Bỏ qua điều hướng
•

Loại rau thơm dễ trồng, là 'kháng sinh' tự nhiên trong vườn nhà

Loại rau thơm dễ trồng, là 'kháng sinh' tự nhiên trong vườn nhà
Nguồn ảnh: VietnamNet

Húng chanh là loại cây dễ trồng, thường được dùng để hỗ trợ giảm ho, dịu đau họng và làm rau gia vị. Tuy nhiên, không phải công dụng nào được truyền miệng về loại lá này cũng đã được khoa học chứng minh.

Húng chanh được ví như ‘kháng sinh tự nhiên’ trong nhà. Xin chuyên gia tư vấn lá húng chanh có những công dụng gì đối với sức khỏe? (Đỗ Kim Ly - Hà Nội).

Tiến sĩ Phạm Việt Hoàng - nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện Tuệ Tĩnh, Hà Nội tư vấn:

Húng chanh là loại cây dễ trồng, thích nghi với khí hậu nhiệt đới và có thể phát triển ở nơi bán râm. Cây không cần phơi dưới nắng gay gắt cả ngày nhưng cũng không nên đặt ở góc tối, thiếu ánh sáng kéo dài.

Trong điều kiện thuận lợi, người trồng có thể thu hái lá quanh năm khi thời tiết khô ráo, lần đầu sau khoảng 20-30 ngày trồng. Loại cây này có nhiều công dụng tốt với sức khỏe.

Hỗ trợ giảm ho, dịu đau họng

Húng chanh từ lâu được sử dụng trong y học dân gian để hỗ trợ giảm ho, tiêu đờm và làm dịu đau họng. Lá cây chứa tinh dầu với các hợp chất có hoạt tính sinh học, trong đó có carvacrol, được nghiên cứu về khả năng kháng khuẩn và chống viêm.

hung chanh.png
Húng chanh - rau gia vị tốt cho sức khỏe. Ảnh: Hoàng Hồng.

Tuy nhiên, các tác dụng kháng khuẩn, chống viêm được ghi nhận trong nghiên cứu không đồng nghĩa với việc húng chanh có thể điều trị dứt điểm bệnh nhiễm trùng đường hô hấp. Các bài thuốc dân gian chủ yếu được sử dụng để hỗ trợ làm dịu triệu chứng, không thay thế thuốc điều trị khi có chỉ định của bác sĩ.

Có thể hỗ trợ tiêu hóa

Ngoài công dụng hỗ trợ giảm ho, húng chanh còn được sử dụng trong một số bài thuốc dân gian nhằm giảm cảm giác đầy bụng, khó tiêu. Tinh dầu và các hợp chất thực vật trong lá đang được quan tâm nghiên cứu về hoạt tính sinh học.

Một số người dùng lá húng chanh hãm cùng gừng tươi để uống, với mục đích làm ấm bụng và tạo cảm giác dễ chịu. 

Không nên tùy tiện dùng để bảo vệ gan, thận

Húng chanh chứa các hợp chất thực vật có tiềm năng chống oxy hóa. Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng lâm sàng đáng tin cậy để khẳng định việc sử dụng lá húng chanh giúp bảo vệ gan, thận hoặc cải thiện chức năng của hai cơ quan này.

Người mắc bệnh gan, thận, đặc biệt là người đang dùng thuốc điều trị, nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng các bài thuốc phối hợp nhiều loại thảo dược.

Dùng làm rau gia vị trong bữa ăn

Bên cạnh việc sử dụng theo kinh nghiệm dân gian, húng chanh còn là loại rau gia vị có mùi thơm đặc trưng, phù hợp với nhiều món ăn.

Lá cây rửa sạch, có thể ăn kèm rau sống hoặc thêm vào các món canh cá, canh thịt, cháo để tăng hương vị. Khi sử dụng làm thực phẩm, bạn cần chọn lá tươi, rửa sạch dưới vòi nước và bảo đảm vệ sinh.

Húng chanh từ lâu được ví như một loại kháng sinh tự nhiên quen thuộc trong vườn nhà nhờ khả năng thích nghi tốt và có thể thu hoạch chỉ sau 20 đến 30 ngày canh tác. Theo Tiến sĩ Phạm Việt Hoàng, nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện Tuệ Tĩnh, loài cây này chứa hàm lượng tinh dầu dồi dào, nổi bật là hợp chất carvacrol với đặc tính kháng khuẩn và chống viêm. Do đó, kinh nghiệm dân gian thường tận dụng lá húng chanh để hỗ trợ tiêu đờm, làm dịu các cơn đau rát họng hoặc kết hợp cùng gừng nhằm cải thiện chứng khó tiêu. Mặc dù sở hữu nhiều hoạt tính sinh học đáng chú ý, các chuyên gia khẳng định thảo dược này không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa đối với các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp. Việc làm dịu triệu chứng tức thời khác hoàn toàn với khả năng điều trị dứt điểm căn nguyên gây bệnh. Người bệnh cần tránh tâm lý phụ thuộc hoàn toàn vào bài thuốc truyền miệng mà bỏ lỡ thời điểm can thiệp y tế chuẩn xác. Đặc biệt, giới chuyên môn khuyến cáo chưa có đủ bằng chứng lâm sàng chứng minh hiệu quả bảo vệ gan hay thận của lá húng chanh như nhiều lời đồn đại. Những bệnh nhân đang có bệnh lý nền về gan, thận cần tham vấn bác sĩ trước khi sử dụng thảo dược phối hợp để phòng ngừa nguy cơ tương tác thuốc. Khi dùng húng chanh làm gia vị cho các món canh hoặc cháo, người tiêu dùng chỉ cần chọn lá tươi sạch nhằm đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.
amung