Điều gì xảy ra với gan khi bạn uống bia thường xuyên?

Nguồn ảnh: VietnamNet

Uống bia thường xuyên có thể khiến chất béo tích tụ trong gan, gây viêm, xơ hóa và làm tăng nguy cơ ung thư gan. Ngay cả khi chưa xuất hiện triệu chứng, gan vẫn có thể đang chịu tổn thương do cồn.

Theo Eating Well, mức độ ảnh hưởng gan phụ thuộc vào lượng cồn tiêu thụ và tần suất uống. Dung tích lon bia và nồng độ cồn cũng là những yếu tố cần lưu ý.

Gan phải xử lý chất độc từ cồn

“Gan đảm nhiệm phần lớn công việc phân giải cồn”, bác sĩ gia đình Scott Nass (Mỹ) cho biết.

Khi uống bia, các enzyme trong gan chuyển hóa cồn thành acetaldehyde, hợp chất độc hại có thể làm tổn thương ADN và protein bên trong tế bào. Sau đó, một enzyme khác chuyển acetaldehyde thành acetate, chất ít độc hơn mà cơ thể có thể tiếp tục phân giải và đào thải.

Tuy nhiên, acetaldehyde vẫn có thể gây hại trước khi được loại bỏ hoàn toàn. Vì phần lớn lượng cồn được chuyển hóa tại gan, các tế bào gan liên tục tiếp xúc với chất này mỗi khi bạn uống rượu bia. Theo thời gian, tổn thương có thể gây viêm và làm tăng nguy cơ ung thư, đặc biệt ở người uống nhiều trong thời gian dài.

bia hoi.jpg — Uống bia nhiều và thường xuyên không có lợi cho gan. Ảnh: Ban Mai

Chất béo tích tụ, gan có thể bị xơ hóa

Khi xử lý cồn, gan tạm thời giảm tập trung vào các chức năng chuyển hóa khác, trong đó có phân giải chất béo. Điều này có thể khiến triglyceride tích tụ trong tế bào gan, dẫn đến gan nhiễm mỡ do rượu.

“Nếu một người thường xuyên tiêu thụ rượu bia, một trong những thay đổi sớm nhất là gan nhiễm mỡ”, chuyên gia dinh dưỡng Alexander LeRitz (Mỹ) giải thích. Ở giai đoạn này, người bệnh có thể không có triệu chứng. Vì vậy, cảm thấy cơ thể vẫn khỏe mạnh không đồng nghĩa gan không bị ảnh hưởng.

Nếu tiếp tục uống rượu bia, một số người có thể bị viêm, tổn thương tế bào gan và hình thành mô sẹo. Tình trạng này được gọi là xơ hóa gan, có thể tiến triển thành xơ gan khi mô sẹo lan rộng.

Tin tốt là gan nhiễm mỡ ở giai đoạn đầu có thể hồi phục nếu người bệnh ngừng uống rượu bia, tạo điều kiện để gan loại bỏ lượng chất béo tích tụ.

Cách giảm tác hại đối với gan

Người mắc bệnh gan, phụ nữ mang thai hoặc người đang dùng thuốc có tương tác tới cồn cần kiêng rượu bia. Bên cạnh đó, duy trì hoạt động thể chất thường xuyên và ăn uống cân bằng sẽ hỗ trợ sức khỏe chuyển hóa.

Cà phê và trà xanh là những lựa chọn đồ uống đáng cân nhắc. Một số nghiên cứu cho thấy uống cà phê có liên quan đến nguy cơ mắc một số bệnh gan mạn tính thấp hơn, trong khi uống nhiều trà xanh có liên quan đến nguy cơ ung thư gan thấp hơn. Tuy nhiên, các kết quả về trà xanh chưa đồng nhất và cần thêm nghiên cứu.

Các chuyên gia lưu ý không nên sử dụng sản phẩm được quảng cáo là thải độc gan vì chưa có bằng chứng chứng minh hiệu quả. Một số loại thảo dược thậm chí có thể gây tổn thương gan. Người dùng nên trao đổi với nhân viên y tế trước khi sử dụng thực phẩm bổ sung, đặc biệt khi đã mắc bệnh gan.

Thói quen tiêu thụ bia thường xuyên đặt lá gan dưới áp lực chuyển hóa nặng nề, phụ thuộc vào liều lượng và tần suất dung nạp cồn. Bác sĩ gia đình Scott Nass tại Mỹ cho biết gan phải chịu trách nhiệm chính trong việc phân giải chất cồn thông qua quá trình biến đổi thành acetaldehyde, một hợp chất trung gian độc hại có khả năng hủy hoại ADN cùng protein tế bào. Dù cơ thể sau đó tiếp tục chuyển hóa chất này thành acetate ít độc hơn để đào thải, sự tiếp xúc kéo dài vẫn làm tăng đáng kể nguy cơ viêm nhiễm và hình thành tế bào ung thư. Khi ưu tiên xử lý độc chất từ cồn, chức năng phân giải chất béo của gan lập tức bị đình trệ, dẫn đến hiện tượng tích tụ chất béo trung tính triglyceride. Chuyên gia dinh dưỡng Alexander LeRitz giải thích đây là nguồn gốc khởi phát tình trạng gan nhiễm mỡ do rượu, diễn tiến thầm lặng mà không hề phát tín hiệu cảnh báo rõ ràng. Việc duy trì thói quen uống bia trong giai đoạn này sẽ thúc đẩy các phản ứng viêm mạn tính, phá hủy tế bào và tạo lập mô sẹo vĩnh viễn dẫn tới xơ hóa gan hoặc xơ gan. Điểm tích cực là gan nhiễm mỡ giai đoạn sớm hoàn toàn có khả năng tự phục hồi nếu người bệnh ngừng uống rượu bia để tạo điều kiện thanh lọc mỡ dư thừa. Ngoài việc kiêng cữ hoàn toàn ở phụ nữ mang thai hoặc người có bệnh nền, việc duy trì vận động thể chất kết hợp chế độ dinh dưỡng lành mạnh là biện pháp bảo vệ then chốt. Đồ uống tự nhiên như cà phê hoặc trà xanh cũng được ghi nhận mang lại lợi ích hỗ trợ phòng ngừa tổn thương gan mạn tính và ung thư. Ngược lại, giới chuyên môn khuyến cáo người dân không nên tự ý dùng các sản phẩm gắn mác thải độc gan khi chưa có chứng cứ y khoa xác thực. Nhiều chế phẩm thảo dược trôi nổi thậm chí còn phản tác dụng và gây độc trực tiếp cho các tế bào gan đang suy yếu. Mọi quyết định sử dụng thực phẩm chức năng bổ trợ đều cần thông qua tư vấn chuyên môn từ nhân viên y tế để đảm bảo an toàn tuyệt đối.