Gửi xe ở Hà Nội: Trách nhiệm người trông giữ phải xứng đáng với phí gửi xe

Việc Hà Nội điều chỉnh mức phí trông giữ xe ở lòng đường, hè phố đặt ra nhiều vấn đề tranh cãi. Bên cạnh câu chuyện về mức phí, một vấn đề khác được nhiều người quan tâm là trách nhiệm của đơn vị kinh doanh dịch vụ trông giữ xe khi thu tiền của chủ phương tiện. 

Nhiều người yêu cầu việc trả tiền phải được đổi lại bằng chất lượng dịch vụ trông giữ và trách nhiệm bảo quản tài sản phải được thực hiện nghiêm túc, thay vì chỉ để được sử dụng một khoảng diện tích đỗ xe và đối diện với vô số những rủi ro liên quan đến việc hư hỏng tài sản như hiện nay. 

Chủ tài khoản Jacky Tran bình luận: "Khi người dân phải bỏ ra khoản tiền lớn để gửi xe, họ có quyền mong đợi nhiều hơn một chỗ đỗ phương tiện, đó là sự bảo đảm tài sản được trông giữ cẩn thận, nguyên vẹn và được bồi thường thỏa đáng nếu hư hỏng, mất mát do lỗi của đơn vị trông giữ. 

Tôi thường xuyên có công việc phải di chuyển lên khu vực trung tâm và nhận ra việc trông giữ xe hiện nay đơn thuần chỉ là việc thuê lại chỗ đỗ xe và phải chấp nhận mọi rủi ro từ việc hỏng hóc, va quệt khi đỗ xe trên lòng đường, vỉa hè. Đơn vị trông giữ gần như hoàn toàn không có trách nhiệm gì, điều duy nhất tôi thấy họ làm được chỉ là thu tiền". 

Có chung ý kiến, độc giả Trần Linh viết: "Bản chất của việc trông giữ xe là thỏa thuận về việc gửi giữ tài sản. Trong đó, chủ phương tiện có nghĩa vụ trả tiền còn bên trông giữ có nghĩa vụ trông coi, bảo quản và hoàn trả tài sản nguyên trạng như khi bàn giao. Nếu không làm được điều này thì không được gọi là trông giữ xe. Các đơn vị trông giữ cần nghiêm túc nhìn lại điều này, đặc biệt khi giá trông giữ xe đã tăng cao ngất ngưởng". 

Vậy dưới góc độ pháp lý, với việc thành phố tăng phí trông giữ xe, người dân có quyền đòi hỏi trách nhiệm cao hơn cũng như có quyền yêu cầu bồi thường khi tài sản xảy ra sự cố, hư hỏng hay không? 

Luật sư Trần Minh Hùng (Trưởng Văn phòng luật sư Gia Đình, Đoàn Luật sư TPHCM) nhìn nhận dưới góc độ pháp lý, bản chất của hoạt động trông giữ xe có thu tiền là quan hệ hợp đồng gửi giữ tài sản. Theo đó, bên giữ nhận tài sản để bảo quản và có nghĩa vụ hoàn trả tài sản khi hết thời hạn gửi giữ.

Điều 557 Bộ luật này quy định bên giữ tài sản phải bảo quản tài sản theo đúng thỏa thuận, trả lại tài sản theo đúng tình trạng khi nhận giữ và bồi thường thiệt hại nếu làm mất, hư hỏng tài sản, trừ trường hợp bất khả kháng.

"Như vậy, việc trông giữ xe không đơn thuần là bố trí một vị trí đỗ phương tiện để thu tiền. Khi đã tiếp nhận phương tiện, đơn vị trông giữ phải thực hiện nghĩa vụ bảo quản tài sản theo quy định pháp luật.

Tăng phí không đương nhiên làm phát sinh trách nhiệm pháp lý cao hơn, nhưng mức phí cao càng đặt ra yêu cầu về chất lượng dịch vụ và sự chuyên nghiệp trong hoạt động trông giữ. Người dân có quyền mong muốn phương tiện được quản lý cẩn thận, hạn chế nguy cơ mất cắp, va quệt hoặc hư hỏng trong thời gian gửi xe.

Nếu thu phí cao nhưng phương tiện vẫn bị hư hỏng do việc sắp xếp thiếu an toàn, nhân viên trông giữ bất cẩn, quy trình quản lý lỏng lẻo hoặc do các lỗi do chủ quan, cẩu thả từ phía trông giữ, theo Điều 556 Bộ luật Dân sự 2015, chủ phương tiện có quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại trong phạm vi lỗi của tổ chức, cá nhân đó gây ra, trừ trường hợp bất khả kháng. Những trường hợp có thể kể đến như bố trí phương tiện ở khu vực thiếu an toàn dẫn đến bị xe khác va quệt, thiếu biện pháp che chắn, thiếu quan sát khi bố trí chỗ dừng đỗ khiến xe bị vật thể khác rơi vào từ trên cao...", luật sư bình luận. 

Từ đó, luật sư khuyến cáo để hạn chế những rủi ro pháp lý không đáng có trong việc trông giữ phương tiện, các điểm trông giữ cần có quy trình quản lý phương tiện rõ ràng, bố trí khu vực trông giữ phù hợp và lắp đặt camera tại những vị trí cần thiết. Khi xảy ra sự cố, việc ghi nhận hiện trạng, trích xuất dữ liệu giám sát và phối hợp giải quyết minh bạch sẽ giúp bảo vệ quyền lợi của cả khách hàng lẫn đơn vị cung cấp dịch vụ.

Mức phí là một vấn đề gây tranh cãi, nhưng điều người dân mong muốn hơn cả là sự an tâm khi giao tài sản cho người khác quản lý. Việc tăng phí có thể xuất phát từ yêu cầu quản lý đô thị, nhưng chất lượng dịch vụ và trách nhiệm bảo quản tài sản cần được thực hiện nghiêm túc.