Tổng thống Ukraine chỉ trích gay gắt quyết định của ông Trump

Nguồn ảnh: VietnamNet

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã chỉ trích người đồng cấp Mỹ Donald Trump vì quyết định dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt đối với hoạt động xuất khẩu dầu diesel của Nga, cáo buộc Washington đạt thỏa thuận với Moscow sau lưng Kiev.

Trump Zelensky . ảnh: president.gov.ua) — Tổng thống Mỹ Trump (trái) và người đồng cấp Ukraine Zelensky. Ảnh: president.gov.ua

Theo báo Guardian và hãng tin RT, ông Zelensky mô tả động thái này là “hoàn toàn không công bằng”, “hoàn toàn không giống cách hành xử giữa các đối tác” và là “quyết định yếu đuối của những đối tác mạnh mẽ”.

Phát biểu này được đưa ra đúng vào thời điểm các nhà đàm phán Ukraine và những nước châu Âu ủng hộ Kiev đang gặp các quan chức Mỹ tại Miami để thảo luận về một thỏa thuận hòa bình tiềm năng.

Trong tin nhắn thoại gửi các nhà báo phương Tây hôm 9/10, ông Zelensky cho rằng ông Trump đã sử dụng các nhà đàm phán Ukraine như một “bình phong”, trong khi theo đuổi một thỏa thuận riêng với Tổng thống Nga Vladimir Putin.

“Các bạn biết đấy, điều này giống như một món quà sinh nhật vui vẻ dành cho ông Putin. Nó thực sự tồi tệ”, ông Zelensky nói với hãng tin Axios trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại riêng, đề cập đến sinh nhật lần thứ 74 của nhà lãnh đạo Nga hồi đầu tuần.

Ban đầu, ông Trump phớt lờ các câu hỏi của phóng viên về việc ông Zelensky gọi quyết định của mình là “yếu đuối”. Tuy nhiên, sau đó, Tổng thống Mỹ đã bác bỏ những lời chỉ trích và bảo vệ thỏa thuận, cho rằng đây là biện pháp cần thiết để hạ nhiệt giá nhiên liệu tăng cao.

“Chúng ta cần dầu cho thế giới và đây là dầu diesel, thứ mà chúng ta cần. Vì vậy, chúng tôi rất vui khi có được nguồn cung này”, ông Trump nói.

Trước đó, ông Trump tuyên bố sau cuộc trao đổi “thành công” với Tổng thống Nga Putin, Moscow đã đồng ý cung cấp ngay lập tức hơn 300.000 tấn dầu diesel cho thị trường Mỹ và toàn cầu. Nga sẽ tiếp tục cung cấp 500.000 tấn trong tháng 11, thêm 1 triệu tấn ngay sau đó và có thể bổ sung 3 triệu tấn, tùy thuộc vào năng lực của các nhà máy lọc dầu.

Ông Trump nhiều lần đổ lỗi cho Kiev và cá nhân ông Zelensky đã làm cho cuộc khủng hoảng nhiên liệu toàn cầu thêm nghiêm trọng, cáo buộc Ukraine cố tình phá hủy năng lực lọc dầu của Nga, đẩy giá nhiên liệu đối với người tiêu dùng Mỹ lên cao. Trong chuyến thăm Ireland tháng trước, ông Trump trực tiếp yêu cầu ông Zelensky chấm dứt các cuộc tấn công này.

Đầu tuần này, ông Trump tiếp tục nhấn mạnh rằng nguyên nhân chính khiến giá nhiên liệu tại Mỹ tăng vọt không phải là tình trạng gián đoạn vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz, mà là các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào nhà máy lọc dầu Nga. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cũng liên hệ các cuộc tấn công này với một “cú sốc năng lượng” trên diện rộng.

Quan hệ đồng minh giữa Mỹ và Ukraine vừa bước vào giai đoạn căng thẳng mới khi Tổng thống Volodymyr Zelensky công khai phản đối quyết định dỡ bỏ trừng phạt xuất khẩu dầu diesel của Nga từ phía Washington. Nhà lãnh đạo Ukraine chỉ trích thỏa thuận song phương giữa Tổng thống Donald Trump và Moscow là hành động không công bằng, làm suy yếu lòng tin trong bối cảnh các bên đang đàm phán tại Miami. Ông Zelensky thậm chí ví việc nhượng bộ này như một món quà dành cho Tổng thống Vladimir Putin, đồng thời lo ngại Kiev đang bị biến thành bức bình phong ngoại giao. Đáp lại những lời chỉ trích gay gắt, Tổng thống Donald Trump khẳng định thỏa thuận năng lượng mới là giải pháp khẩn cấp nhằm hạ nhiệt mặt bằng giá nhiên liệu đang tăng cao trên thị trường quốc tế. Theo Nhà Trắng, phía Moscow đã cam kết cung cấp ngay lập tức hơn 300.000 tấn dầu diesel, trước khi tiếp tục nâng dần sản lượng lên hàng triệu tấn trong những tháng tới. Ông chủ Nhà Trắng bảo vệ quan điểm thực dụng của mình khi nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết về nguồn cung thực tế cho nền kinh tế nội địa và thế giới. Ở chiều ngược lại, chính quyền Washington gia tăng sức ép khi quy trách nhiệm trực tiếp cho Kiev về tình trạng bất ổn năng lượng hiện nay. Tổng thống Trump cùng Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent chỉ ra rằng các đợt tập kích của quân đội Ukraine nhằm vào hạ tầng lọc dầu của Nga chính là nguyên nhân cốt lõi gây ra cú sốc giá tại Mỹ. Động thái ưu tiên an ninh kinh tế nội địa của Mỹ trước các mục tiêu chiến lược của Ukraine đang đặt mối quan hệ song phương trước bài toán địa chính trị đầy phức tạp.