"Tôi chưa từng nghe về điều đó, tôi sẽ phải hỏi lại ông ấy", Tổng thống Donald Trump ngày 28/9 phát biểu trước báo giới tại Phòng Bầu dục, Nhà Trắng, khi được hỏi về bình luận của Đại sứ Mỹ tại Trung Quốc David Perdue.
"Có thể họ cũng muốn mua vì chúng ta sản xuất trang thiết bị tốt hơn họ, nên đó có lẽ là một ý hay. Nhưng chúng tôi không thảo luận về việc này", ông cho biết thêm.
Tổng thống Donald Trump tại Phòng Bầu dục, Nhà Trắng, ngày 28/9. Ảnh: AP
Đại sứ Perdue hôm 27/9 nói với kênh Fox News rằng Tổng thống Trump đã đưa ra lời đề nghị bất ngờ về việc bán vũ khí cho Bắc Kinh khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thăm Mỹ hồi tuần trước.
"Tổng thống Trump vẫn thường nói: 'Này, chúng ta bán vũ khí cho nhiều nước trên thế giới'. Thực tế, Tổng thống đã hỏi Chủ tịch Tập xem ông ấy có muốn mua không", Perdue cho hay. "Những cuộc trao đổi về các thương vụ khác vẫn tiếp diễn, Tổng thống Trump và Chủ tịch Tập luôn bàn về điều này mỗi khi gặp nhau".
Trước đó, khi được hỏi về phát biểu của Đại sứ Perdue, một quan chức Mỹ giấu tên đã nói với hãng thông tấn AFP rằng "chính phủ Mỹ không có kế hoạch bán vũ khí cho Trung Quốc".
Tuyên bố của Đại sứ Perdue gây chấn động, bởi một đạo luật được quốc hội Mỹ thông qua năm 1990 cấm hoàn toàn nước này bán vũ khí cho Trung Quốc. Đạo luật quy định Tổng thống Mỹ có quyền đình chỉ hoặc miễn áp dụng lệnh cấm nếu xác định điều đó phục vụ cho lợi ích an ninh quốc gia.
Thông tin được ông Perdue tiết lộ trong cuộc phỏng vấn về chính sách của Mỹ đối với đảo Đài Loan, nơi nhiều tháng qua đang chờ đợi ông Trump phê duyệt gói bán vũ khí mới trị giá 14 tỷ USD. Tháng 12/2025, Mỹ phê duyệt thỏa thuận vũ khí trị giá 11 tỷ USD, lớn nhất từ trước đến nay, cho hòn đảo.
Việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan từ lâu đã là vấn đề gai góc giữa Washington và Bắc Kinh. Theo Đạo luật Quan hệ Đài Loan được ban hành từ nhiều thập kỷ trước, Mỹ có trách nhiệm cung cấp cho hòn đảo trang thiết bị quân sự đủ để tự vệ. Trung Quốc coi Đài Loan là một phần lãnh thổ chờ thống nhất, kể cả bằng vũ lực nếu cần thiết.
Bộ Ngoại giao Trung Quốc không trả lời trực tiếp khi được hỏi về những thông tin từ Đại sứ Perdue, song khẳng định nước này "luôn củng cố năng lực quốc phòng dựa trên nhu cầu của chính mình và duy trì cam kết bảo vệ hòa bình, ổn định thế giới".
Tổng thống Trump trò chuyện cùng Chủ tịch Tập trong tiệc quốc yến tại Phòng Đông, Nhà Trắng, tối 24/9. Ảnh: AP
Tổng thống Trump lâu nay vẫn duy trì lập trường mơ hồ chiến lược về Đài Loan khi né tránh tuyên bố trực tiếp liệu Mỹ có hỗ trợ hòn đảo nếu Trung Quốc tấn công hay không, dù ông vẫn tiếp tục phê duyệt các hợp đồng bán vũ khí.
Trong chuyến thăm Washington, Chủ tịch Tập đã lặp lại cảnh báo rằng Mỹ nên "thận trọng" trong vấn đề Đài Loan. Tổng thống Trump từ chối tiết lộ liệu ông có thảo luận về Đài Loan với Chủ tịch Tập trong chuyến thăm vừa qua hay không, thay vào đó chỉ tập trung nhấn mạnh mối quan hệ tốt đẹp với lãnh đạo Trung Quốc giữa lúc hai nước đang nỗ lực kiểm soát căng thẳng.
Hai bên xác nhận sẽ tiếp tục gặp nhau lần thứ ba và thứ tư tại Hội nghị cấp cao APEC ở Thâm Quyến, Trung Quốc, vào tháng 11, cùng Hội nghị G20 tại khu nghỉ dưỡng Doral của ông Trump ở Miami vào tháng 12.
Vũ Hoàng (Theo Reuters, AFP, AP)