Ông Trump nói giá xăng dầu tăng do Ukraine tập kích Nga

Nguồn ảnh: VnExpress

Tổng thống Mỹ cho rằng Ukraine tập kích nhà máy lọc dầu Nga và chính sách năng lượng ở các bang Dân chủ đã đẩy giá xăng dầu tăng cao.

"Thứ đang đẩy giá xăng lên không phải là eo biển Hormuz, vì lượng dầu được vận chuyển qua đây đạt mức kỷ lục gần như hàng ngày. Vấn đề chính là 'nhà máy lọc dầu', gồm những cơ sở của Nga bị Ukraine đánh phá và các nhà máy bị phe Dân chủ đóng cửa ở những bang xanh như California", Tổng thống Donald Trump viết trên Truth Social ngày 5/10.

Phát biểu được đưa ra giữa lúc giá nhiên liệu ở Mỹ biến động, ảnh hưởng đáng kể đến tâm lý cử tri Mỹ trước cuộc bầu cử giữa kỳ.

Hiệp hội Ôtô Mỹ (AAA) ghi nhận giá xăng trung bình tại Mỹ hiện ở mức 4,36 USD mỗi gallon (3,79 lít), tăng nhẹ so với mức 4,14 USD hồi tháng 9 và gấp rưỡi so với mức 2,98 USD vào thời điểm xung đột Trung Đông bùng phát.

Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại Vườn Hồng Nhà Trắng ngày 24/8. Ảnh: AFP

Cuộc thăm dò được thực hiện bởi hãng thông tấn AP và Trung tâm Nghiên cứu Dư luận Quốc gia (NORC) thuộc Đại học Chicago cho thấy 65% người Mỹ cho rằng tình trạng giá cả tăng cao bắt nguồn từ các chính sách của Tổng thống Trump, trong khi 61% cho rằng kinh tế Mỹ hiện nay tệ hơn so với thời điểm ông mới trở lại Nhà Trắng.

Ông Trump dường như đang tìm cách thoát trách nhiệm về giá nhiên liệu, sau khi xung đột Trung Đông khiến thị trường năng lượng toàn cầu biến động liên tục. Eo biển Hormuz vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu thế giới trước chiến sự, nhưng lượng dầu xuất khẩu hàng ngày qua tuyến hàng hải này đã giảm 97% kể từ khi xung đột bắt đầu.

"Các cuộc xung đột đang diễn ra liên quan Iran và Ukraine đều gây tác động cộng hưởng, làm tổn hại thị trường sản phẩm dầu, trong khi dòng chảy dầu từ Trung Đông vẫn chưa được khôi phục", Rachel Ziemba, chuyên gia tại Trung tâm An ninh Mỹ mới, nhận định.

Các cuộc tập kích của Ukraine nhằm vào cơ sở năng lượng Nga tăng mạnh trong một năm qua cũng góp phần đẩy giá dầu thế giới, đặc biệt là nhiên liệu diesel, tăng cao.

Trạm bơm của công ty xăng dầu Mobil, tại thành phố Los Angeles thuộc bang California, ngày 22/9. Ảnh: AP

Theo phân tích của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), sản lượng lọc dầu của Nga trong tháng 6 xuống mức thấp nhất trong hai thập kỷ, trong khi sản lượng diesel giảm 30% trong 18 tháng qua. Bộ Quốc phòng Ukraine hôm 4/10 tuyên bố đã làm tê liệt hơn một nửa công suất lọc dầu của Nga.

Chuyên gia Ziemba cho rằng thiệt hại ở các nhà máy lọc dầu Nga, cùng nguy cơ Mỹ áp thêm biện pháp trừng phạt nhằm vào những bên xử lý dầu Nga, đang làm tình hình thêm phức tạp. Tuy nhiên, vấn đề cốt lõi của khủng hoảng vẫn là dòng chảy nhiên liệu từ Trung Đông biến động, thách thức trong vận chuyển sản phẩm dầu ra thị trường và lượng dự trữ ngày càng thấp.

Các nước G7 ngày 2/10 nhất trí giải phóng 100 triệu thùng dầu thô và diesel từ kho dự trữ khẩn cấp, trong bối cảnh Nhà Trắng chịu sức ép về giá nhiên liệu và Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược Mỹ đang ở mức thấp nhất kể từ năm 1982. Hai nhà máy lọc dầu tại California đã đóng cửa trong một năm qua, khiến công suất lọc dầu của California giảm 17%, theo phân tích của S&P Global.

Thanh Danh (Theo Al Jazeera, Reuters)

Phát biểu trên mạng xã hội Truth Social ngày 5/10, Tổng thống Donald Trump cho rằng nguyên nhân đẩy giá xăng tại Mỹ lên mức trung bình 4,36 USD mỗi gallon bắt nguồn từ các đòn tập kích của Ukraine vào nhà máy lọc dầu Nga và chính sách đóng cửa cơ sở năng lượng tại các bang do phe Dân chủ kiểm soát. Tuyên bố này được đưa ra giữa thời điểm nhạy cảm trước kỳ bầu cử giữa kỳ, khi 65% người Mỹ trong khảo sát của AP-NORC cho rằng chính sách của ông là nguyên nhân khiến chi phí sinh hoạt leo thang. Giá nhiên liệu hiện đã tăng đáng kể so với mức 4,14 USD hồi tháng 9 và gấp rưỡi so với thời điểm xung đột Trung Đông mới bùng phát. Dù ông Trump khẳng định eo biển Hormuz đạt lưu lượng vận chuyển kỷ lục, các phân tích chuyên môn lại chỉ ra thực tế trái ngược khi dòng xuất khẩu qua đây đã giảm tới 97% do chiến sự kéo dài. Bên cạnh đó, số liệu từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) xác nhận công suất lọc dầu của Nga đã rơi xuống mức thấp nhất trong hai thập kỷ, còn sản lượng diesel giảm 30% sau hàng loạt vụ tấn công từ phía Ukraine. Tại nội địa Mỹ, công suất lọc dầu tại California cũng sụt giảm 17% trong năm qua do hai nhà máy lớn dừng hoạt động, làm trầm trọng thêm áp lực nguồn cung. Trước tình trạng Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược Mỹ chạm mốc thấp nhất kể từ năm 1982, Nhà Trắng cùng các nước G7 đã thống nhất giải phóng 100 triệu thùng dầu thô và diesel để hạ nhiệt thị trường. Giới phân tích nhận định thiệt hại từ hạ tầng lọc dầu Nga kết hợp cùng biến động vận tải từ Trung Đông đang tạo ra tác động cộng hưởng lên giá nhiên liệu toàn cầu. Cuộc khủng hoảng năng lượng hiện nay không chỉ phụ thuộc vào năng lực lọc dầu nội địa mà còn chịu ảnh hưởng sâu sắc từ những diễn biến địa chính trị phức tạp tại Iran và Ukraine.