Bỏ qua điều hướng
•

Thức giấc lúc 3 giờ sáng: Làm gì để dễ ngủ lại?

Thức giấc lúc 3 giờ sáng: Làm gì để dễ ngủ lại?
Nguồn ảnh: Thanh Niên

Thức giấc lúc 3 giờ sáng và khó ngủ lại có thể khiến cơ thể mệt mỏi vào ngày hôm sau. Một số cách đơn giản như tránh nhìn đồng hồ, rời khỏi giường và thư giãn có thể giúp dễ ngủ lại.

Tiến sĩ Michael A. Grandner, chuyên gia về giấc ngủ tại Mỹ, cho biết vào khoảng 3 giờ sáng, áp lực buồn ngủ tích lũy từ đầu ngày đã giảm bớt, trong khi nhịp sinh học vẫn duy trì trạng thái ngủ. Nếu gặp các yếu tố kích thích, não có thể trở nên tỉnh táo và khiến việc ngủ lại khó khăn hơn. 

Các chuyên gia gợi ý một số cách sau có thể giúp dễ ngủ lại, theo Parade (Mỹ).

Thức giấc lúc 3 giờ sáng: Làm gì để dễ ngủ lại? - Ảnh 1.

Việc tập trung vào cảm giác cơ thể và chủ động thả lỏng từng nhóm cơ có thể giúp giảm căng thẳng, từ đó tạo điều kiện thuận lợi để ngủ lại

Ảnh: P.H tạo từ AI

Thử thư giãn toàn thân

Bác sĩ Alex Dimitriu, chuyên gia y học giấc ngủ tại Mỹ, gợi ý kỹ thuật thư giãn cơ thể theo từng vùng, bắt đầu từ các ngón chân rồi từ từ hướng sự chú ý lên các phần khác của cơ thể.

Việc tập trung vào cảm giác cơ thể và chủ động thả lỏng từng nhóm cơ có thể giúp giảm căng thẳng, từ đó tạo điều kiện thuận lợi để ngủ lại.

Đừng liên tục nhìn đồng hồ

Tiến sĩ Grandner khuyên không nên kiểm tra đồng hồ nhiều lần khi tỉnh giấc giữa đêm. Việc liên tục tính toán “còn bao nhiêu tiếng nữa phải dậy” có thể làm tăng lo lắng và khiến não càng tỉnh táo.

Có thể đặt đồng hồ hoặc điện thoại ngoài tầm nhìn để tránh hình thành thói quen kiểm tra giờ.

Nếu không ngủ được, hãy rời khỏi giường

Khi đã nằm một lúc nhưng vẫn tỉnh táo, việc tiếp tục trằn trọc trên giường có thể khiến cơ thể hình thành mối liên hệ giữa giường ngủ và cảm giác bực bội, lo lắng.

Tiến sĩ Grandner khuyên nên rời khỏi giường, sang một nơi có ánh sáng dịu và thực hiện hoạt động yên tĩnh như đọc sách giấy. Chỉ quay lại giường khi bắt đầu cảm thấy buồn ngủ.

Tránh điện thoại và nội dung kích thích

Điện thoại có thể khiến não tỉnh táo hơn, đặc biệt khi người dùng tiếp xúc với ánh sáng màn hình hoặc những nội dung gây hưng phấn, lo lắng.

Thay vì lướt mạng xã hội, đọc tin tức hoặc kiểm tra email, hãy lựa chọn một hoạt động nhẹ nhàng trong không gian yên tĩnh và ánh sáng dịu.

Đừng giải quyết mọi lo lắng lúc nửa đêm

Theo bác sĩ Dimitriu, những vấn đề tưởng như rất lớn vào ban đêm có thể trở nên nhẹ nhàng hơn khi được nhìn nhận vào ban ngày.

Nếu đầu óc liên tục suy nghĩ về công việc, tài chính hoặc những việc chưa giải quyết, có thể tự nhắc mình ghi nhớ vấn đề và xử lý vào sáng hôm sau thay vì cố tìm lời giải ngay giữa đêm.

Thử kỹ thuật thở chậm

Một số kỹ thuật kiểm soát hơi thở có thể giúp cơ thể thư giãn. Bác sĩ Dimitriu gợi ý phương pháp “thở hình vuông”, trong đó người thực hiện hít vào, giữ hơi, thở ra và giữ hơi một khoảng thời gian tương đương.

