Tính giá điện theo giờ: "Rất khó đợi hết giờ cao điểm mới học, mới tắm"

Giá điện là một trong những vấn đề thời sự, cũng là nội dung được đặc biệt quan tâm khi Quốc hội sửa Luật Điện lực.

Trong phiên thảo luận tổ chiều 20/10 về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Tạ Thị Yên chia sẻ góc nhìn đầy thực tế về vấn đề này.

Dự thảo luật nêu rõ việc tạo cơ sở để áp dụng giá bán lẻ điện theo thời gian sử dụng với khách hàng sinh hoạt khi đáp ứng các điều kiện nhất định.

Đồng tình mục tiêu khuyến khích sử dụng điện tiết kiệm, giảm phụ tải vào giờ cao điểm, song đại biểu Yên lưu ý “hết sức thận trọng” khi mở rộng sang hộ gia đình.

Bà phân tích giờ cao điểm buổi tối cũng chính là giờ sinh hoạt bình thường của phần lớn các gia đình: người lớn đi làm về, trẻ em đi học về, nấu cơm, tắm giặt, học tập, sử dụng điều hòa và các thiết bị thiết yếu.

“Một nhà máy có thể bố trí lại ca sản xuất, nhưng một gia đình rất khó chuyển bữa tối sang 11h đêm hoặc bảo trẻ nhỏ đợi hết giờ cao điểm mới học, mới tắm”, bà Yên nêu quan điểm.

Theo đại biểu, nếu thiết kế không kỹ, một chính sách nhằm khuyến khích thay đổi hành vi sử dụng điện lại có thể làm tăng chi phí đối với những người không có khả năng thay đổi hành vi đó.

Bà đề nghị quy định theo hướng chưa áp dụng đại trà ngay với tất cả hộ sinh hoạt. Việc áp dụng phải căn cứ vào nhóm khách hàng, mức độ tiêu thụ, khả năng dịch chuyển phụ tải, điều kiện công tơ và hạ tầng kỹ thuật; đồng thời phải có lộ trình và đánh giá đầy đủ tác động trước khi mở rộng.

“Tiết kiệm điện là trách nhiệm của người sử dụng, nhưng cơ chế giá cũng phải tính đến những nhu cầu sinh hoạt thiết yếu mà người dân khó có thể dịch chuyển được”, theo lời đại biểu Yên.

Chung quan tâm, đại biểu Trần Vũ Khiêm, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Quảng Trị, ủng hộ quy định theo hướng giá điện phải phản ánh đúng chi phí hợp lý, hợp lệ và có lợi nhuận để nhà đầu tư yên tâm bỏ vốn. Quy định này, theo ông, cũng cần lưu ý đến vấn đề bảo đảm an sinh xã hội.

Cho biết cử tri rất lo lắng về áp lực tăng giá điện, đặc biệt là tác động của biểu giá theo thời gian sử dụng trong ngày (giờ cao điểm, thấp điểm) đối với sinh hoạt và sản xuất nhỏ, ông Khiêm cho rằng việc áp dụng cơ cấu biểu giá điện theo thời gian trong ngày cho khách hàng sinh hoạt chỉ nên thực hiện thí điểm, đồng thời đánh giá tác động kỹ lưỡng đối với các hộ gia đình thu nhập thấp, đi kèm với giải pháp hỗ trợ chuyển đổi thiết bị tiết kiệm điện. 

Đại biểu Nguyễn Xuân Nghiêm (Đà Nẵng) nhấn mạnh cải cách giá điện phải đi đôi với bảo đảm khả năng chi trả của người dân.

Đồng tình với chủ trương minh bạch hóa giá điện, từng bước hoàn thiện cơ chế giá theo nguyên tắc thị trường, song doanh nghiệp góp ý quá trình cải cách, nhất là việc điều chỉnh cơ cấu giá và lộ trình xóa bỏ bù chéo, cần gắn với chính sách an sinh xã hội.

“Vấn đề cần quan tâm không chỉ là giá điện được xác định theo cơ chế nào, mà còn là sau khi cơ chế giá thay đổi, người dân có đủ khả năng chi trả cho nhu cầu điện thiết yếu hay không. Nếu chính sách hỗ trợ chưa đầy đủ hoặc triển khai không kịp thời, gánh nặng chi phí có thể dồn lên những hộ vốn đã khó khăn”, đại biểu nêu quan điểm.