Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông năm 2026 được tổ chức nhằm phát huy các giá trị văn hóa truyền thống gắn với tín ngưỡng dân gian, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa, tinh thần các dân tộc trong và ngoài tỉnh. Thông qua các hoạt động lễ hội, địa phương tiếp tục nâng cao ý thức cộng đồng trong việc bảo vệ di tích, gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc, góp phần thúc đẩy phát triển du lịch và kinh tế-xã hội.
Các hoạt động được xây dựng theo hướng kết hợp hài hòa giữa phần lễ trang nghiêm với phần hội sôi nổi, tạo không gian để người dân tham gia, trải nghiệm và cùng gìn giữ những giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ.
Mở đầu chuỗi hoạt động là nghi lễ dâng hương tại đền Đông Cuông. Đây là hoạt động thể hiện lòng thành kính, sự tri ân đối với các bậc tiền nhân, đồng thời góp phần gìn giữ không gian văn hóa tín ngưỡng truyền thống của địa phương.
Tối 19/10, lễ khai mạc Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông năm 2026 được tổ chức tại khu vực sân khấu chính, với chương trình nghệ thuật đặc sắc phục vụ đại biểu, nhân dân và du khách.
Điểm nhấn của lễ hội là các nghi thức truyền thống gắn với tín ngưỡng dân gian, trong đó có nghi lễ mổ trâu đen và lễ cúng chính tiệc.
Nghi lễ mổ trâu được thực hiện rạng sáng 20/10, tại khu vực cây mít cổ thụ trước cửa Đền, tiếp đó, lễ cúng chính tiệc sẽ được tổ chức tại khu đền chính.
Một trong những hoạt động nổi bật của Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông là nghi thức rước sản vật nông nghiệp của các thôn. Hoạt động này không chỉ tạo điểm nhấn cho phần hội, mà còn thể hiện thành quả lao động sản xuất, sự trân trọng đối với hạt gạo, nông sản và những giá trị gắn bó mật thiết với đời sống của người dân.
Đoàn rước xuất phát tại khu vực nhà văn hóa thôn Bến Đền. Đi đầu đoàn là trống, chiêng, cờ thần, bát bửu, tiếp đến là các kiệu sản vật nông nghiệp của các thôn cùng đại biểu và lực lượng tham gia rước lễ.
Mỗi thôn chuẩn bị những sản vật đặc trưng, tạo nên bức tranh phong phú về nông sản và đời sống văn hóa địa phương. Các sản vật được sắp xếp gọn gàng, đẹp mắt, phù hợp với bản sắc lễ hội.
Đặc biệt, người tham gia rước lễ sẽ mặc trang phục dân tộc phù hợp với đặc điểm văn hóa của từng thôn, góp phần tôn vinh sự đa dạng văn hóa của cộng đồng các dân tộc trên địa bàn. Thông qua hoạt động rước sản vật, lễ hội góp phần khơi dậy niềm tự hào về thành quả lao động, khuyến khích cộng đồng gìn giữ phong tục tập quán và giới thiệu những sản vật tiêu biểu của địa phương đến với du khách.
Bên cạnh các nghi lễ truyền thống, phần hội được tổ chức với nhiều hoạt động thể thao, trò chơi dân gian, tạo không khí vui tươi, phấn khởi cho người dân và du khách. Các môn thi đấu gồm kéo co, bịt mắt đánh chiêng, bịt mắt bắt vịt và bóng chuyền...
Những trò chơi dân gian gần gũi với đời sống cộng đồng không chỉ mang lại không khí sôi nổi mà còn tạo cơ hội giao lưu, tăng cường tinh thần đoàn kết giữa các thôn, các tổ chức và người dân.
Việc kết hợp các hoạt động thể thao với lễ hội truyền thống góp phần làm phong phú đời sống văn hóa cơ sở, đáp ứng nhu cầu vui chơi, giải trí lành mạnh của nhân dân.
Đặc biệt, các thôn chủ động chuẩn bị các sản vật dâng mẫu trong lễ hội: Thôn Sặt Ngọt chuẩn bị xôi ngũ sắc; thôn Bến Đền có các loại bánh truyền thống như bánh tẻ, bánh nẳng, bánh chưng; thôn Trung Tâm chuẩn bị cụm lúa nếp; thôn Sài Lương chuẩn bị bánh dày; thôn Sân Bay chuẩn bị mâm cốm.
Các thôn Khe Ván và Quang Minh dự kiến mang đến các sản vật như gừng, ớt, khoai, sắn; các thôn An Bình và Khe Rồng chuẩn bị ngô nếp, ngô tẻ, các loại bí; thôn Đức An và Đập Dóm chuẩn bị chuối, bưởi; thôn An Khang và Đông An chuẩn bị măng, mía…
Với sự chuẩn bị đồng bộ, Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông năm 2026 hướng tới mục tiêu vừa bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống, vừa tạo không gian giao lưu, trải nghiệm cho cộng đồng và du khách. Qua đó, góp phần quảng bá hình ảnh đất và người Đông Cuông, phát huy tiềm năng du lịch văn hóa tâm linh, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội tại địa phương.
THANH SƠN