Chính phủ vừa nâng lương tối thiểu cho lao động trong doanh nghiệp, lao động làm việc theo hợp đồng. Lương tối thiểu tháng là mức thấp nhất làm cơ sở thỏa thuận, trả lương cho lao động theo hình thức lương tháng, đảm bảo công việc hoặc chức danh của họ làm việc đủ thời giờ bình thường trong tháng và hoàn thành định mức hoặc công việc đã thỏa thuận mà không thấp hơn lương tối thiểu.
Cụ thể, vùng I lên 5,7 triệu; vùng II đạt 5,08 triệu; vùng III là 4,45 triệu và vùng IV lên 4,04 triệu đồng. Mức lương tối thiểu vùng tăng kéo theo mức hưởng trợ cấp thất nghiệp tăng.
Trợ cấp thất nghiệp tối đa 28,5 triệu đồng
Luật hiện hành quy định mức hưởng trợ cấp thất nghiệp hàng tháng bằng 60% bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm thất nghiệp của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ việc. Tiền hưởng tối đa không quá 5 lần lương tối thiểu vùng do Chính phủ công bố tại tháng cuối tham gia.
Như vậy, tiền hưởng trợ cấp thất nghiệp cao nhất với lao động làm việc tại vùng I không quá 28,5 triệu; vùng II là 25,4 triệu; vùng III là 22,25 triệu và vùng IV lên 20,2 triệu đồng. Khoản trợ cấp thất nghiệp tối đa của lao động hai khu vực công - tư được tính theo lương tối thiểu vùng từ năm 2026 thay vì tách bạch như trước.
Mức hưởng tăng, mức đóng bảo hiểm thất nghiệp cũng tăng. Theo quy định, tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm thất nghiệp tối đa của lao động trong doanh nghiệp bằng 20 lần lương tối thiểu tháng theo vùng do Chính phủ công bố tại thời điểm đóng. Theo đó, mức lương làm căn cứ tham gia bảo hiểm thất nghiệp cao nhất với lao động làm việc ở vùng I là 114 triệu đồng, tăng 7,8 triệu đồng so với trước. Vùng II là 101,6 triệu; vùng III 89 triệu và vùng IV 80,8 triệu đồng.
Lao động làm hồ sơ giải quyết thủ tục bảo hiểm thất nghiệp tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, tháng 4/2025. Ảnh: Hoàng Giang
Điều chỉnh tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội (BHXH)
Tiền lương tính đóng BHXH bắt buộc không thấp hơn mức lương tối thiểu vùng tại thời điểm tham gia với người làm công việc hoặc chức danh đơn giản nhất. Khi lương tối thiểu tăng, căn cứ tính đóng BHXH bắt buộc cũng sẽ tăng. Từ đầu năm 2027, nền lương tối thiểu làm căn cứ tính đóng bắt buộc lần lượt vùng I là 5,7 triệu; vùng II 5,08 triệu; vùng III 4,45 triệu và vùng IV là 4,04 triệu đồng.
Tỷ lệ đóng góp vào Quỹ hưu trí tử tuất của lao động bằng 8% tiền lương làm căn cứ tính đóng BHXH, người sử dụng lao động 14%. Người sử dụng đồng thời đóng 3% vào Quỹ ốm đau thai sản và 0,5% vào Quỹ tai nạn lao động bệnh nghề nghiệp.
Việc nâng nền lương làm căn cứ đóng BHXH sẽ tác động trực tiếp đến lương hưu của lao động sau này. Bởi tỷ lệ hưởng tính toán trên số năm tham gia, tối đa 35 năm với nam và 30 năm với nữ nhân mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng.
Giờ làm việc của lao động trong phân xưởng dệt may ở Hà Nội. Ảnh: Ngọc Thành
Lương ngừng việc, chuyển việc không thấp hơn 4,04 triệu đồng
Bộ luật Lao động 2019 quy định lao động ngừng việc do lỗi của người sử dụng thì được trả khoản lương ngừng việc. Khoản này do hai bên thỏa thuận nhưng không được thấp hơn lương tối thiểu. Từ 1/1/2027, tiền thỏa thuận lương ngừng việc không thấp hơn 5,7 triệu đồng với lao động làm việc ở vùng I; 5,08 triệu với vùng II; 4,45 triệu với vùng III và 4,04 triệu với vùng IV.
Lao động khi điều chuyển làm công việc khác so với hợp đồng thì được trả lương theo công việc mới. Lương mới ít nhất bằng 85% so với việc cũ nhưng không thấp hơn lương tối thiểu vùng, tức 4,04-5,7 triệu đồng tùy từng vùng từ đầu năm 2027.
Thống kê của Bảo hiểm xã hội Việt Nam hết tháng 6/2026, tiền lương bình quân làm căn cứ đóng BHXH của cán bộ, công chức, viên chức đạt 9,3 triệu đồng mỗi tháng; lao động trong doanh nghiệp nhà nước gần 8,5 triệu đồng; lao động khu vực FDI gần 8 triệu đồng và lao động khối các doanh nghiệp ngoài nhà nước khác gần 6,4 triệu đồng.
Cả nước hiện có gần 21,6 triệu người tham gia BHXH, tương đương hơn 45% lực lượng lao động trong độ tuổi. Trong đó, hơn 19 triệu người tham gia BHXH bắt buộc và hơn 2,5 triệu người tham gia tự nguyện. Gần 3,5 triệu người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH.
Hồng Chiêu