Bi kịch của cô gái chống lại người cha mafia

Tháng 11/2009, Denise cùng cha Carlo và mẹ Lea Garofalo đi nghỉ. Cô nghĩ chuyến đi là cơ hội để gia đình hòa giải, sau khi Lea cung cấp thông tin cho nhà chức trách về việc chồng buôn bán ma túy cho tổ chức tội phạm 'Ndrangheta ở Calabria. Nhưng Carlo không có ý định tha thứ. Phải ba năm sau thi thể Lea mới được tìm thấy.

"Lúc họ đưa cho tôi xem chiếc vòng cổ giữa những phần xương cháy đen, tôi lập tức biết đó là của mẹ và rằng bà đã hy sinh mạng sống để cứu tôi. Tôi không bao giờ có thể cảm ơn mẹ vì điều đó", Denise nói.

Giống mẹ, Denise trải qua nhiều năm sống ẩn danh trong chương trình bảo vệ nhân chứng của Italy sau khi làm chứng chống lại mafia. Cả hai đều rời chương trình trong sự thất vọng với chính quyền.

Mối liên hệ giữa hai mẹ con còn có một điểm trùng hợp đau lòng. Lea qua đời khi mới 35 tuổi - đúng bằng tuổi Denise khi cô rơi từ cửa sổ căn hộ ở Rome hồi đầu tháng này. Đây là nơi cô sống cùng chồng và con trai 4 tuổi.

Các công tố viên đang tìm cách xác định liệu mafia có đứng sau cái chết của Denise bằng cách "kích động" cô thực hiện hành động được cho là tự tử hay không. Denise không để lại thư tuyệt mệnh.

Vụ việc làm dấy lên cuộc tranh luận mới tại Italy về sự an toàn của những người tham gia chương trình bảo vệ nhân chứng chống lại các tổ chức mafia, cũng như gánh nặng thể chất và tâm lý đối với những người dám phá vỡ luật im lặng của mafia.

Tiếp bước mẹ chống lại gia đình mafia

Denise sống 6 năm dưới một danh tính giả do chính quyền Italy tạo cho cô, sau khi làm chứng chống lại cha và bạn trai khi đó là Carmine Venturino về vụ bắt cóc, tra tấn, phân xác và sát hại mẹ cô vào tháng 11/2009. Cả hai bị kết án tù chung thân, nhưng bản án của Carmine sau đó được giảm.

Vụ sát hại Lea được xác định là hành động trả thù sau khi bà làm chứng chống lại chồng, anh trai và những người khác về hoạt động buôn bán ma túy của họ tại Milan.

Lời khai của Lea xuất phát từ mong muốn bảo vệ con gái khỏi việc lớn lên trong một gia đình mafia. Điều này khiến bà trở thành một trong những "kẻ phản bội" nổi tiếng nhất Italy - ám chỉ những người trong tổ chức tội phạm quay sang hợp tác với nhà chức trách. Sau khi Lea bị sát hại, nhiều đường phố, công viên và trường học được đặt theo tên bà để ca ngợi lòng dũng cảm.

Hài cốt của Lea được tìm thấy sau khi Carmine thừa nhận liên quan đến vụ sát hại và che giấu, đốt thi thể bà. Anh ta chỉ cho nhà chức trách nơi giấu thi thể.

Tại tang lễ của mẹ vào tháng 10/2013, Denise, khi đó 22 tuổi, nói lời cảm ơn mẹ sau tấm kính chống đạn: "Đây là một ngày vô cùng khó khăn đối với con, nhưng mẹ đã cho con sức mạnh", cô nói.

Mẹ con Lea và Denise nằm trong số rất ít phụ nữ từng lựa chọn thoát khỏi các gia đình mafia, dù việc đó kéo theo những hậu quả nghiêm trọng. Theo Bộ Nội vụ Italy, khoảng 6.000 người đang tham gia chương trình bảo vệ nhân chứng của nước này, nhưng nhiều người gặp khó khăn trong việc duy trì diện bảo vệ.

