Dấu hiệu cảnh báo bệnh hô hấp ở trẻ trở nặng

Nguồn ảnh: VnExpress

Trẻ mắc bệnh hô hấp có thể chuyển nặng với biểu hiện thở nhanh, khó thở, co lõm lồng ngực, tím môi hoặc lừ đừ, cần được đưa đến cơ sở y tế ngay.

Bệnh hô hấp ở trẻ đang gia tăng tại TP HCM trong giai đoạn giao mùa, khiến các bệnh viện nhi tiếp nhận nhiều trẻ đến khám và điều trị. BS.CK2 Nguyễn Hoàng Phong, Trưởng khoa Hô hấp 1, Bệnh viện Nhi đồng 2, cho biết trẻ dưới hai tuổi, sinh non, nhẹ cân, có bệnh nền hoặc chưa được tiêm chủng đầy đủ có nguy cơ mắc bệnh và diễn tiến nặng cao hơn. Trẻ sống trong môi trường đông đúc, ô nhiễm hoặc tiếp xúc gần với người mắc bệnh hô hấp cũng dễ bị lây nhiễm.

Các triệu chứng ban đầu như sốt, ho, sổ mũi, nghẹt mũi đôi khi khiến phụ huynh chủ quan. Tuy nhiên, trẻ cần được theo dõi sát vì một số trường hợp có thể diễn tiến nặng.

Theo bác sĩ Phong, phụ huynh cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi có biểu hiện thở nhanh, khó thở, co lõm lồng ngực hoặc tím môi. Trẻ sốt cao khó hạ, mệt nhiều, lừ đừ, khó đánh thức, bú kém, bỏ ăn, uống kém hoặc có dấu hiệu mất nước cũng cần được thăm khám kịp thời. Phụ huynh không nên tự ý mua thuốc điều trị cho trẻ, đặc biệt là kháng sinh và thuốc kháng virus khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

Để phòng bệnh, bác sĩ khuyến cáo gia đình bảo đảm dinh dưỡng phù hợp với lứa tuổi, giữ nhà cửa sạch sẽ, thông thoáng, hạn chế khói thuốc lá và các nguồn ô nhiễm. Trẻ cần được tiêm chủng đầy đủ theo lịch, bao gồm vaccine cúm hằng năm theo khuyến cáo.

Khi bệnh hô hấp gia tăng, phụ huynh nên hạn chế đưa trẻ đến nơi đông người, tránh để trẻ tiếp xúc gần với người đang mắc bệnh. Cần duy trì thói quen rửa tay, hướng dẫn trẻ che miệng, mũi khi ho hoặc hắt hơi.

Trẻ mắc bệnh hô hấp điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng 2, ngày 22/10. Ảnh: Quỳnh Trần — Trẻ mắc bệnh hô hấp điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng 2, ngày 22/10. Ảnh: *Quỳnh Trần*

Chăm sóc trẻ mắc bệnh hô hấp tại nhà

Nếu được bác sĩ đánh giá có thể chăm sóc tại nhà, trẻ cần nghỉ ngơi trong phòng sạch, thông thoáng và được bổ sung đủ nước phù hợp với lứa tuổi. Trẻ đang bú mẹ nên tiếp tục bú; với trẻ ăn dặm hoặc ăn thức ăn thông thường, phụ huynh có thể chia thành nhiều bữa nhỏ, ưu tiên thức ăn mềm, dễ tiêu nếu trẻ ăn kém.

Khi trẻ sốt, phụ huynh cần sử dụng thuốc hạ sốt đúng liều theo cân nặng và hướng dẫn của nhân viên y tế. Có thể vệ sinh mũi nhẹ nhàng bằng nước muối sinh lý phù hợp với lứa tuổi. Dung dịch Oresol chỉ nên dùng khi cần thiết, pha đúng hướng dẫn và theo tư vấn của nhân viên y tế.

Trẻ cần được dùng thuốc đúng chỉ định, tái khám theo lịch hẹn. Nếu xuất hiện dấu hiệu khó thở, tím môi, lừ đừ hoặc bất kỳ biểu hiện chuyển nặng nào, gia đình cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay, không chờ đến lịch tái khám.

Lê Phương

Giai đoạn giao mùa đang khiến số ca mắc bệnh hô hấp ở trẻ nhỏ tại TP HCM tăng nhanh, tạo áp lực đáng kể lên hệ thống tiếp nhận của các bệnh viện chuyên khoa nhi. Theo BS.CK2 Nguyễn Hoàng Phong, Trưởng khoa Hô hấp 1, Bệnh viện Nhi đồng 2, nhóm trẻ dưới hai tuổi, sinh non, nhẹ cân, có bệnh nền hoặc chưa tiêm chủng đầy đủ là đối tượng có nguy cơ chuyển nặng cao nhất. Việc sinh sống trong môi trường đông đúc, ô nhiễm hoặc tiếp xúc gần nguồn lây cũng làm gia tăng tỷ lệ mắc bệnh trong cộng đồng. Những dấu hiệu ban đầu như sốt, ho, sổ mũi rất dễ gây tâm lý chủ quan cho các bậc phụ huynh. Tuy nhiên, trẻ cần được đưa đến cơ sở y tế khẩn cấp khi xuất hiện tình trạng thở nhanh, khó thở, co lõm lồng ngực hoặc tím môi. Ngoài ra, các biểu hiện sốt cao khó hạ, lừ đừ, khó đánh thức, bú kém, bỏ ăn và mất nước cũng là những cảnh báo nguy hiểm đòi hỏi sự can thiệp y khoa kịp thời. Chuyên gia y tế nhấn mạnh gia đình tuyệt đối không tự ý mua kháng sinh hoặc thuốc kháng virus để điều trị khi chưa có chỉ định chuyên môn. Đối với các trường hợp chăm sóc tại nhà, trẻ cần được cách ly trong phòng thông thoáng, bổ sung đủ nước, chia nhỏ bữa ăn mềm và hạ sốt đúng liều theo cân nặng. Phụ huynh phải duy trì việc tiêm chủng đầy đủ, giữ vệ sinh tay thường xuyên và đưa trẻ tái khám ngay lập tức nếu xuất hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào.