Thận lọc chất thải và lượng nước dư thừa khỏi máu, đồng thời điều hòa huyết áp, cân bằng điện giải và hỗ trợ duy trì môi trường ổn định bên trong cơ thể. Chế độ ăn uống, lượng nước nạp vào cùng thói quen sinh hoạt có thể ảnh hưởng đến hoạt động của cơ quan này. Vì vậy, điều chỉnh một số lựa chọn ngay từ bữa sáng là cách thiết thực để hình thành nếp sống có lợi cho thận.
Uống nước sau khi thức dậy
Cơ thể vẫn mất nước qua hơi thở và mồ hôi trong lúc ngủ. Uống một cốc nước buổi sáng giúp bổ sung dịch sau nhiều giờ không uống, góp phần duy trì cân bằng nước và hỗ trợ thận thực hiện chức năng lọc máu, đào thải chất cặn.
Ngoài buổi sáng, mọi người nên duy trì đủ nước trong ngày để giúp nước tiểu loãng hơn, giảm nguy cơ hình thành sỏi thận. Khi cơ thể thiếu nước, nước tiểu trở nên cô đặc, khiến các khoáng chất và muối dễ kết tinh hơn. Đây là một trong những yếu tố làm tăng nguy cơ sỏi thận.
Nhu cầu nước tùy thuộc tuổi, mức độ vận động, thời tiết và tình trạng sức khỏe. Không nhất thiết phải uống thật nhiều nước ngay sau khi thức dậy hoặc cố định một lượng giống nhau cho tất cả mọi người. Người mắc bệnh thận, suy tim hoặc được bác sĩ yêu cầu hạn chế dịch cần hỏi ý kiến chuyên môn về lượng nước phù hợp.
Bổ sung đủ canxi từ thực phẩm
Canxi trong thực phẩm không chỉ cần thiết cho xương mà còn có vai trò trong việc giảm hấp thu oxalate tại đường tiêu hóa. Khi canxi liên kết với oxalate trong ruột, lượng oxalate được hấp thu vào máu và bài tiết qua nước tiểu giảm xuống, góp phần hạn chế nguy cơ hình thành một số loại sỏi thận.
Bữa sáng có thể bổ sung sữa, sữa chua, phô mai tươi hoặc thức uống thực vật được tăng cường canxi. Những thực phẩm này giúp cung cấp canxi trong chế độ ăn cân bằng. Ngoài ra, một số loại rau xanh và thực phẩm khác cũng có thể bổ sung khoáng chất này.
Sữa chua cung cấp canxi, giúp bổ sung khoáng chất cần thiết cho cơ thể. Ảnh: Bảo Bảo
Theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH), người trưởng thành 19-50 tuổi cần khoảng 1.000 mg canxi mỗi ngày. Nhu cầu tăng lên 1.200 mg ở phụ nữ 51-70 tuổi và người từ 71 tuổi trở lên. Nên ưu tiên bổ sung canxi từ thực phẩm thay vì tự ý dùng viên uống liều cao. Việc kiêng hoàn toàn thực phẩm giàu canxi để phòng sỏi thận cũng không phù hợp, bởi chế độ ăn thiếu canxi có thể làm tăng hấp thu oxalate và gây tác động ngược.
Hạn chế thực phẩm nhiều muối
Thịt xông khói, xúc xích, bánh mì kẹp chế biến sẵn và một số món ăn sáng đóng gói thường chứa nhiều natri. Ăn mặn kéo dài có thể làm tăng huyết áp, khiến thận phải chịu áp lực lớn hơn và làm tăng nguy cơ tổn thương cơ quan này. Huyết áp cao trong thời gian dài có thể làm hỏng các mạch máu nhỏ bên trong thận, ảnh hưởng đến khả năng lọc máu.
Ăn nhiều muối còn khiến cơ thể đào thải nhiều canxi qua nước tiểu hơn. Khi lượng canxi trong nước tiểu tăng, chất này có thể kết hợp với oxalate hoặc phosphate, tạo tinh thể và lâu dần hình thành sỏi thận. Vì vậy, giảm lượng muối trong bữa ăn không chỉ có lợi cho huyết áp mà còn góp phần hạn chế nguy cơ sỏi thận.
Thay vì thường xuyên dùng thực phẩm chế biến sẵn, có thể chọn trứng, yến mạch, rau củ hoặc các món ăn chế biến từ nguyên liệu tươi. Khi nấu ăn, nên hạn chế thêm muối, nước mắm, nước tương và các loại nước sốt mặn. Đọc nhãn dinh dưỡng trên thực phẩm đóng gói cũng giúp nhận biết những sản phẩm chứa nhiều natri để lựa chọn phù hợp hơn.
Duy trì những thói quen trên kết hợp ăn uống cân bằng, vận động thường xuyên và kiểm soát huyết áp góp phần bảo vệ sức khỏe thận. Người mắc bệnh thận mạn cần điều chỉnh lượng nước, muối, canxi và các chất dinh dưỡng theo hướng dẫn của bác sĩ, bởi nhu cầu có thể khác với người khỏe mạnh
Bảo Bảo (Tổng hợp)