Trong báo cáo đánh giá tác động chính sách đối với dự thảo nghị quyết xử lý vi phạm đất đai, trật tự xây dựng tại 12 dự án liên quan ông Lê Thanh Thản, Sở Xây dựng Hà Nội đề cập nguy cơ tạo tiền lệ khi áp dụng cơ chế đặc thù đối với những công trình có sai phạm kéo dài.
Theo cơ quan này, pháp luật hiện hành đã có các quy định xử lý vi phạm về đất đai, xây dựng, từ xử phạt hành chính, buộc khắc phục hậu quả đến tháo dỡ công trình. Tuy nhiên, việc áp dụng tại những dự án đã bàn giao, có đông cư dân sinh sống đặt ra nhiều khó khăn.
Các dự án thuộc phạm vi xử lý gồm CT6 Kiến Hưng, CT5 Tân Triều, các tòa VP3, VP5, VP6 và tổ hợp HH1, HH2, HH3, HH4 tại Linh Đàm; CT8, CT10 Đại Thanh, CT11, CT12 Kim Văn - Kim Lũ và Khu nhà ở Xa La.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Các tòa chung cư HH Linh Đàm nằm trong 12 dự án được Hà Nội đề xuất cơ chế đặc thù xử lý vi phạm về đất đai, trật tự xây dựng (Ảnh: Văn Hưng).
Theo kết quả rà soát, chủ đầu tư tại các dự án này đã xây dựng sai quy hoạch, tăng diện tích sàn, chia nhỏ căn hộ, làm gia tăng số lượng căn hộ và quy mô dân số thực tế.
Tổng số căn hộ theo quy hoạch hoặc giấy phép xây dựng là 6.759 căn, trong khi thực tế có 24.943 căn, tăng 18.184 căn. Việc gia tăng số căn hộ gây áp lực lên hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, ảnh hưởng chất lượng sống của người dân.
Báo cáo cũng cho biết một số căn hộ tại VP3, VP5, CT6 Kiến Hưng và CT5 Tân Triều đã được cấp giấy chứng nhận, trong khi các dự án như VP6, HH1, HH2, HH3, HH4 Linh Đàm chưa được cấp.
Theo Sở Xây dựng, nếu buộc tháo dỡ phần công trình vi phạm và di dời số lượng lớn cư dân đã sinh sống ổn định nhiều năm, quá trình xử lý có thể ảnh hưởng đến an sinh xã hội, trật tự khu vực và phát sinh khiếu kiện đông người.
Đặc biệt, một số công trình có quy mô lớn về chiều cao, diện tích sàn, chưa có tiền lệ phá dỡ trên địa bàn Hà Nội. Việc tháo dỡ có thể ảnh hưởng đến các công trình liền kề, nhất là những công trình có chung khối đế, cũng như an toàn của người dân xung quanh.
Từ thực trạng này, Hà Nội xây dựng dự thảo nghị quyết về cơ chế đặc thù nhằm giải quyết những tồn tại kéo dài, đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người mua nhà.
Tuy nhiên, Sở Xây dựng lưu ý trên địa bàn thành phố còn nhiều dự án có vi phạm tồn đọng chưa được xử lý triệt để. Trong đó, có những trường hợp mức độ vi phạm không lớn nhưng vẫn gặp vướng mắc khi áp dụng quy định hiện hành.
Do đó, nếu ban hành cơ chế riêng cho các dự án Mường Thanh, cần xem xét tính công bằng đối với những dự án vi phạm khác. Trường hợp mở rộng cơ chế này, các quy định xử lý vi phạm đất đai, trật tự xây dựng có thể không phát huy đầy đủ hiệu quả răn đe.
Sở Xây dựng đồng thời cảnh báo cơ chế đặc thù có nguy cơ tạo tiền lệ xấu nếu không được nghiên cứu, rà soát và đánh giá thận trọng.
Theo dự thảo nghị quyết, việc cho phép công trình vi phạm tiếp tục tồn tại không làm thay đổi bản chất hành vi vi phạm, không làm mất hiệu lực các kết luận thanh tra, bản án và quyết định xử lý đã có hiệu lực pháp luật.
Việc xem xét cho phép công trình tồn tại theo hiện trạng được xác định là biện pháp khắc phục hậu quả, không phải hợp thức hóa sai phạm.