Ước nguyện của Mẹ Việt Nam anh hùng 2 lần tiễn chồng con ra trận

Hai lần tiễn chồng con ra trận, 2 lần Mẹ nhận về giấy báo tử

Trong căn nhà nhỏ nép dưới bóng 2 cây nhãn lồng cao tuổi, bà Nguyễn Thị Nguyệt (SN 1958, trú thôn Phong Phú, xã Đại Đồng, Nghệ An) sống với con trai độc nhất và mẹ chồng - Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Lan.

Ông Nguyễn Công Thắng, chuyên viên Phòng Nội vụ xã Đại Đồng, cho biết địa phương có hơn 2.000 liệt sĩ. Gia đình bà Nguyễn Thị Nguyệt thuộc trường hợp đặc biệt khi mẹ chồng và con dâu đều là vợ liệt sĩ. 

Mẹ năm nay đã bước sang tuổi 93, sức khỏe đã giảm nhưng đang minh mẫn. Trước Mẹ sống cùng gia đình người con trai cả ở Vinh. Khi con trai qua đời, Mẹ về quê cũ, sống cùng con dâu thứ 2 và cháu nội. Một năm vài lần Mẹ ra Hà Nội chơi với gia đình người con trai út ít hôm rồi về. 

Thỉnh thoảng, Mẹ ngắm bức ảnh phục dựng cùng con trai Trần Văn Nam - món quà tri ân của Công an xã Đại Đồng - rồi chìm vào hồi ức. Con trai của Mẹ nối gót người cha liệt sĩ ra trận và không trở về. 

Năm 1964, khi đang mang thai con thứ 3, mẹ Lan tiễn chồng - ông Trần Văn Thanh - lên đường nhập ngũ. Năm 1968, Mẹ nhận tin dữ, người chồng thân yêu của Mẹ đã ngã xuống ở chiến trường. Nén nỗi đau vào trong, Mẹ thay chồng nuôi 3 con thơ dại.

Anh Trần Văn Nam (SN 1962, con trai thứ 2) nối tiếp đời binh nghiệp của cha khi cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới Tây Nam nổ ra. Mẹ lo nhưng chỉ biết mong con bình yên nơi hòn tên mũi đạn.

Năm 1985, anh Nam về phép. Mẹ mang trầu cau đến hỏi cưới cô Nguyệt về làm dâu. Ngờ đâu, con dâu Mẹ cũng sớm chịu cảnh góa bụa khi anh Nam hi sinh mà chưa một lần được nhìn mặt con trai.

Điều an ủi lớn nhất của Mẹ là hài cốt liệt sĩ Trần Văn Nam đã được quy tập về an táng trong nghĩa trang dòng họ tại quê nhà. Còn chồng Mẹ vẫn đang nằm đâu đó ở chiến trường chưa về...

Năm 2014, mẹ Nguyễn Thị Lan được phong tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam anh hùng. 93 tuổi, trải qua bao cung bậc vui buồn của cuộc sống, Mẹ nuôi hi vọng ngày được đón chồng trở về quê hương.

Khi Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ được triển khai, gia đình mẹ Lan đã đăng ký lấy mẫu ADN để đối sánh. Mẹ mong rằng những tiến bộ của khoa học và nỗ lực của các cơ quan chức năng sẽ hóa giải mong mỏi suốt đằng đẵng hơn nửa thế kỷ qua.

Hơn 100 ngày làm vợ, một đời trọn nghĩa phu thê

Năm 1985, bà Nguyệt lấy chồng nhưng sống với mẹ chồng nhiều hơn với chồng.

Bà và ông Nam vốn gần nhà nhưng chỉ biết chứ không thân. Hôn nhân của bà không phải bắt nguồn từ tình cảm nồng nhiệt của tuổi trẻ mà âm thầm nảy sinh rồi bén rễ bền chặt khi về sống với nhau.

Sau đám cưới giản dị ấy, họ chỉ có vỏn vẹn một tháng sống đời vợ chồng. Người lính ấy rong ruổi với những chuyến xe bên đất bạn. Tình yêu của họ được vun đắp và nuôi dưỡng bằng những lá thư tay...

Năm 1987, ông được về phép 3 tháng. Đó có lẽ là quãng thời gian hạnh phúc nhất cuộc đời của bà Nguyệt. Ông Nam trả phép vào chiến trường bà Nguyệt mới biết mình có thai.

“Tôi viết thư báo cho anh. Anh mừng lắm, gửi về nào sữa, nào vải và quần áo sơ sinh cho con”, bà Nguyệt hồi tưởng.

Bà sinh con mà không có chồng bên cạnh. Cậu bé được đặt tên Trần Văn Thìn, theo năm tuổi được sinh ra. Mùa hè năm 1988, khi con trai 6 tháng tuổi, bà Nguyệt nhận được tin chồng hi sinh...

Nỗi đau quá lớn nhưng nhìn đứa con sớm chịu cảnh mồ côi, bà gắng gượng tự vượt qua.

Mất chồng khi còn rất trẻ, bà có nhiều lựa chọn để tìm hạnh phúc mới cho mình. Nhưng nhìn vào mẹ chồng một lần mất chồng, một lần mất con, nhìn vào con trai tội nghiệp chưa một lần được biết mặt bố, bà quyết định ở vậy nuôi nấng giọt máu duy nhất của anh.

Khoảng trống không dễ bù đắp của đứa con chưa từng được gặp cha

Bà Nguyệt có cố gắng đến mấy cũng khó bù đắp được sự thiếu hụt người cha trong quá trình trưởng thành của cậu bé Thìn.

Những thiếu hụt tình cảm ấy khiến anh co mình lại. Tình yêu của bà và mẹ, sự nghiêm khắc của bác và chú ruột đã giúp anh bước ra khỏi cái kén tự xây cho mình. Để rồi hôm nay cậu bé rụt rè năm xưa đã trở thành chỗ dựa cho bà, cho mẹ và vợ, cùng 2 cậu con trai.

“Tôi bù đắp sự thiếu hụt tình cha của mình bằng tình yêu dành cho 2 con. Tôi dạy các con nhiều điều mà ngày xưa mình phải tự học để lớn lên, để các con sống tự tin và mạnh mẽ hơn”, anh Thìn tâm sự.

Hiện anh Thìn là cán bộ thiết bị trường học tại xã Tam Đồng (Nghệ An). Vợ anh làm công nhân tại một công ty may mặc ở xã Đô Lương (Nghệ An). Công việc vợ đi sớm, về muộn, nên anh phải chu toàn phụng dưỡng bà nội, chăm sóc mẹ cùng 2 con nhỏ 8 tuổi và 10 tuổi. Để chu toàn công việc ở trường và việc nhà là điều không đơn giản.

“Tôi đã có đơn gửi đến các cơ quan chức năng xin được chuyển công tác về trường gần nhà để có nhiều thời gian thay bố chăm sóc cho bà và mẹ”, anh Thìn tâm sự.