Đó là chia sẻ của bác sĩ Bùi Phương Linh, chuyên khoa Mắt, Bệnh viện Đông Đô (Hà Nội) trong buổi khám mắt cho người dân tại xã Kim Bình, tỉnh Tuyên Quang vừa qua.
Bác sĩ Linh cho biết khi khám 300 bệnh nhân thì 100 người cần can thiệp. Nhiều người dân có sai lầm trong điều trị khiến bệnh càng nghiêm trọng như xông lá trầu, đắp bông gòn nhúng sữa, nhỏ chanh vào mắt hay sát khuẩn bằng nước muối đặc.
Bác sĩ chỉ ra 3 bệnh lý mắt nguy hiểm phổ biến:
Đục thủy tinh thể: Bệnh xảy ra khi thủy tinh thể mất dần độ trong suốt, khiến người bệnh nhìn mờ, hình ảnh như bị phủ một lớp sương. Đây là nguyên nhân gây mù lòa có thể điều trị bằng phẫu thuật trong nhiều trường hợp.
Glôcôm (còn gọi là thiên đầu thống, cườm nước): Bệnh lý này gây tổn thương dây thần kinh thị giác. Bệnh có thể tiến triển âm thầm, không có biểu hiện rõ ràng ở giai đoạn đầu. Khi thị lực đã mất do tổn thương thần kinh thị giác, phần suy giảm này thường không thể phục hồi, vì vậy việc phát hiện sớm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Bệnh lý võng mạc: Bao gồm thoái hóa điểm vàng và tổn thương võng mạc liên quan đến đái tháo đường, tăng huyết áp, cũng là mối đe dọa đối với thị lực.
Nếu không được phát hiện và điều trị phù hợp, các bệnh trên có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến thị lực và chất lượng cuộc sống.
Theo bác sĩ Linh, người dân vùng cao, người dân tộc thiểu số còn gặp nhiều thiệt thòi trong tiếp cận dịch vụ y tế. Ngoài trở ngại về địa lý, chi phí khám, thuốc men, ăn ở và thời gian nghỉ làm cũng có thể khiến người bệnh trì hoãn điều trị, ngay cả khi có bảo hiểm y tế.
Một số người còn gặp khó khăn do rào cản ngôn ngữ, hạn chế tiếp cận thông tin y tế phù hợp với điều kiện và văn hóa địa phương. Có những nơi đường đến bệnh viện xa, bà con chấp nhận sống chung với đôi mắt mờ như nhìn qua lớp sương.
Với các bệnh cần điều trị lâu dài, việc khám sàng lọc mới chỉ là bước đầu. Người bệnh còn cần được chuyển tuyến, điều trị, tái khám và theo dõi sau can thiệp.
Những trở ngại này càng đáng lưu ý với người cao tuổi mắc bệnh về mắt. Nhiều người cho rằng mắt mờ là điều bình thường nên không đi khám.
Thực tế, thị lực suy giảm ảnh hưởng đến sinh hoạt mà còn làm tăng nguy cơ té ngã, giảm khả năng tự chăm sóc và phụ thuộc vào người thân. Mất thị lực có thể dẫn đến cô lập, buồn chán và tăng nguy cơ trầm cảm.
Quỹ “Free Your Eyes” và chương trình “Triệu đôi mắt sáng” tài trợ 100% chi phí khám cho các trường hợp đăng ký phẫu thuật, đồng thời bố trí xe đưa đón hai chiều từ địa phương đến Hà Nội.