Phát biểu tại hội nghị góp ý dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) chiều 30/9, Thượng tá Nguyễn Thành Danh, Phó Trưởng phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu và môi trường (PC03) Công an TPHCM, nêu nhiều vướng mắc thực tế trong đấu tranh với vi phạm an toàn thực phẩm.
Theo Thượng tá Danh, phần lớn vi phạm được phát hiện có tính cố ý, nhằm vụ lợi, bất chấp nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe người dân. Ông cho rằng cần sửa luật theo hướng siết chặt, tăng tính răn đe.
Công an TPHCM đề xuất 3 nội dung. Thứ nhất, bổ sung nhóm hành vi bị nghiêm cấm gồm tiêu hủy, làm sai lệch, sửa chữa, xóa bỏ hoặc cố ý làm mất tài liệu, dữ liệu điện tử, mẫu vật, chứng cứ liên quan đến vi phạm vào dự thảo luật.
Theo ông Danh, các đối tượng thường che giấu, sửa chữa giấy tờ, gây khó khăn cho điều tra, giám định và chứng minh hành vi cố ý.
Thứ hai, luật cần quy định trách nhiệm của chủ quản nền tảng thương mại điện tử, mạng xã hội trong xác thực, lưu giữ thông tin người bán, sản phẩm, quảng cáo, tài khoản, đơn hàng, giao dịch, kho hàng và đơn vị vận chuyển; bảo toàn, cung cấp dữ liệu khi cơ quan chức năng yêu cầu.
Công an TPHCM cho biết nhiều người bán thực phẩm trực tuyến sử dụng tài khoản ảo, địa chỉ không rõ ràng, kho hàng không trùng nơi đăng ký.
“Phương pháp điều tra của cơ quan chức năng là đặt hàng. Khi nhận hàng, thông tin nhà sản xuất trên bao bì có thể không tồn tại, gây cản trở nhất định cho quá trình điều tra”, Thượng tá Danh nói.
Thứ ba, luật cần quy định trách nhiệm thông báo, chuyển thông tin, tài liệu, mẫu vật cho cơ quan Công an khi kiểm tra, thanh tra, giám sát hoặc xử lý sự cố phát hiện dấu hiệu tội phạm.
Dẫn chứng các vụ ngộ độc bánh mì khiến cả trăm người nhập viện, ông Danh cho biết khi công an vào cuộc sau 3-4 ngày, hiện trường đã thay đổi, mẫu vật không còn nguyên trạng. Ông kiến nghị quy định rõ trách nhiệm phối hợp giữa địa phương và cơ quan chức năng để xử lý hiệu quả, tăng tính răn đe, phòng ngừa.
Cấp xã gặp khó khi quản lý an toàn thực phẩm
Tại hội nghị, đại diện các phường, xã cũng cho rằng quản lý an toàn thực phẩm ở cơ sở còn vướng về quy định đối với hộ kinh doanh, phân công trách nhiệm, chuyên môn và phối hợp xử lý.
Bà Phan Thị Diễm, đại diện UBND phường Tân Tạo, cho biết yêu cầu hộ kinh doanh thức ăn đường phố lưu giữ hóa đơn, chứng từ khó khả thi, nhất là các quầy bánh mì, xe hủ tiếu hoặc hộ mua nguyên liệu tại chợ. Bà đề nghị phân loại theo quy mô để có quy định phù hợp.
Theo bà, công tác quản lý an toàn thực phẩm tại phường được phân công cho Phòng Văn hóa - Xã hội và Phòng Kinh tế - Hạ tầng - Đô thị, dễ chồng chéo khi cơ sở vừa chế biến, vừa kinh doanh. Trong khi đó, nhân lực còn mỏng, mỗi phường khoảng 17-18 cán bộ, nhiều lĩnh vực chỉ có một người phụ trách.
Bà Diễm kiến nghị luật quy định rõ chức năng, nhiệm vụ, quy trình kiểm tra, hậu kiểm và có giải pháp phù hợp về nhân lực.
Đại diện phường Bến Thành, ông Nguyễn Phương Phi, cho rằng lực lượng phường chủ yếu kiểm tra điều kiện vệ sinh, giấy phép và nguồn gốc thực phẩm, trong khi việc xác định chuyên sâu về thành phần, chất lượng vượt quá khả năng chuyên môn.
Ông Phi kiến nghị các sở, ngành cung cấp thông tin về doanh nghiệp được cấp giấy chứng nhận an toàn thực phẩm để địa phương thuận tiện hậu kiểm, bởi có doanh nghiệp đăng ký trên hệ thống nhưng không hoạt động tại địa chỉ đăng ký.
Ngoài ra, thông tin về các vụ ngộ độc thực phẩm đôi khi được chuyển đến phường chậm, gây khó khăn cho việc kiểm tra, lấy mẫu và xử lý.