Cúm A thường khiến người bệnh sốt, đau đầu, đau mỏi cơ, ho, đau họng và cảm giác mệt rã rời. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), phần lớn người mắc cúm mùa có thể hồi phục trong khoảng một tuần, không cần điều trị y tế đặc hiệu. Trong thời gian này, người mắc cúm cần ưu tiên nghỉ ngơi và bổ sung đủ chất lỏng như sau:
Ưu tiên ngủ
Khi sốt và đau mỏi toàn thân, cơ thể cần nhiều năng lượng cho quá trình phục hồi. Vì vậy, người bệnh nên giảm công việc, tập luyện và các hoạt động thể lực không cần thiết, đặc biệt trong những ngày đầu triệu chứng rõ nhất.
Thay vì cố duy trì lịch sinh hoạt thông thường, có thể chia thời gian trong ngày thành các khoảng nghỉ ngắn, ngủ khi thấy buồn ngủ và tránh thức khuya. WHO và Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) khuyến cáo người mắc cúm nghỉ ngơi tại nhà, đồng thời hạn chế tiếp xúc với người khác để tránh lây bệnh.
Uống nước nhiều lần
Tình trạng sốt, thở nhanh, đổ mồ hôi và ăn uống kém có thể khiến cơ thể mất nước. Người bệnh nên đặt nước ở nơi dễ lấy và uống từng lượng nhỏ thường xuyên thay vì đợi đến khi khát mới uống.
Ngoài nước lọc, mọi người có thể dùng canh, súp hoặc các thức uống phù hợp khác để bổ sung chất lỏng. Người đang đau họng có thể ưu tiên nước ấm nếu cảm thấy dễ chịu hơn.
Nếu lượng nước tiểu giảm rõ rệt, đây là một dấu hiệu cho thấy bệnh cúm đã biến chứng. Lúc này, người dân cần đi khám, nhập viện sớm.
Người mắc cúm thường sốt, ho, đau mỏi cơ thể và mệt mỏi, cần nghỉ ngơi, uống đủ nước trong thời gian hồi phục. Ảnh: Vecteezy
Chia nhỏ bữa ăn
Cơ thể mệt, sốt hoặc tình trạng đau họng có thể khiến người mắc cúm không muốn ăn. Mọi người không nên cố gắng ăn một bữa lớn, có thể chia thành nhiều bữa nhỏ; ưu tiên thức ăn mềm, dễ nuốt và có đủ các nhóm chất như cháo hoặc súp kèm thịt, cá, trứng, rau củ. Người bệnh tránh để cơ thể thiếu nước và nhịn ăn kéo dài, khiến cảm giác mệt, yếu tăng lên. Khi cảm giác ngon miệng dần trở lại, người bệnh có thể tăng lượng thức ăn theo khả năng.
Tránh tập thể dục khi còn mệt
Một số người thấy hết sốt, lập tức quay lại chạy bộ, tập gym hoặc các bài tập cường độ cao. Tuy nhiên, hết sốt không đồng nghĩa cơ thể đã hồi phục hoàn toàn. Cơ thể vẫn có thể đau mỏi, ho và mệt trong những ngày sau đó.
Mọi người nên trở lại vận động từ từ khi sức khỏe đã khá hơn, bắt đầu bằng các hoạt động nhẹ và theo dõi phản ứng của cơ thể. Nếu vận động khiến mệt nhiều, chóng mặt hoặc khó thở, nên dừng lại và nghỉ ngơi.
Giữ phòng thông thoáng
Người mắc cúm nên ở nhà trong thời gian đang có triệu chứng rõ, hạn chế tiếp xúc gần với người khác. Khi phải ở chung không gian, có thể đeo khẩu trang, che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi, rửa tay thường xuyên và tăng thông khí cho phòng.
CDC khuyến cáo hạn chế tiếp xúc trực tiếp với người bệnh, vệ sinh tay, làm sạch các bề mặt thường xuyên chạm vào và cải thiện lưu thông không khí để giảm nguy cơ virus lây sang người xung quanh.
Theo dõi các dấu hiệu bất thường
Phần lớn người lớn khỏe mạnh mắc cúm có thể tự hồi phục. Tuy nhiên, người bệnh cần đi khám sớm khi khó thở hoặc hụt hơi; đau hay tức ngực, bụng kéo dài; chóng mặt dai dẳng, lú lẫn; co giật; không đi tiểu; đau cơ dữ dội; yếu nhiều, đứng không vững; hoặc sốt, ho đã giảm rồi quay trở lại và nặng hơn. Người có bệnh mạn tính cũng cần chú ý nếu bệnh nền trở nên khó kiểm soát.
Người từ 65 tuổi trở lên, phụ nữ mang thai, người có bệnh mạn tính hoặc suy giảm miễn dịch thuộc nhóm có nguy cơ cao gặp biến chứng cúm. Khi xuất hiện triệu chứng, các nhóm này nên trao đổi với nhân viên y tế sớm. Thuốc kháng virus có thể được bác sĩ chỉ định trong một số trường hợp và thường mang lại lợi ích tốt nhất khi được sử dụng sớm sau khi bệnh khởi phát.
Bên cạnh chăm sóc khi mắc bệnh, WHO đánh giá tiêm chủng là biện pháp hiệu quả để phòng cúm và giảm nguy cơ bệnh nặng, đặc biệt ở các nhóm nguy cơ cao. Hiện có nhiều loại vaccine cúm dành cho người lớn. Vaccine cúm thường được khuyến cáo tiêm nhắc hàng năm do miễn dịch giảm theo thời gian và thành phần vaccine được cập nhật theo các chủng virus cúm lưu hành.
Văn Hà tổng hợp