Thoái hóa khớp gối ở người trẻ xảy ra khi các cấu trúc của khớp gối, đặc biệt là sụn khớp và xương dưới sụn, bị tổn thương hoặc thay đổi sớm hơn so với quá trình thoái hóa thường gặp do tuổi tác.
ThS.BS Hoàng Đoan Trang, Khoa Cơ Xương Khớp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết thoái hóa khớp gối ở người cao tuổi chủ yếu liên quan đến quá trình lão hóa vì tuổi tác. Ở người dưới 40 tuổi, nguyên nhân thường do tiền sử chấn thương gối, bất thường cấu trúc hoặc trục chi, thừa cân, béo phì, vận động quá mức hoặc một số bệnh lý khớp.
Giai đoạn đầu, thoái hóa khớp gối chưa gây triệu chứng rõ ràng. Nếu không được khám, chẩn đoán và điều trị phù hợp, triệu chứng có thể tăng dần khi thoái hóa nặng hơn, ảnh hưởng đến khả năng vận động, giảm năng suất làm việc và chất lượng cuộc sống.
Dưới đây là một số triệu chứng thoái hóa khớp sớm mà người trẻ cần lưu ý, nhất là khi thuộc nhóm nguy cơ cao.
Bác sĩ khám khớp gối cho người bệnh trẻ. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Đau khớp gối xuất hiện hoặc tăng lên mỗi khi đứng lên, ngồi xuống, ngồi xổm, leo cầu thang, chơi thể thao, chạy bộ hoặc đi bộ đường dài. Giai đoạn đầu, đau giảm khi nghỉ ngơi. Khi tổn thương tiến triển, người bệnh có thể đau thường xuyên hơn, kể cả khi thực hiện những hoạt động nhẹ.
Cứng khớp khi ngồi lâu, khiến người bệnh khó đứng lên, song cải thiện sau khi vận động nhẹ nhàng. Khớp có thể cứng mỗi buổi sáng sau khi thức dậy, người bệnh phải mất vài phút mới có thể vận động bình thường.
Tiếng lạo xạo, lục cục hoặc rắc rắc khi cử động, co duỗi gối thể hiện khớp đã có những biến đổi về cấu trúc, có thể báo hiệu thoái hóa khớp gối sớm từ khi còn trẻ.
Sưng, tràn dịch xảy ra sau khi vận động quá sức, tạo áp lực lớn lên khớp. Một số trường hợp có thể xuất hiện tình trạng tăng dịch trong khớp khiến đầu gối căng tức, khó co duỗi. Song bác sĩ Trang cho biết sưng khớp gối ở người trẻ không chỉ gặp trong thoái hóa mà còn có thể liên quan đến chấn thương, tổn thương sụn chêm, dây chằng hoặc các bệnh lý viêm khớp vì vậy, cần khám để xác định chính xác nguyên nhân.
Hạn chế vận động xảy ra xuyên suốt quá trình thoái hóa tiến triển. Ban đầu, người bệnh chỉ giảm dần khả năng vận động nặng hoặc chơi thể thao. Sau cơ quanh khớp, nhất là cơ đùi yếu dần, làm giảm cả khả năng chịu tải của gối. Người bệnh gặp khó khăn ngay cả trong sinh hoạt thông thường như leo cầu thang, ngồi xổm, quỳ, đi bộ dài.
Bác sĩ Trang khuyến cáo người trẻ có triệu chứng nghi thoái hóa khớp gối nên tới bệnh viện khám. Khi phát hiện kịp thời, bệnh có thể được điều trị bảo tồn bằng thuốc, thay đổi lối sống, vật lý trị liệu và phục hồi chức năng. Bác sĩ cân nhắc phẫu thuật khi tổn thương khớp đã nghiêm trọng, điều trị bảo tồn không đạt hiệu quả hoặc người bệnh có tổn thương cấu trúc cần can thiệp.
Thanh Long
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh cơ xương khớp tại đây để bác sĩ giải đáp