Giá dầu tăng nhanh khi căng thẳng leo thang tại Trung Đông ảnh hưởng nguồn cung

Giá dầu thế giới tiếp tục tăng mạnh khi căng thẳng tại Trung Đông leo thang, làm dấy lên lo ngại nguồn cung năng lượng qua các tuyến hàng hải quan trọng sẽ bị gián đoạn nghiêm trọng. Trong phiên giao dịch ngày 9/9, dầu thô ngọt nhẹ Mỹ, còn gọi là WTI, tăng 3,3%, lên mức 97 USD mỗi thùng. Dầu Brent biển Bắc có thời điểm vượt 100 USD mỗi thùng, lần đầu tiên kể từ tháng 7/2026, cho thấy thị trường phản ứng nhanh trước những rủi ro địa chính trị mới. Tính từ đầu năm, giá dầu Brent đã tăng gần 70%, dù vẫn thấp hơn mức đỉnh 126 USD mỗi thùng từng được thiết lập hồi tháng 4/2026. Nguyên nhân trực tiếp của đợt tăng giá tuần này được cho là các cuộc tấn công do lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn tiến hành nhằm vào cơ sở năng lượng Saudi Arabia. Theo dữ liệu do Vortexa cung cấp, chiến sự đã khiến khoảng 10 triệu thùng dầu mỗi ngày biến mất khỏi thị trường, tương đương khoảng 10% nhu cầu toàn cầu. Khoảng thiếu hụt lớn này lập tức tạo sức ép lên các nhà nhập khẩu, doanh nghiệp vận tải, ngành sản xuất, đồng thời làm gia tăng lo ngại về một làn sóng tăng giá mới. Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cho biết hiện chỉ còn dưới 11 triệu thùng dầu mỗi ngày có thể lưu thông qua eo biển Hormuz. Trước khi xung đột nổ ra, eo biển Hormuz là tuyến đường thủy đặc biệt quan trọng, trung chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí LNG toàn cầu. Bất kỳ sự thu hẹp nào trong khả năng vận chuyển qua khu vực này đều có thể khiến các thị trường năng lượng phải cạnh tranh quyết liệt hơn để giành nguồn cung còn lại. Một quan chức cấp cao của Iran khẳng định Tehran không lùi bước trước lệnh phong tỏa hàng hải của Mỹ, đồng thời cảnh báo sẽ tiếp tục leo thang tấn công nếu bị nhắm tới. Tuyên bố cứng rắn này làm dấy lên lo ngại xung đột có thể lan rộng, kéo dài thời gian gián đoạn vận chuyển dầu khí trong khu vực Trung Đông. Tổng thống Mỹ Donald Trump dự báo chiến sự sẽ còn kéo dài qua kỳ bầu cử giữa kỳ vào tháng 11/2026, đặt thêm áp lực lên chính quyền và người tiêu dùng. Đáng chú ý, một số quan chức Mỹ, trong đó có Phó Tổng thống JD Vance, lo ngại chiến sự thậm chí kéo dài đến hết nhiệm kỳ của ông Trump. Kịch bản này có thể làm suy kiệt nguồn lực quân sự, đồng thời khiến tình trạng gián đoạn năng lượng tiếp diễn lâu hơn, gây thêm bất ổn cho kinh tế Mỹ. Áp lực với đảng Cộng hòa gia tăng khi giá xăng bán lẻ tại Mỹ trong dịp Lễ Lao động chạm kỷ lục 4,03 USD mỗi gallon. Mức giá này trực tiếp ảnh hưởng ngân sách hộ gia đình, nhất là những người phải di chuyển bằng ôtô thường xuyên hoặc phụ thuộc nhiên liệu cho công việc. Trong khi đó, lượng dầu tại Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược của Mỹ đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 1982, chỉ còn 289,7 triệu thùng. Tồn kho dầu diesel công nghiệp cũng được dự báo chạm đáy 20 năm trong tháng này, khiến khả năng chống chịu trước cú sốc nguồn cung trở nên hạn chế hơn. Trước sức ép ngày càng lớn, Cơ quan Năng lượng Quốc tế đã giải phóng khoảng 75% trong tổng số 400 triệu thùng dầu dự trữ khẩn cấp công bố hồi tháng 3/2026. Động thái này nhằm bù đắp một phần lượng dầu thiếu hụt, nhưng quy mô dự trữ còn lại cho thấy các lựa chọn ứng phó khẩn cấp không phải vô hạn. IEA vẫn dự báo nguồn cung dầu toàn cầu sẽ giảm 4,3 triệu thùng mỗi ngày trong năm nay, tương đương khoảng 4% tổng nguồn cung. Dự báo trên cho thấy thị trường có thể tiếp tục đối mặt giá dầu cao, chi phí vận chuyển tăng, áp lực lạm phát kéo dài nếu giao tranh chưa được kiểm soát. Diễn biến giá dầu hiện không chỉ ảnh hưởng các doanh nghiệp năng lượng, mà còn lan tới giá xăng, hàng hóa, dịch vụ và sinh hoạt của người dân nhiều quốc gia. Theo VietnamPlus, dẫn nguồn TTXVN, những con số về sản lượng mất khỏi thị trường, dự trữ suy giảm và vận chuyển qua Hormuz đang phản ánh mức độ nghiêm trọng của khủng hoảng.