Trả lời:
Vàng da thường gặp ở trẻ sơ sinh, thường xuất hiện sau 48-72 giờ đầu sau sinh do chức năng gan và khả năng đào thải bilirubin chưa hoàn thiện.
Ở trẻ đủ tháng, vàng da sinh lý thường cải thiện trong khoảng một tuần sau sinh. Với trẻ sinh non, vàng da có thể kéo dài khoảng hai tuần hoặc lâu hơn tùy tình trạng sức khỏe kèm theo.
Ở trẻ sinh non, nguy cơ tăng bilirubin máu cao hơn nên cần được theo dõi sát. Bác sĩ cần căn cứ tuổi thai, ngày tuổi xuất hiện vàng da, mức bilirubin và các yếu tố nguy cơ đi kèm để quyết định có cần theo dõi hoặc điều trị không.
Vàng da xuất hiện trong 24 giờ đầu sau sinh là dấu hiệu cần được đánh giá sớm, bởi đây không phải thời điểm điển hình của vàng da sinh lý.
Bác sĩ đang khám bệnh lý cho bé sinh non. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Phụ huynh nên đưa trẻ đi khám nếu nhận thấy vàng da tăng nhanh hoặc ngày càng đậm, đặc biệt khi màu vàng lan rộng đến vùng đùi của trẻ. Khả năng bú của trẻ cũng là dấu hiệu quan trọng. Trẻ vàng da nhưng vẫn bú tốt, tỉnh táo thường ít đáng lo hơn trẻ bú kém, bỏ bú hoặc khó đánh thức.
Một số biểu hiện khác cần chú ý gồm trẻ li bì, giảm đáp ứng, quấy khóc, co giật tay chân, sốt hoặc có những thay đổi khác so với trạng thái thường ngày. Đây có thể là dấu hiệu của tình trạng tăng bilirubin đáng kể hoặc bệnh lý khác cần được kiểm tra ngay.
Màu phân và nước tiểu cũng giúp phát hiện một số bất thường. Trẻ vàng da kèm phân nhạt màu, bạc màu hoặc nước tiểu sẫm màu cần được đưa đi khám để bác sĩ đánh giá các bệnh lý liên quan đến gan mật và đường bài xuất mật.
Trẻ có thể được đánh giá qua mức độ vàng da khi khám trực tiếp hoặc đo bilirubin qua da (phương pháp không xâm lấn). Định lượng bilirubin toàn phần trong máu là phương pháp chính xác nhất để xác định tình trạng vàng da của trẻ
Cha mẹ cũng không nên tự điều trị vàng da bằng cách cho trẻ phơi nắng hoặc sử dụng các biện pháp chưa được chứng minh hiệu quả.
ThS.BS Đàm Thị Mai
Khoa Sơ sinh
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội