Washington củng cố liên minh tại Mỹ Latin

Chuyến công du của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tại Mỹ Latin diễn ra trong bối cảnh một loạt cuộc bầu cử đưa các chính trị gia cùng hệ tư tưởng với chính quyền Tổng thống Donald Trump lên nắm quyền. Theo AFP, Washington nhìn thấy cơ hội củng cố quan hệ an ninh, mở rộng hợp tác kinh tế, đồng thời cạnh tranh với ảnh hưởng ngày càng lớn của Trung Quốc trong khu vực. Lịch trình của ông Rubio tập trung vào Colombia, Ecuador và Peru, những quốc gia có vai trò đáng kể trong các vấn đề chống ma túy, tội phạm xuyên quốc gia và an ninh khu vực. Điểm dừng chân đầu tiên của Ngoại trưởng Rubio là thành phố Barranquilla, Colombia, nơi ông hội kiến Tổng thống Abelardo de la Espriella trong chuyến thăm được xem là bước khởi động quan trọng. Hai bên ký các thỏa thuận liên quan chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng và hợp tác hạt nhân dân dụng, mở thêm những hướng phối hợp ngoài lĩnh vực an ninh truyền thống. Hình ảnh Tổng thống Espriella cùng Ngoại trưởng Rubio được Reuters ghi nhận, trong bối cảnh Washington muốn nhanh chóng làm sâu sắc quan hệ với chính quyền mới tại Bogotá. Mỹ và Colombia vốn là những đồng minh lâu năm trong cuộc chiến chống ma túy, nhưng quan hệ song phương từng trở nên căng thẳng dưới thời cựu Tổng thống Gustavo Petro. Bốn năm cầm quyền của ông Petro khiến nhiều khác biệt giữa hai nước bộc lộ rõ, đặc biệt trong cách tiếp cận các vấn đề an ninh và hợp tác với Washington. Chuyến thăm lần này vì thế mang ý nghĩa khôi phục lòng tin, đồng thời tạo nền tảng cho một chương trình hợp tác rộng hơn giữa hai chính phủ. Tổng thống Abelardo de la Espriella, người mới nhậm chức hồi tháng 8, cho rằng Colombia và Mỹ đang khôi phục mối quan hệ lịch sử từng bị gián đoạn trong bốn năm. Ông nhấn mạnh mong muốn đưa Colombia trở thành đối tác an ninh hàng đầu của Mỹ tại Nam Mỹ, nhất là trong cuộc đấu tranh với các mạng lưới buôn ma túy. Phát biểu ấy cho thấy chính quyền mới tại Bogotá muốn đặt hợp tác với Washington ở vị trí trung tâm trong chính sách an ninh đối ngoại. Đáp lại, Ngoại trưởng Rubio nhận định hai nước đang có cơ hội không chỉ khôi phục mối quan hệ tự nhiên vốn tồn tại lâu dài, mà còn mở ra một giai đoạn hợp tác mới. Theo ông, giai đoạn mới này có thể mạnh mẽ hơn trước đây nếu Washington và Bogotá tận dụng được sự đồng thuận hiện nay giữa hai chính phủ. Nội dung trao đổi về khoáng sản quan trọng và hạt nhân dân dụng cũng cho thấy quan hệ Mỹ Colombia đang được mở rộng sang các lĩnh vực kinh tế, công nghệ và năng lượng. Sau Colombia, Ecuador là điểm đến tiếp theo trong chuyến công du của Ngoại trưởng Rubio, khi nước này đang tăng cường hợp tác an ninh với Mỹ. Trọng tâm hợp tác giữa Quito và Washington là chống tội phạm có tổ chức, đặc biệt những đường dây buôn ma túy hoạt động xuyên biên giới. Động thái ấy phản ánh mối quan tâm chung trước tình trạng các tổ chức tội phạm gia tăng ảnh hưởng, gây sức ép lên an ninh và ổn định tại nhiều quốc gia Mỹ Latin. Từ Ecuador, ông Rubio sẽ đến Peru để gặp Tổng thống Keiko Fujimori, người mới nhậm chức hồi tháng 7, trong chặng quan trọng khác của chuyến đi. Tại Lima, Ngoại trưởng Mỹ dự kiến thúc đẩy Peru tham gia sáng kiến Lá chắn châu Mỹ do Washington khởi xướng. Sáng kiến này được xây dựng như một liên minh an ninh, quân sự, nhằm phối hợp chống buôn ma túy và tội phạm xuyên quốc gia trong khu vực. Việc Washington đồng thời tiếp cận Colombia, Ecuador và Peru cho thấy Mỹ đang tìm cách tạo mạng lưới hợp tác an ninh rộng hơn tại Mỹ Latin. Những thỏa thuận mới, các chính quyền cùng định hướng và nhu cầu chống tội phạm có thể giúp hai bên thu hẹp khác biệt, tăng phối hợp thực tế. Theo thông tin từ Thanh Niên, chuyến đi cũng phản ánh nỗ lực của Washington trong việc củng cố liên minh khu vực, cạnh tranh ảnh hưởng Trung Quốc mà không tách rời các ưu tiên kinh tế và an ninh hiện nay.