Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt vừa ký thông báo Kết luận thanh tra chuyên đề về công tác quản lý, khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng tại TPHCM, tỉnh Tây Ninh và tỉnh Đồng Tháp.
Đáng chú ý nhất, Thanh tra Chính phủ đã chỉ ra nhiều dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự xảy ra tại Công ty cổ phần Xây dựng Bình Dương.
Cơ quan thanh tra đã thực hiện quy định tại Luật Thanh tra và Thông tư liên tịch số 03/2018/TTLT-VKSNDTC-BCA-BQP-TTCP về chuyển hồ sơ vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự.
Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt (Ảnh: TTCP).
Khai thác vượt công suất khối lượng lớn
Thanh tra Chính phủ phát hiện mỏ đá Thương Tân III được UBND tỉnh Bình Dương (nay là UBND TPHCM) cấp Giấy phép khai thác khoáng sản số 78/GP-UBND ngày 09/9/2019 cho Công ty cổ phần Xây dựng Bình Dương với trữ lượng trên 17,3 triệu m3 đá nguyên khối, công suất 1,7 triệu m3/năm, thời hạn khai thác 10 năm (đến ngày 9/9/2029).
Qua xác minh, đối chiếu hồ sơ, chứng từ kế toán, tài liệu do Công ty cổ phần Xây dựng Bình Dương và cơ quan, đơn vị có liên quan cung cấp, Thanh tra Chính phủ xác định trong 4 năm liên tục 2022-2025 doanh nghiệp khai thác vượt công suất được phép gần 786.000m3 đá nguyên khối, tương đương hơn 1,1 triệu m3 đá nguyên khai với tổng giá trị tạm tính trên 120 tỷ đồng.
Trong đó, năm 2022 khai thác vượt 68.626m3, năm 2023 vượt 236.620m3 và năm 2024 vượt 237.493m3.
Căn cứ bản giải trình của Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Xây dựng Bình Dương và biên bản làm việc, cơ quan thanh tra xác nhận doanh nghiệp đã nhận thức rõ việc khai thác vượt công suất ghi trong giấy phép nhưng vẫn thực hiện do nhu cầu thị trường.
Công ty này đồng thời chủ động kiểm soát sản lượng khai thác vượt dưới 15% công suất được phép nhằm tránh bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung tước quyền sử dụng giấy phép khai thác khoáng sản theo Điều 41 Nghị định 36/2020, được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 04/2022.
Hành vi khai thác khoáng sản vượt công suất được phép trên không đúng giấy phép, vi phạm Luật Khoáng sản và Luật Địa chất và Khoáng sản.
"Hành vi trên của Công ty cổ phần Xây dựng Bình Dương có dấu hiệu của tội Vi phạm các quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên", Thanh tra Chính phủ nhấn mạnh.
Khai thác đá ở Bình Dương (Ảnh minh họa: Trung Kiên).
Dấu hiệu của tội Trốn thuế
Cũng tại kết luận vừa công bố, Thanh tra Chính phủ phát hiện hành vi để ngoài sổ kế toán tài sản của đơn vị, có dấu hiệu của tội Vi phạm quy định của Nhà nước về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và tội Trốn thuế.
Thanh tra dẫn kết luận giám định của Liên đoàn Địa chất Trung Trung Bộ cho thấy tổng khối lượng khoáng sản thực tế đã khai thác tại mỏ Thường Tân III từ ngày 1/8/2019 đến ngày 23/7 trên 19 triệu m3 đá nguyên khai.
Trên cơ sở đối chiếu số liệu tồn kho, khối lượng khai thác và sổ sách, chứng từ kế toán, Thanh tra Chính phủ xác định doanh nghiệp đã kê khai tổng khối lượng khoáng sản khai thác trong kỳ hơn 18,8 triệu m3 đá nguyên khai.
Khối lượng khoáng sản thực tế đã khai thác lớn hơn khối lượng công ty kê khai trên sổ sách kế toán 205.407m3 đá nguyên khai, giá trị tạm tính 28,6 tỷ đồng.
Căn cứ kết luận giám định, hồ sơ kê khai thuế, phí và các biên bản làm việc, cơ quan thanh tra xác định 205.407m3 đá nguyên khai đã được khai thác nhưng không được công ty ghi nhận, phản ánh trên sổ kế toán.
Kết luận thanh tra nhận định hành vi trên của Công ty cổ phần xây dựng Bình Dương có dấu hiệu của tội Vi phạm quy định của Nhà nước về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và có dấu hiệu của tội Trốn thuế.
Các khoản thuế, phí phải nộp ngân sách nhà nước chưa được công ty kê khai, thực hiện được tạm tính khoảng 7,1 tỷ đồng.
Từ đó, Thanh tra Chính phủ đã yêu cầu Công ty Cổ phần Xây dựng Bình Dương chấm dứt và khắc phục ngay các hành vi vi phạm.