' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Các thiết bị đầu cuối Rassvet của Nga (Ảnh: RBC).
Nga đang triển khai mạng lưới vệ tinh quỹ đạo Trái đất tầm thấp mang tên “Rassvet”, có thể cho phép các lực lượng vận hành của Nga điều khiển theo thời gian thực UAV tấn công, UAV trinh sát và tên lửa hành trình giá rẻ trên khắp Ukraine trong khoảng 6 tháng tới. Rassvet là hệ thống internet vệ tinh được mệnh danh là "đối thủ của Starlink".
Thông tin trên do ông Serhii Beskrestnov, cố vấn của Tổng thống Ukraine về công nghệ quốc phòng, cảnh báo.
Ông Beskrestnov mô tả mạng lưới vệ tinh liên lạc đang hình thành này là mối đe dọa công nghệ hàng đầu từ Moscow. Ông cảnh báo việc đưa hệ thống vào hoạt động sẽ tạo ra những nguy cơ an ninh nghiêm trọng đối với cả Ukraine và cấu trúc phòng thủ rộng hơn của châu Âu.
Theo ông Beskrestnov, các kỹ sư Nga đang điều chỉnh kiến trúc thông tin liên lạc vệ tinh để dẫn đường cho các loại đạn bay lảng vảng kiểu Shahed, UAV trinh sát chiến thuật và những hệ thống tên lửa giá rẻ hơn như Banderol và Dan-M.
Các kết nối vệ tinh liên tục theo thời gian thực sẽ cho phép người điều khiển từ xa điều chỉnh quỹ đạo bay, thay đổi góc tiếp cận ở giai đoạn cuối và thay đổi mục tiêu của đạn ngay giữa chuyến bay. Điều này sẽ làm suy giảm đáng kể hiệu quả của các biện pháp đối phó bằng tác chiến điện tử và hệ thống gây nhiễu vô tuyến của Ukraine.
“Họ có thể tập kích toàn bộ đất nước theo thời gian thực và thực hiện điều đó với độ chính xác cực cao”, ông Beskrestnov cảnh báo, cho rằng đây sẽ là kịch bản thảm họa với Ukraine.
Moscow hiện chưa thiết lập được vùng phủ sóng vệ tinh liên tục trên không phận Ukraine. Cơ chế chuyển động quỹ đạo hiện nay cho phép các vệ tinh Rassvet cung cấp kết nối dữ liệu tạm thời trong khoảng 30-40 phút mỗi lần, khi từng vệ tinh bay qua phía trên.
Tuy nhiên, ông Beskrestnov ước tính kết nối vệ tinh liên tục 24 giờ trên lãnh thổ Ukraine có thể trở thành hiện thực trong khoảng 6 tháng tới, khi Nga bổ sung thêm thiết bị cho mạng lưới.
Đầu tháng 10, công ty phát triển vệ tinh thương mại Nga Bureau 1440 đã giới thiệu 3 thiết bị đầu cuối người dùng đang hoạt động, được thiết kế cho hệ thống Rassvet. Các nhà phân tích quốc phòng đánh giá những bộ thu phát nhỏ gọn này có thể được tích hợp vào thân các loại đạn bay lảng vảng tầm xa và phương tiện mang tên lửa hành trình để duy trì kết nối dữ liệu liên tục.
Các nhà hoạch định quốc phòng và cơ quan kỹ thuật Ukraine đang xây dựng những biện pháp đối phó, trong đó có các biện pháp trừng phạt quốc tế nhằm vào chuỗi cung ứng linh kiện.
Ông Beskrestnov nhấn mạnh các biện pháp đối phó kỹ thuật gặp nhiều trở ngại đáng kể. Các nhóm trong nước phải thiết kế hệ thống bảo vệ trước một mạng lưới vệ tinh chưa hoạt động đầy đủ, trong khi các chuyên gia Nga trước đó đã có thời gian điều chỉnh kỹ thuật gây nhiễu nhằm vào mạng lưới Starlink của Ukraine.
“Khi Nga bắt đầu sử dụng hệ thống này để tập kích cơ sở hạ tầng của chúng tôi, chúng tôi phải có sẵn các phương tiện phòng thủ, sản xuất chúng với số lượng lớn và triển khai trên thực tế”, cố vấn của Tổng thống Ukraine nhấn mạnh.
Do Bureau 1440 phát triển, mạng lưới vệ tinh băng thông rộng Rassvet dự kiến hoạt động ở độ cao khoảng 800km, cung cấp tốc độ truyền dữ liệu lý thuyết lên tới 1Gbps, với độ trễ tín hiệu khoảng 70 mili giây. Hệ thống sử dụng các giao thức mạng phi mặt đất 5G và kết nối laser liên vệ tinh.
Các thử nghiệm ở quỹ đạo thấp hơn, gần 500km, có thể giúp giảm độ trễ xuống còn 30 mili giây, qua đó rút ngắn đáng kể thời gian phản hồi trong quá trình dẫn đường.
Năm 2026, Nga đã thực hiện hai vụ phóng lên quỹ đạo, mỗi vụ đưa 16 vệ tinh Rassvet-3 lên không gian bằng tên lửa đẩy Soyuz-2.1b từ sân bay vũ trụ Plesetsk.
Moscow đã công bố kế hoạch triển khai 292 vệ tinh vào năm 2027 và mở rộng mạng lưới lên 924 vệ tinh vào năm 2035.
Ukraine đang tích cực vận động ngoại giao nhằm ngăn Nga phát triển các hệ thống vệ tinh này. Trước đó, Kiev đã kêu gọi Mỹ có biện pháp để Nga không thể tiếp tục phát triển Rassvet thông qua trừng phạt.