Ngành Y tế TP.HCM kết nối bệnh viện với trạm y tế như thế nào?
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ
Ngày 26-9, Sở Y tế TP.HCM cho biết chương trình kết nối bệnh viện với trạm y tế được tổ chức theo nguyên tắc một đầu mối điều phối, hai lớp hỗ trợ, nhằm nâng cao năng lực y tế cơ sở và bảo đảm người dân được chăm sóc sức khỏe liên tục ngay tại nơi sinh sống.
Mô hình phối hợp giữa trạm y tế, bệnh viện đa khoa và bệnh viện chuyên khoa trong chương trình kết nối bệnh viện với trạm y tế tại TP.HCM - Ảnh: SYT cung cấp
Theo mô hình này, mỗi trạm y tế sẽ có một bệnh viện đa khoa đồng hành, chịu trách nhiệm hỗ trợ toàn diện và là đầu mối kết nối với bệnh viện chuyên khoa khi phát sinh nhu cầu vượt quá khả năng chuyên môn.
Trạm y tế là nơi chủ động xác định nhu cầu hỗ trợ, từ nhân lực, kỹ năng thực hành, danh mục kỹ thuật, quản lý bệnh mạn tính, cấp cứu ban đầu đến một số lĩnh vực chuyên khoa phù hợp với chức năng của y tế cơ sở và nhu cầu chăm sóc sức khỏe người dân tại địa phương.
Các nhu cầu này trước hết được trao đổi với bệnh viện đa khoa được phân công đồng hành. Bệnh viện đa khoa có trách nhiệm nắm bắt hoạt động, những khoảng trống năng lực của trạm y tế và trực tiếp hỗ trợ bằng các hình thức như đào tạo, tư vấn, hội chẩn, luân phiên bác sĩ, chuyển giao kỹ thuật và hỗ trợ chuyên môn.
Khi nội dung cần hỗ trợ vượt quá năng lực của bệnh viện đa khoa hoặc bệnh viện chưa có chuyên khoa tương ứng, bệnh viện đa khoa sẽ chủ động kết nối với bệnh viện chuyên khoa để hỗ trợ trạm y tế.
Trong khi đó bệnh viện chuyên khoa không phụ trách riêng từng trạm y tế, mà hỗ trợ chuyên môn theo lĩnh vực cho toàn mạng lưới 168 trạm y tế.
Ngoài việc tham gia xử lý những vấn đề chuyên môn vượt khả năng của bệnh viện đa khoa, các bệnh viện chuyên khoa còn chủ động xây dựng những gói năng lực chuyên khoa thiết yếu, chuẩn hóa nội dung chuyên môn, tổ chức đào tạo, hướng dẫn thực hành, tư vấn từ xa, chuyển giao kỹ thuật và giám sát duy trì năng lực tại y tế cơ sở.
Sở Y tế yêu cầu quá trình phối hợp giữa ba bên phải tránh trùng lặp, chồng chéo. Trước khi triển khai hỗ trợ chuyên khoa tại một trạm y tế, các bên cần xác định rõ trạm y tế đang thiếu năng lực gì, bệnh viện đa khoa đã hỗ trợ đến đâu và phần nào thực sự cần bệnh viện chuyên khoa tham gia.
Theo cơ chế này, đối với nhu cầu phát sinh tại từng trạm y tế, quy trình được xác định theo hướng: trạm y tế xác định nhu cầu, bệnh viện đa khoa đánh giá và trực tiếp hỗ trợ; nếu vượt năng lực thì bệnh viện đa khoa kết nối bệnh viện chuyên khoa.
Sau khi được hỗ trợ chuyên sâu, bệnh viện đa khoa tiếp tục đồng hành để trạm y tế duy trì và phát triển năng lực.
Đối với những năng lực chuyên khoa thiết yếu cần triển khai đồng bộ trên toàn TP.HCM, bệnh viện chuyên khoa sẽ chủ động xây dựng gói hỗ trợ và chuẩn hóa chuyên môn, Sở Y tế điều phối, còn các bệnh viện đa khoa phối hợp triển khai tại những trạm y tế được phân công.
Mô hình này được xác định theo nguyên tắc: trạm y tế xác định nhu cầu, bệnh viện đa khoa chịu trách nhiệm đồng hành và điều phối, còn bệnh viện chuyên khoa bổ sung và chuẩn hóa năng lực chuyên sâu.
Các trạm y tế xã, phường, đặc khu tại TP.HCM sẽ không còn "đơn thương" khi phía sau có bệnh viện đa khoa đồng hành thường xuyên và mạng lưới bệnh viện chuyên khoa hỗ trợ chuyên môn.
Theo thông tin Tuổi Trẻ, TP.HCM đang triển khai mô hình kết nối ba tầng giữa trạm y tế, bệnh viện đa khoa và bệnh viện chuyên khoa nhằm tăng sức mạnh cho y tế cơ sở. Điểm cốt lõi của mô hình là mỗi trạm y tế được một bệnh viện đa khoa phân công đồng hành, hỗ trợ thường xuyên và chịu trách nhiệm làm đầu mối chuyên môn. Khi người dân đến khám tại địa phương, trạm y tế không còn hoạt động đơn độc mà có thêm mạng lưới bệnh viện phía sau hỗ trợ khi cần thiết.
