Nghĩa trang chen giữa bệnh viện, khu dân cư

Nhiều nghĩa trang với hàng chục nghìn ngôi mộ đang nằm xen kẽ với bệnh viện, đường lớn và khu dân cư tại trung tâm TP Vinh cũ.

Tại Bệnh viện Ung bướu Nghệ An ở xóm 3, xã Nghi Liên cũ, nay thuộc phường Vinh Hưng, nghĩa trang rộng khoảng 2 ha với hàng nghìn ngôi mộ nằm ngay phía trước và bên cạnh khuôn viên.

Theo lãnh đạo phường Vinh Hưng, khu nghĩa trang nằm trong quy hoạch xây dựng bệnh viện nhưng chưa được triển khai đền bù. Do chưa có quỹ đất bố trí tái định cư, việc di dời mộ hiện chưa thể thực hiện.

"Phường đã nhiều lần kiến nghị, mong muốn sớm giải quyết dứt điểm khu nghĩa trang để bảo đảm mỹ quan đô thị, phù hợp với cảnh quan khu vực bệnh viện. Tuy nhiên, việc này cần phương án tổng thể và nguồn lực từ cấp có thẩm quyền", lãnh đạo phường Vinh Hưng nói.

Bệnh viện Ung bướu Nghệ An được đầu tư gần 1.700 tỷ đồng, quy mô hơn 1.000 giường bệnh, hoạt động tại cơ sở mới từ tháng 6/2025, phục vụ khám, chữa bệnh cho người dân Bắc Trung Bộ.

Theo bệnh nhân, không chỉ ảnh hưởng mỹ quan, nghĩa trang nằm ngay trước mặt tiền bệnh viện gây cảm giác nặng nề, ảnh hưởng đến tâm lý, nhất là những người đang mắc bệnh hiểm nghèo.

"Đa số bệnh nhân đến đây để tìm hy vọng sống, nhưng cảnh mồ mả ngay trước mắt khiến tâm trạng càng thêm lo lắng", một người nói.

Thỉnh thoảng, nghĩa trang vẫn diễn ra các hoạt động mai táng, cải táng người đã khuất. Vào dịp giỗ, ngày rằm, lễ Tết, thân nhân thường đến thắp hương, chăm sóc phần mộ.

"Đa số bệnh nhân đến đây để tìm hy vọng sống, nhưng cảnh mồ mả ngay trước mắt khiến tâm trạng càng thêm lo lắng", một người nói.

Cũng tại phường Vinh Hưng, cách Bệnh viện Ung bướu khoảng 6 km, một khu nghĩa trang rộng hàng nghìn mét vuông với hàng chục nghìn ngôi mộ nằm ngay bên tuyến trục đường 72 m. Các phần mộ lớn nhỏ xây san sát, kéo dài dọc theo tuyến, nhiều ngôi nằm gần mép đường.

Nghĩa trang cách Bệnh viện Y học cổ truyền Nguyên Phúc, cây xăng và nhà dân khoảng 100-300 m. Nhìn từ xa, những công trình này gần như bị che khuất bởi những hàng mộ san sát.

Tại khu nghĩa trang này, thân nhân vẫn thường xuyên đến dọn dẹp, chăm sóc phần mộ. Hoạt động chôn cất người quá cố thỉnh thoảng vẫn diễn ra.

Tại ngõ 30, đường Hồ Bá Kiện, phường Vinh Hưng, một nghĩa trang tự phát hình thành từ nhiều năm trước. Ban đầu chỉ có vài ngôi mộ, nay đã tăng lên hơn 20.

Khu mộ không nằm trong quy hoạch nghĩa trang, việc xây dựng, đưa hài cốt về đây an táng từng bị người dân phản ánh vì ảnh hưởng đến sinh hoạt và cảnh quan khu dân cư, song đến nay chưa được xử lý.

Ở phường Nghi Tân cũ, nay là phường Cửa Lò (trước khi sáp nhập thuộc TP Vinh), một nghĩa trang rộng hàng nghìn mét vuông của các dòng họ nằm xen giữa khu dân cư, tồn tại từ trước khi người dân đến xây nhà.

Ông Nguyễn Văn Thành, 68 tuổi, trú khối 7, phường Cửa Lò, cho biết gia đình chuyển đến đây vào năm 1990 thì thấy nghĩa trang xây từ lâu. Khoảng 30 năm nay, người dân không còn chôn cất người quá cố tại khu vực này mà thỉnh thoảng chỉ đưa tro cốt thân nhân về thờ.

"Nhà tôi cách khu mộ khoảng 20 m, đôi lúc cũng thấy bất tiện khi khói hương, vàng mã bay vào nhà", ông Thành nói.

Hàng chục ngôi mộ nằm xen giữa khu dân cư ở tổ dân phố Yên Bình, phường Hưng Phúc cũ, nay là phường Trường Vinh, nhiều phần mộ xây sát nhà dân.

Những ngôi mộ này đã tồn tại hàng chục năm, chủ yếu là nơi thân nhân đưa tiểu về án táng. Mồ mả nằm xen giữa khu dân cư khiến nhiều người dân e ngại, nhiều lần kiến nghị chính quyền di dời nhưng đến nay chưa có kết quả.

Tại khu vực đường Hải Thượng Lãn Ông, xã Hưng Lộc cũ, nay là phường Vinh Lộc, một nghĩa trang tự phát rộng hơn 5.000 m2 vẫn được sử dụng để chôn cất người quá cố. Xung quanh có nhiều nhà dân và trụ sở cơ quan nhà nước.

Theo lãnh đạo phường Vinh Lộc, khu vực Hưng Lộc cũ hiện có 8 cụm nghĩa trang tự phát nằm xen trong khu dân cư. Người dân đã nhiều năm phản ánh, kiến nghị xử lý nhưng địa phương chưa thể giải quyết do chưa có điều kiện xây dựng nghĩa trang mới.

Cách nghĩa trang chỉ một bức tường rào là khu đô thị được xây dựng xong từ vài năm trước. Tuy nhiên, nhiều căn biệt thự sát khu mộ vẫn chưa có người đến ở, mới hoàn thiện phần thô rồi bỏ trống đến nay.

Nghĩa trang TP Vinh ở phường Vinh Lộc rộng gần 3 ha, quá tải từ nhiều năm nay, khiến việc chôn cất người quá cố phải thực hiện theo hình thức quay vòng.

Ông Võ Văn Quế, Trưởng ban Quản lý nghĩa trang TP Vinh, cho biết do diện tích hạn chế, đơn vị phải yêu cầu các gia đình cất bốc, cải táng tại nơi khác sau 3-5 năm chôn cất người thân để lấy chỗ cho người mất sau.

"Theo quy định, sau khi cất bốc, vị trí này phải được xử lý bằng hóa chất và hai năm sau mới được an táng người khác. Tuy nhiên, về lâu dài việc thiếu quỹ đất vẫn là một bài toán khó", ông Quế nói.

Nghĩa trang TP Vinh ở phường Vinh Lộc rộng gần 3 ha, quá tải từ nhiều năm nay, khiến việc chôn cất người quá cố phải thực hiện theo hình thức quay vòng.

Đức Hùng