Điều quan trọng là thực hiện nhẹ nhàng, không cố nín thở quá lâu hoặc khiến bản thân khó chịu.

Thức giấc lúc 3 giờ sáng: Làm gì để dễ ngủ lại? - Ảnh 2.

Để cải thiện chất lượng giấc ngủ, các chuyên gia khuyến nghị phòng ngủ nên mát mẻ, yên tĩnh và hạn chế ánh sáng

Ảnh: P.H tạo từ AI

Làm gì để hạn chế thức giấc giữa đêm?

Để cải thiện chất lượng giấc ngủ, các chuyên gia khuyến nghị duy trì giờ ngủ và giờ thức tương đối ổn định, tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên vào buổi sáng, vận động thường xuyên và hạn chế caffeine vào cuối ngày.

Phòng ngủ nên mát, yên tĩnh và hạn chế ánh sáng. Rượu bia cũng không phải giải pháp tốt để dễ ngủ, bởi có thể làm giấc ngủ bị gián đoạn về sau.

Nếu tình trạng mất ngủ kéo dài, liệu pháp nhận thức hành vi cho chứng mất ngủ (CBT-I) được xem là một trong những phương pháp điều trị hiệu quả. CBT-I giúp người bệnh điều chỉnh những suy nghĩ, hành vi và thói quen có thể duy trì tình trạng mất ngủ.

Một số kỹ thuật thường được sử dụng gồm kiểm soát kích thích, điều chỉnh thời gian nằm trên giường, cải thiện vệ sinh giấc ngủ, thay đổi những suy nghĩ gây lo âu và thực hành các phương pháp thư giãn.

Nếu thường xuyên thức giấc nhiều lần mỗi đêm, khó ngủ trở lại trong thời gian dài hoặc tình trạng buồn ngủ ban ngày ảnh hưởng đến sinh hoạt, nên trao đổi với bác sĩ để tìm nguyên nhân và hướng điều trị phù hợp.

Hiện tượng thức giấc vào khoảng 3 giờ sáng bắt nguồn từ sự giao thoa sinh học khi áp lực buồn ngủ suy giảm nhưng cơ thể vẫn cần duy trì giấc ngủ. Theo tiến sĩ Michael A. Grandner, chuyên gia giấc ngủ tại Mỹ, bất kỳ yếu tố kích thích nào xuất hiện vào thời điểm nhạy cảm này đều dễ kích hoạt não bộ tỉnh táo trở lại. Tình trạng khó ngủ tiếp diễn sẽ gây ảnh hưởng tiêu cực đến thể lực và tinh thần vào ban ngày. Để xoa dịu hệ thần kinh, người gặp tình trạng này nên áp dụng các biện pháp thư giãn cơ thể thay vì cưỡng ép bản thân vào giấc. Bác sĩ Alex Dimitriu khuyến nghị kỹ thuật thả lỏng từng nhóm cơ từ ngón chân trở lên hoặc thực hiện phương pháp thở hình vuông với các nhịp hít, giữ và thở ra tương đương. Những suy nghĩ căng thẳng về công việc hay tài chính cũng nên được gác lại để giải quyết vào sáng hôm sau. Hành vi kiểm tra đồng hồ và tiếp xúc màn hình điện thoại cần được loại bỏ vì ánh sáng cùng tâm lý đếm giờ chỉ làm gia tăng lo âu. Nếu vẫn tỉnh táo sau một khoảng thời gian nằm trằn trọc, giải pháp tốt nhất là rời giường sang khu vực có ánh sáng dịu để đọc sách giấy nhằm phá vỡ phản xạ ức chế. Người ngủ chỉ nên trở lại giường khi cơn buồn ngủ xuất hiện tự nhiên. Về lâu dài, việc thiết lập nhịp sinh học ổn định giữ vai trò then chốt trong việc ngăn ngừa tỉnh giấc giữa đêm. Các chuyên gia khuyến nghị duy trì giờ giấc cố định, vận động thường xuyên, tiếp xúc ánh sáng sớm và hạn chế caffeine vào cuối ngày. Không gian phòng ngủ đạt chuẩn mát mẻ, yên tĩnh và tối cũng tạo tiền đề quan trọng để duy trì giấc ngủ trọn vẹn.
amung