Trong cơ chế này, trạm y tế giữ vai trò chủ động nhận diện những khó khăn phát sinh từ thực tế chăm sóc sức khỏe người dân trên địa bàn. Nhu cầu có thể liên quan đến nhân lực, kỹ năng thực hành, danh mục kỹ thuật, quản lý bệnh mạn tính, cấp cứu ban đầu hoặc một số chuyên khoa phù hợp. Sau khi xác định rõ vấn đề, trạm y tế trao đổi trước với bệnh viện đa khoa được phân công, thay vì tự tìm kiếm hỗ trợ rời rạc hoặc chờ đợi bị động.
Bệnh viện đa khoa đồng hành có trách nhiệm nắm bắt hoạt động hằng ngày, đánh giá khoảng trống năng lực và xác định nội dung hỗ trợ phù hợp cho từng trạm y tế. Hình thức hỗ trợ khá đa dạng, gồm đào tạo, tư vấn, hội chẩn, luân phiên bác sĩ, chuyển giao kỹ thuật và hướng dẫn xử lý các tình huống chuyên môn. Nhờ vậy, sự hỗ trợ không chỉ dừng ở một lần giải quyết ca khó mà hướng đến việc nâng năng lực lâu dài cho đội ngũ y tế cơ sở.
Tuy nhiên, không phải bệnh viện đa khoa nào cũng có đủ chuyên khoa hoặc khả năng xử lý toàn bộ nhu cầu phát sinh tại trạm y tế. Khi nội dung vượt quá năng lực hiện có, bệnh viện đa khoa sẽ chủ động kết nối với bệnh viện chuyên khoa để bổ sung phần hỗ trợ còn thiếu. Cách phân công này giúp trạm y tế có một đầu mối quen thuộc, đồng thời bảo đảm vấn đề chuyên sâu được chuyển đến nơi có năng lực phù hợp.
Các bệnh viện chuyên khoa không phụ trách riêng lẻ từng trạm y tế, mà hỗ trợ theo lĩnh vực chuyên môn cho toàn bộ mạng lưới 168 trạm y tế tại TP.HCM. Ngoài việc tham gia những trường hợp vượt khả năng bệnh viện đa khoa, các bệnh viện chuyên khoa còn xây dựng những gói năng lực chuyên khoa thiết yếu. Những gói này bao gồm chuẩn hóa nội dung chuyên môn, tổ chức đào tạo, hướng dẫn thực hành, tư vấn từ xa, chuyển giao kỹ thuật và giám sát việc duy trì năng lực.
Sở Y tế yêu cầu ba bên phối hợp rõ ràng, tránh tình trạng nhiều nơi cùng làm một việc hoặc hỗ trợ chồng chéo nhưng vẫn bỏ sót nhu cầu thực tế. Trước khi bệnh viện chuyên khoa tham gia, các bên phải xác định trạm y tế đang thiếu năng lực nào, bệnh viện đa khoa đã hỗ trợ đến đâu và phần nào thật sự cần chuyên môn sâu. Quy trình vì thế được sắp xếp theo hướng trạm y tế nêu nhu cầu, bệnh viện đa khoa đánh giá rồi trực tiếp hỗ trợ, còn bệnh viện chuyên khoa chỉ tham gia khi cần thiết.
Sau khi nhận hỗ trợ chuyên sâu, trạm y tế vẫn tiếp tục được bệnh viện đa khoa đồng hành để duy trì, thực hành và phát triển năng lực mới trong hoạt động thường ngày. Với những năng lực chuyên khoa thiết yếu cần triển khai đồng bộ trên toàn thành phố, bệnh viện chuyên khoa sẽ chủ động xây dựng gói hỗ trợ và chuẩn hóa chuyên môn. Sở Y tế giữ vai trò điều phối, còn các bệnh viện đa khoa phối hợp đưa nội dung đó đến những trạm y tế được phân công.
Nguyên tắc vận hành được tóm gọn: trạm y tế xác định nhu cầu, bệnh viện đa khoa đồng hành và điều phối, bệnh viện chuyên khoa bổ sung cùng chuẩn hóa năng lực chuyên sâu. Mô hình này kỳ vọng giúp các trạm y tế xã, phường, đặc khu nâng chất lượng khám chữa bệnh, xử lý tốt hơn nhu cầu ban đầu và kết nối thuận lợi khi người bệnh cần chuyển tuyến. Với người dân, phía sau một địa chỉ khám gần nhà sẽ là hai lớp hỗ trợ gồm bệnh viện đa khoa thường xuyên đồng hành và mạng lưới bệnh viện chuyên khoa sẵn sàng tham gia khi tình huống vượt khả năng cơ sở.