Hai thanh niên 23 tuổi suy thận giai đoạn cuối, hé lộ cùng một lý do

Nguồn ảnh: VietnamNet

Mới 23 tuổi, cả hai thanh niên đã phải đối mặt với suy thận giai đoạn cuối, lọc máu định kỳ để duy trì sự sống. Cả hai đều từng bỏ qua những dấu hiệu bất thường, đến khi đi khám thì bệnh đã ở giai đoạn nặng.

Hỏng thận vì bỏ qua huyết áp tăng

Nhận kết quả chẩn đoán suy thận mạn giai đoạn cuối, N.V.L. (23 tuổi, quê Hưng Yên, đang làm việc tại TPHCM) không tin vào mắt mình. Ở độ tuổi còn rất trẻ, L. phải đối mặt cảnh gắn bó với bệnh viện, lọc máu nhiều lần mỗi tuần và chỉ có hy vọng thoát khỏi việc lọc máu chu kỳ nếu đủ điều kiện ghép thận.

Hai tháng trước khi nhập viện, L. thường xuyên đau đầu, xây xẩm mặt mày, có lúc tê lưỡi, mờ mắt. Nam thanh niên đi khám và phát hiện huyết áp tăng trên 180 mmHg, có thời điểm lên tới 220 mmHg, trong khi mức bình thường chỉ 120 mmHg.

Bác sĩ khuyên nhập viện nhưng L. chần chừ. Sau đó, những cơn đau đầu trở nên dữ dội nên cậu vào khám và nhận chẩn đoán suy thận giai đoạn 5. Không tin vào kết quả này, gia đình đưa L. đến Bệnh viện Bình Dân (TPHCM) để kiểm tra và điều trị. Kết quả xác nhận tình trạng bệnh, chàng trai phải lọc máu chu kỳ để duy trì sự sống.

Điều khiến người bệnh day dứt là đã phát hiện huyết áp tăng rất cao nhưng không điều trị kịp thời, bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo từ cơ thể.

suy than nguy hiem.png — Nhiều người trẻ hỏng thận vì chủ quan với dấu hiệu cơ thể cảnh báo. Ảnh: Ngọc Minh.

Còn N.H. (23 tuổi, quê Thanh Hóa) cũng đang lọc máu 3 lần mỗi tuần để duy trì sự sống tại quê nhà. Trước đó, H. đi khám vì mệt mỏi, ăn uống kém. Qua đánh giá, bác sĩ ghi nhận tình trạng thiếu máu trên nền bệnh thận mạn và tăng huyết áp. Bệnh nhân phải lọc máu theo chỉ định, sử dụng thuốc đúng hướng dẫn và tái khám định kỳ.

Nằm trên giường bệnh, điều H. hối tiếc nhất là đã chủ quan với các dấu hiệu bất thường. Những ngày đi làm mệt mỏi, cậu chỉ cho rằng nguyên nhân là thời tiết hoặc căng thẳng. Mới đi làm chưa được một năm, H. càng tự ti khi thấy bản thân trở thành bệnh nhân phải gắn bó với bệnh viện.

Và giờ cậu phải quen dần với cuộc sống vào viện 3 lần mỗi tuần và cố gắng sống khoa học, tích cực hơn. Hy vọng của những người trẻ như H. là có cơ hội ghép thận.

6 nguyên nhân làm tăng nguy cơ suy thận

Ước tính mỗi năm Việt Nam có thêm 8.000 người mắc suy thận, trong đó có nhiều bệnh nhân dưới 30 tuổi. Hiện có khoảng 800.000 bệnh nhân cần lọc máu và hàng nghìn người bệnh chờ ghép thận. Các chuyên gia dự báo số ca suy thận có thể tiếp tục tăng trong thời gian tới, với xu hướng trẻ hóa.

TS Nguyễn Đình Liên, Trưởng khoa Ngoại thận tiết niệu và nam khoa, Bệnh viện E (Hà Nội), cho biết suy thận ở người trẻ có thể liên quan đến 6 yếu tố:

- Ăn nhiều thực phẩm chế biến sẵn, nhiều đạm, gia vị, đường và muối có thể làm tăng gánh nặng chuyển hóa cho cơ thể. Nếu kéo dài, thói quen này có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý ảnh hưởng đến thận.

- Chế độ ăn nhiều năng lượng nhưng thiếu vận động có thể dẫn đến thừa cân, béo phì, làm tăng nguy cơ tăng huyết áp và các bệnh lý chuyển hóa, từ đó ảnh hưởng đến sức khỏe thận.

- Căng thẳng, người trẻ có thể tìm đến các chất kích thích như rượu, bia, thuốc lá.

- Uống quá ít nước có thể khiến nước tiểu cô đặc, làm tăng nguy cơ hình thành sỏi thận ở một số người. Nếu sỏi gây tắc nghẽn kéo dài và không được điều trị, chức năng thận có thể bị ảnh hưởng.

- Sử dụng thuốc, thuốc nam hoặc thực phẩm chức năng không theo chỉ định có thể gây tổn thương gan, thận và nhiều cơ quan khác.

- Người trẻ thường chủ quan, ít đi khám khi chưa có triệu chứng.

Hai trường hợp thanh niên 23 tuổi mắc suy thận mạn giai đoạn cuối tại Bệnh viện Bình Dân và cơ sở y tế địa phương tiếp tục gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng trẻ hóa căn bệnh nguy hiểm này. Cả hai bệnh nhân N.V.L. và N.H. đều ghi nhận bệnh cảnh chung là phát hiện tăng huyết áp rất cao nhưng chậm trễ điều trị, chỉ nhập viện khi tổn thương thận đã rơi vào giai đoạn năm và phụ thuộc hoàn toàn vào chu kỳ lọc máu để duy trì sự sống. Tâm lý chủ quan trước các biểu hiện đau đầu, chóng mặt, mệt mỏi đã tước đi cơ hội can thiệp y tế sớm của những người bệnh ở độ tuổi lao động. Thực tế lâm sàng cho thấy tăng huyết áp không kiểm soát và các rối loạn chuyển hóa âm thầm hủy hoại chức năng lọc của cầu thận trong thời gian dài. Theo thống kê y tế, Việt Nam hiện ghi nhận khoảng 8.000 ca suy thận mới mỗi năm, nâng tổng số người cần lọc máu lên khoảng 800.000 trường hợp cùng hàng nghìn người bệnh chờ đợi ghép tạng. Chuyên gia nhận định số lượng bệnh nhân suy thận có xu hướng tiếp tục gia tăng nhanh, đặc biệt là nhóm dưới 30 tuổi do lối sống thiếu kiểm soát và thói quen trì hoãn thăm khám sức khỏe định kỳ. Theo TS Nguyễn Đình Liên, Trưởng khoa Ngoại thận tiết niệu và nam khoa thuộc Bệnh viện E, nguy cơ suy thận ở giới trẻ chịu tác động lớn từ lối sống tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn giàu đạm, muối, đường kết hợp tình trạng ít vận động gây thừa cân. Bên cạnh đó, căng thẳng kéo dài, thói quen uống quá ít nước cùng việc sử dụng rượu bia hay thuốc lá cũng đẩy nhanh tốc độ suy giảm chức năng thận nghiêm trọng. Việc nhận biết sớm dấu hiệu bất thường về huyết áp và thay đổi sinh hoạt hàng ngày là giải pháp then chốt giúp phòng tránh tổn thương thận vĩnh viễn.