Công tố viên chống mafia Alessandra Cerreti, người đã thuyết phục hàng chục phụ nữ làm chứng chống lại các gia đình tội phạm thuộc nhiều tổ chức mafia trên khắp Italy, thừa nhận rủi ro là rất lớn.

Theo luật Italy, các điều tra viên có 180 ngày để làm việc với những người có khả năng trở thành người hợp tác với nhà chức trách, nhằm xác định họ có nói sự thật hay thực chất vẫn trung thành với gia đình tội phạm.

Nếu được chấp nhận vào chương trình, tình trạng bảo vệ của họ sẽ được đánh giá 4 năm một lần để xác định người này còn hợp tác hay đã quay lại với gia đình mafia hoặc đơn giản là biến mất. Những người hợp tác được cung cấp nơi ở, danh tính giả, công việc và một lý lịch mới có thể được xác minh nếu có người kiểm tra. Tuy nhiên, họ sống với khoản tiền ít ỏi và hiếm khi cảm thấy an toàn.

Lea từng giấu con gái tại các tu viện và những thị trấn nhỏ trên khắp Italy trước khi rời chương trình bảo vệ nhân chứng vào 2009 - năm bà bị sát hại. Bà nêu lý do rời chương trình là "khó khăn tài chính" và "nguy cơ thường trực bị đưa ra khỏi diện bảo vệ", bởi chính quyền không thể xác minh những lời khai của bà do thiếu các nhân chứng khác.

Theo luật Italy, nếu lời khai của một người không thể được xác nhận hoặc nhà chức trách không còn nhận thấy mối đe dọa, chính quyền sẽ chấm dứt việc bảo vệ.

'Mafia có nhiều cách để giết người'

Chồng Denise có mặt ở nhà khi cô rơi khỏi cửa sổ. Người này đã được thẩm vấn nhưng không phải nghi phạm. Hiện chưa rõ anh ta có biết vợ đang nằm trong chương trình bảo vệ nhân chứng hay không.

Nhà chức trách chỉ xác nhận danh tính Denise sau khi cô qua đời ngày 10/9, sau bốn ngày điều trị tại bệnh viện. Cha cô, thông qua luật sư từ trong tù, nói rằng hai cha con đã bắt đầu hòa giải.

Trong cuộc điều tra hình sự, điện thoại và các thiết bị điện tử của Denise bị thu giữ để xác định liệu cô có phải đối mặt với những lời đe dọa từ bất kỳ ai liên quan đến vụ sát hại mẹ hay không, hay phải chăng áp lực, cảm giác tội lỗi và nỗi buồn từ cuộc sống phức tạp của cô đã trở nên quá sức chịu đựng.

Luật sư Enza Rando, người từng hỗ trợ Denise làm chứng chống lại cha và bạn trai vào năm 2009, nói rằng chính quyền cũng phải chịu trách nhiệm vì không cung cấp đủ sự bảo vệ và hỗ trợ cho những người đối đầu với các băng nhóm tội phạm.

"Mafia có nhiều cách để giết người. Chúng giết bằng cách tạo ra những con quái vật thực sự trong cuộc đời những người ở lại", Rando nói.

Cái chết của Denise khiến các điều tra viên chống mafia bàng hoàng. Công tố viên trưởng Naples Nicola Gratteri, người từng đưa hàng trăm người cung cấp thông tin rời khỏi các gia đình tội phạm để hợp tác với tòa án, nói rằng cái chết của cô là một bước lùi trong cuộc chiến chống tội phạm có tổ chức và có thể khiến việc thuyết phục người khác ra làm chứng trở nên khó khăn hơn.

Vụ việc cũng khiến những người đang sống dưới sự bảo vệ lo lắng. "Người ta nói rằng Lea và Denise là những phụ nữ dũng cảm nên sẽ không bao giờ chết. Nhưng chúng tôi không muốn những bia mộ hay những lời khắc trên đá cẩm thạch. Các nhân chứng công lý có quyền thiêng liêng được sống và sống một cuộc đời bình thường", Giuseppe Carini, nhân chứng đang sống dưới danh tính giả, viết.

Tuệ Anh (theo CNN)