Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt vừa ký thông báo Kết luận thanh tra chuyên đề công tác quản lý, khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng tại thành phố Cần Thơ, tỉnh An Giang và Cà Mau.
Kết luận làm rõ nhiều vi phạm tại mỏ cát MS04, thành phố Cần Thơ. Theo đó, năm 2012 UBND tỉnh Sóc Trăng (cũ) cấp giấy phép khai thác khoáng sản cho Công ty TNHH thương mại dịch vụ Hòa Tuấn với diện tích khu vực khai thác 100ha, trữ lượng được khai thác 4,5 triệu m3, công suất khai thác 500.000m3/năm.
Thời gian khai thác của mỏ cát là 9 năm (đến ngày 12/3/2021). Từ năm 2012 đến khi hết thời hạn giấy phép, công ty chỉ khai thác được trên 235.280m3 cát.
Thi công trên dự án cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng (Ảnh: Bảo Kỳ).
Cơ quan thanh tra phát hiện từ ngày 1/1 đến ngày 30/6 năm nay, Công ty Hòa Tuấn mới khai thác, cung cấp được 74.476m3 cát cho các nhà thầu thi công dự án thành phần 4 thuộc dự án đầu tư xây dựng đường cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng (giai đoạn 1), chỉ đạt gần 10,3% công suất năm. Số lượng phương tiện hoạt động khai thác thường xuyên chỉ 1-2 phương tiện/ngày, thấp hơn nhiều so với số lượng phương tiện công ty này đề xuất trong hồ sơ xin gia hạn, điều chỉnh giấy phép (8-10 phương tiện/ngày).
Đáng chú ý, công ty này không chấp hành Quyết định số 1216/2026 của Chủ tịch UBND thành phố Cần Thơ về xử phạt số tiền 2,08 tỷ đồng đối với nhiều hành vi vi phạm.
Doanh nghiệp cũng chưa nộp tiền thuê đất 800 triệu đồng, chưa nộp thuế tài nguyên, phí bảo vệ môi trường phát sinh 6 tháng đầu năm nay với tổng số trên 1,23 tỷ đồng.
Ngày 23/7 vừa qua, Chủ tịch UBND thành phố Cần Thơ đã ban hành quyết định thu hồi giấy phép khai thác khoáng sản đã cấp cho Công ty Hòa Tuấn.
Ngoài ra, Thanh tra Chính phủ phát hiện việc kê khai thiếu khối lượng khoáng sản khai thác tại mỏ cát MS04. Công ty Hòa Tuấn được xác định kê khai thiếu 1.408m3, dẫn đến thiếu số tiền thuế và phí phải nộp vào ngân sách nhà nước.
Khai thác cát ở miền Tây (Ảnh minh họa: CTV).
Bên cạnh đó, Thanh tra Chính phủ phát hiện một số vấn đề trong chấp hành nội dung giấy phép khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường đối với mỏ cát cung cấp cho dự án cao tốc trên địa bàn.
Khi hết thời hạn khai thác, Tổng công ty xây dựng công trình giao thông 5 (khai thác mỏ MS05), Tổng công ty xây dựng Trường Sơn (khai thác mỏ MS12) khai thác không bảo đảm công suất, khai thác không hết trữ lượng khoáng sản cát được cấp theo bản xác nhận khai thác khoáng sản được UBND thành phố Cần Thơ cấp và bản đăng ký của đơn vị.
Tổng công ty xây dựng số 1 (khai thác mỏ MS03) không khai thác bảo đảm công suất, không đạt trữ lượng theo bản xác nhận được cấp.
“Việc khai thác không đảm bảo công suất, không khai thác hết trữ lượng được cấp nêu trên dẫn đến thiếu hụt nguồn cung vật liệu cát cho dự án thành phần 4, ảnh hưởng đến tiến độ chung của toàn dự án”, Thanh tra Chính phủ chỉ rõ.
Thanh tra Chính phủ đề nghị Chủ tịch UBND thành phố Cần Thơ khẩn trương có giải pháp bố trí nguồn vật liệu nhằm đảm bảo nguồn cung cát san lấp để đáp ứng tiến độ dự án thành phần 4.
Bộ Công Thương phối hợp với Bộ Xây dựng hướng dẫn địa phương rà soát, đánh giá trữ lượng các mỏ vật liệu xây dựng, điều phối vật liệu cát, đá cho các dự án trọng điểm, quan trọng quốc gia, trong đó có dự án xây dựng đường cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng (giai đoạn 1), dự án cao tốc Cần Thơ - Cà Mau.
Cần Thơ chỉ đạo cơ quan thuế rà soát, thực hiện truy thu số tiền thuế tài nguyên còn thiếu, thu tiền chậm nộp và xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Hòa Tuấn về những vi phạm nói trên, bảo đảm thu đúng, đủ và không thất thoát ngân sách nhà nước.
Hoàn thành toàn bộ dự án cao tốc vào năm 2027
Dự án đầu tư xây dựng đường cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng (giai đoạn 1) được Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư năm 2022, có tổng chiều dài trên 188km, đi qua địa bàn tỉnh An Giang và thành phố Cần Thơ.
Dự án được chia làm 4 dự án thành phần. Trong đó, dự án thành phần 1 do UBND tỉnh An Giang làm cơ quan chủ quản; dự án thành phần 2, 3, 4 do UBND thành phố Cần Thơ làm cơ quan chủ quản.
Quốc hội yêu cầu hoàn thành, đưa vào khai thác toàn bộ dự án vào năm 2027.