"Khánh thương chị cả lắm"
Sáng 20/10, bà Biện Thị Thừa (87 tuổi, quê thôn Thống Nhất, xã Cẩm Bình, Hà Tĩnh) được người thân đưa đến Hội trường Công an phường Thành Sen lấy mẫu ADN, phục vụ chiến dịch tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Bà Thừa là chị cả trong gia đình có 4 người con, dưới bà có một em gái và 2 em trai. Người em út, liệt sĩ Biện Văn Khánh (SN 1953) tạm gác việc học để lên đường vào chiến trường từ năm 1971, khi mới 18 tuổi.
Bà Biện Thị Thừa xúc động trong ngày đến lấy mẫu ADN (Ảnh: Dương Nguyên).
Theo thông tin từ gia đình, ông Khánh công tác tại Tiểu đoàn 3, Trường Quân chính, Quân khu 9. Năm 1984, ông hy sinh tại Campuchia trong một trận phục kích khi đơn vị đang trên đường rút quân trở về.
Trước đó, trong lần về phép năm 1982, ông lập gia đình. Một năm sau, vợ chồng đón con trai đầu lòng Biện Đức Long. Khi con mới 9 tháng tuổi, ông Khánh hy sinh, để lại người vợ trẻ và con thơ.
Chồng mất, bà Dương Thị Hồng Thanh (SN 1958) ở vậy nuôi con khôn lớn. Hiện, bà Thanh sống cùng con trai tại tỉnh Lâm Đồng. Trưởng thành, anh Long tiếp bước cha, công tác trong quân đội và mang quân hàm Thượng tá. Anh cũng đang tham gia chiến dịch tìm kiếm, mong một ngày tìm được nơi an nghỉ của cha sau nhiều năm gia đình mòn mỏi chờ tin.
Với bà Thừa, ký ức về người em trai vẫn vẹn nguyên sau gần nửa thế kỷ. Bà nhớ liệt sĩ Khánh cao lớn, học hết lớp 7 rồi nhập ngũ. Những lần được trở về thăm nhà hiếm hoi luôn là khoảng thời gian quý giá đối với gia đình.
Người thân liệt sĩ đến lấy mẫu ADN trong đợt 2 (Ảnh: Dương Nguyên).
"Khánh thương chị cả lắm", bà Thừa kể, giọng chùng xuống khi nhắc đến chiếc đài radio người em từng tặng để chị nghe tin tức. Chiếc đài nay đã hỏng nhưng bà vẫn cất giữ cẩn thận như một kỷ vật quý giá của người em trai.
Ở tuổi 87, mái tóc đã bạc trắng, bà Thừa vẫn đau đáu mong biết nơi em yên nghỉ. Lần lấy mẫu ADN này mở ra thêm một hy vọng để gia đình tiếp tục hành trình tìm kiếm người thân.
Mong ngày gia đình tìm được phần mộ người em liệt sĩ
Cũng trong dòng người đến lấy mẫu ADN sáng 20/10, bà Nguyễn Thị Tước (81 tuổi, trú phường Thành Sen) được con trai dìu đến điểm thu nhận mẫu. Ánh mắt người phụ nữ tuổi đã cao ánh lên niềm hy vọng tìm thấy phần mộ người em trai liệt sĩ.
Bà Tước cho biết em trai bà là liệt sĩ Nguyễn Văn Cẩu (SN 1944), nhập ngũ tháng 2/1968. Trong thời gian tại ngũ, ông từng trở về thăm nhà một lần vào năm 1972. Sau đó, ông trở lại đơn vị và hy sinh vào tháng 5/1973.
Theo thông tin trích lục, liệt sĩ Nguyễn Văn Cẩu được an táng tại Huế. Gia đình đã nhiều lần tìm kiếm ở các địa điểm khác nhau, đến nay vẫn chưa xác định được phần mộ của ông.
Bà Tước đến điểm lấy mẫu ADN với niềm hy vọng mới (Ảnh: Dương Nguyên).
Nhiều năm qua, gia đình chỉ có thể lập bàn thờ vọng. Không có di ảnh của em trai để thờ, bà Tước càng day dứt mỗi khi nhớ về người đã khuất.
"Trong thời gian chiến đấu, em trai có gửi về một lá thư. Tôi nhớ mẹ cất lá thư trong một ống tre, nhưng rồi thất lạc theo thời gian", bà Tước nhớ lại.
Ngày Phụ nữ Việt Nam năm nay, bà chia sẻ rằng được con cháu tặng hoa, quà. Nhưng với người chị đã ở tuổi xế chiều, niềm vui ấy vẫn chưa trọn vẹn khi phần mộ em trai còn chưa tìm thấy.
Biết tin lực lượng công an tổ chức thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, bà Tước tìm đến với hy vọng có thêm cơ hội xác định danh tính, nơi an nghỉ của em mình.
Với bà, món quà ý nghĩa nhất trong những năm tháng tuổi già không phải hoa hay quà tặng, mà mong đến ngày gia đình tìm được phần mộ người em đã hy sinh hơn nửa thế kỷ trước.
Đại diện Công an phường Thành Sen cho biết dịp này, đơn vị tiếp tục được giao chủ trì tổ chức điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin thuộc 23 đơn vị cấp xã, với tổng số 573 mẫu.
Bên cạnh điểm thu nhận cố định, đơn vị thành lập các tổ công tác đến tận nơi lấy mẫu đối với những trường hợp cao tuổi, sức khỏe yếu, bệnh tật hoặc đi lại khó khăn, nhằm tạo thuận lợi cho thân nhân và bảo đảm không bỏ sót trường hợp cần thu nhận mẫu.
Theo Phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an tỉnh Hà Tĩnh, trong đợt 2, Hà Tĩnh dự kiến thu nhận 1.426 mẫu ADN thân nhân liệt sĩ trong 2 ngày 20-21/10, tại 3 điểm: Công an phường Thành Sen (573 mẫu), Công an xã Đức Thọ (505 mẫu) và Công an xã Kỳ Anh (348 mẫu).
Việc bố trí các điểm theo cụm nhằm tạo thuận lợi cho thân nhân, bảo đảm tiến độ và chất lượng dữ liệu phục vụ đối chiếu, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Đợt này, tỉnh ưu tiên lấy mẫu những người có quan hệ huyết thống theo dòng mẹ, gồm mẹ đẻ, bà ngoại, anh chị em cùng mẹ và các thân nhân bên ngoại như anh, chị, em ruột của mẹ liệt sĩ; con của chị gái, em gái mẹ liệt sĩ hoặc của chị gái, em gái liệt sĩ.