Theo Kế hoạch số 158, tỉnh Bắc Ninh triển khai Đề án “Phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với đối tượng, địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2026-2035”, nhằm tạo chuyển biến về nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng.
Đề án hướng đến đổi mới toàn diện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL), hình thành thói quen tự giác tìm hiểu pháp luật trong đồng bào dân tộc thiểu số. Qua đó, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, giữ vững ổn định xã hội và thúc đẩy phát triển kinh tế tại địa phương.
Kế hoạch xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị trong triển khai các mục tiêu, giải pháp PBGDPL; đồng thời yêu cầu các sở, ngành, địa phương ưu tiên nguồn lực, lồng ghép các chương trình liên quan để thực hiện hiệu quả nhiệm vụ tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Đề án được triển khai tại 30 xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi cùng 3 xã có thôn thuộc vùng này. Trong đó, tỉnh ưu tiên những địa bàn đặc biệt khó khăn, nơi còn tồn tại hủ tục, tập quán lạc hậu và người dân còn hạn chế về nhận thức pháp luật.
Đối tượng thụ hưởng và tham gia thực hiện gồm đội ngũ hạt nhân nòng cốt, người làm công tác PBGDPL, cán bộ làm công tác dân tộc, tôn giáo tại các xã; đồng bào dân tộc thiểu số, người dân sinh sống tại vùng dân tộc thiểu số và miền núi, học sinh, sinh viên trên địa bàn.
Bộ đội tuyên truyền, phổ biến pháp luật với đồng bào dân tộc thiểu số, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, giữ vững ổn định xã hội và thúc đẩy phát triển kinh tế tại địa phương.
Mục tiêu số hóa 100% tài liệu phổ biến pháp luật vào năm 2035
Trong giai đoạn 2026-2030, Bắc Ninh đặt mục tiêu số hóa 70% chương trình, tài liệu PBGDPL; mỗi xã đặc biệt khó khăn có ít nhất 2 người làm công tác phổ biến pháp luật được bồi dưỡng theo chương trình của Đề án.
Tỉnh phấn đấu khoảng 60% người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, 70% người dân tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn được tiếp cận PBGDPL bằng hình thức phù hợp. Tỷ lệ hoạt động PBGDPL được thực hiện trên môi trường số đạt 50%.
Đến giai đoạn 2031-2035, các chỉ tiêu này tiếp tục được nâng lên. Cụ thể, tỉnh phấn đấu số hóa 100% chương trình, tài liệu PBGDPL; mỗi xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi có ít nhất 2 người tham gia công tác phổ biến pháp luật được đào tạo, bồi dưỡng.
Đáng chú ý, 100% đội ngũ hạt nhân nòng cốt được tập huấn, tiếp cận tài liệu phù hợp; khoảng 70% người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, 90% người dân tại địa bàn đặc biệt khó khăn được tuyên truyền, phổ biến pháp luật. Tỷ lệ hoạt động PBGDPL thông qua môi trường số phấn đấu đạt 80%.
Ứng dụng trí tuệ nhân tạo, mạng xã hội trong tuyên truyền pháp luật
Để thực hiện các mục tiêu trên, kế hoạch đề ra nhiều nhóm nhiệm vụ, giải pháp, trong đó chú trọng tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy Đảng và trách nhiệm của người đứng đầu đối với công tác PBGDPL.
Tỉnh sẽ xây dựng, phát triển đội ngũ hạt nhân nòng cốt, báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên cơ sở; tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức pháp luật và kỹ năng ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI), mạng xã hội trong hoạt động tuyên truyền.
Nội dung, phương thức PBGDPL cũng được đổi mới theo hướng phù hợp với từng nhóm đối tượng. Các chương trình sẽ chú trọng xây dựng, số hóa tài liệu tuyên truyền; vận động người dân xóa bỏ hủ tục, tập quán lạc hậu và duy trì các mô hình phổ biến pháp luật tại cộng đồng.
Đồng bào dân tộc thiểu số xã Tây Yên Tử (Bắc Ninh) sử dụng mạng 5G để khai thác thông tin. (Ảnh minh họa)
Bên cạnh những hình thức tuyên truyền trực tiếp, tỉnh tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam, cuộc thi tìm hiểu pháp luật, phiên tòa giả định, hội thảo và đối thoại pháp luật.
Công tác truyền thông trên báo chí, truyền hình cũng được tăng cường thông qua việc xây dựng các chuyên trang, chuyên mục hỏi đáp pháp luật trực tuyến. Địa phương đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền trên các nền tảng mạng xã hội, mở rộng khả năng tiếp cận thông tin pháp luật của người dân.
Kế hoạch cũng yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả thực hiện; tổ chức sơ kết vào năm 2030 và tổng kết vào năm 2035. Những tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong triển khai Đề án sẽ được biểu dương, khen thưởng kịp thời.
Sở Dân tộc và Tôn giáo được giao làm cơ quan thường trực, chủ trì phối hợp với Sở Tư pháp và các đơn vị liên quan tham mưu UBND tỉnh triển khai Đề án; hướng dẫn, kiểm tra, giám sát và tổng hợp kết quả thực hiện.
Các sở, ngành, địa phương căn cứ chức năng, nhiệm vụ chủ động xây dựng kế hoạch phù hợp, đồng thời lồng ghép với các chương trình, đề án PBGDPL hiện có nhằm bảo đảm hiệu quả, tiết kiệm và đúng tiến độ.
Phúc Khánh