Bệnh dịch hạch thể phổi nguy hiểm thế nào?

Nguồn ảnh: VnExpress

Dịch hạch thể phổi là dạng nguy hiểm nhất của bệnh dịch hạch, tấn công phổi và lây trực tiếp từ người sang người. Bệnh diễn tiến nhanh, tỷ lệ tử vong cao nếu không điều trị kịp thời.

Hôm 5/10, truyền thông quốc tế đưa tin về một nữ kỹ thuật viên tại Nga qua đời sau khi nghi tiếp xúc với vi khuẩn dịch hạch, gây lo ngại về dịch hạch thể phổi. Tuy nhiên, giới chức Nga sau đó tuyên bố nguyên nhân tử vong là "viêm phổi chưa rõ căn nguyên" và không tìm thấy vi khuẩn dịch hạch trong mẫu bệnh phẩm. Các tổ chức y tế quốc tế vẫn đang theo dõi vụ việc, trong khi Nga khẳng định tình hình dịch tễ ổn định và không có dấu hiệu bùng phát dịch.

Theo BBC, dịch hạch là một bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng do vi khuẩn Yersinia pestis gây ra, có ba thể chính: thể hạch (ảnh hưởng đến hệ hạch bạch huyết), thể nhiễm trùng huyết (ảnh hưởng đến hệ tuần hoàn) và thể phổi. Trong đó, dịch hạch thể phổi là dạng nguy hiểm nhất, tấn công phổi và gây ra các triệu chứng như khó thở, đau ngực, ho ra máu.

Ảnh minh họa: Kirill Zykov/Moskva News Agency — Ảnh minh họa: *Kirill Zykov/Moskva News Agency*

Nó cũng là thể bệnh duy nhất có khả năng lây truyền trực tiếp từ người sang người qua các giọt bắn chứa vi khuẩn khi người bệnh ho. Một người cũng có thể mắc dịch hạch thể phổi nếu các thể khác của bệnh tiến triển và lây lan đến phổi.

Giáo sư Piero Olliaro, chuyên gia về Bệnh Truyền nhiễm tại Đại học Oxford, nhấn mạnh vi khuẩn Yersinia pestis vẫn tồn tại trong các ổ chứa tự nhiên ở động vật hoang dã khắp châu Mỹ, châu Á, châu Âu và châu Phi. Khoảng 200 loài gặm nhấm mang vi khuẩn này, khiến các ca bệnh rải rác ở người vẫn xuất hiện hàng năm.

Thời gian ủ bệnh ngắn, khả năng tử vong cao nếu không điều trị

Dịch hạch thể phổi có thời gian ủ bệnh rất ngắn, đôi khi chỉ trong vòng 24 giờ. Các chuyên gia y tế cảnh báo nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tỷ lệ tử vong là rất cao. Tiến sĩ Malick Gibani, giáo sư lâm sàng về Vaccine Vi khuẩn tại Đại học Hoàng gia London, cho biết bệnh có thể gây tử vong nhanh chóng nếu không được can thiệp.

Tuy nhiên, điểm tích cực là vi khuẩn Yersinia pestis đáp ứng tốt với kháng sinh khi được điều trị sớm. Những người có nguy cơ phơi nhiễm cao cũng có thể được chỉ định dùng kháng sinh dự phòng hoặc áp dụng các biện pháp cách ly.

Tiến sĩ Zania Stamataki, giáo sư chuyên ngành Miễn dịch học Virus tại Đại học Birmingham, nhận định việc nghiên cứu về dịch hạch trong phòng thí nghiệm là thiết yếu. Công tác chẩn đoán, phát triển vaccine và giám sát tình trạng kháng thuốc kháng sinh đều đòi hỏi các phòng thí nghiệm phải lưu giữ và nghiên cứu chủng vi khuẩn sống. Bà giải thích công việc này có ý nghĩa sống còn nhằm chuẩn bị sẵn sàng ứng phó với các đợt bùng phát dịch.

Bình Minh (Theo BBC, CNN)

Vụ việc một nữ kỹ thuật viên tại Nga tử vong nghi do tiếp xúc với vi khuẩn dịch hạch hôm 5/10 đã thu hút sự chú ý của giới y khoa toàn cầu, dù cơ quan chức năng sau đó xác định nguyên nhân là viêm phổi chưa rõ căn nguyên. Theo các tổ chức y tế quốc tế, bệnh dịch hạch do vi khuẩn Yersinia pestis gây ra với ba thể chính, trong đó dịch hạch thể phổi là biến thể nguy hiểm nhất. Dạng bệnh này trực tiếp tấn công phổi, gây khó thở, đau ngực, ho ra máu và có khả năng lây truyền trực tiếp từ người sang người qua các giọt bắn đường hô hấp. Giáo sư Piero Olliaro từ Đại học Oxford nhấn mạnh mầm bệnh Yersinia pestis vẫn lưu hành tự nhiên trong khoảng 200 loài gặm nhấm hoang dã tại châu Mỹ, châu Á, châu Âu và châu Phi, dẫn đến các ca nhiễm rải rác mỗi năm. Dịch hạch thể phổi có thời gian ủ bệnh đặc biệt ngắn, đôi khi chỉ trong vòng 24 giờ kể từ lúc tiếp xúc mầm bệnh. Tiến sĩ Malick Gibani tại Đại học Hoàng gia London cảnh báo tỷ lệ tử vong là rất cao và tiến triển cực kỳ nhanh nếu bệnh nhân không được chẩn đoán, can thiệp y tế kịp thời. Mặc dù có mức độ nguy hiểm nghiêm trọng, vi khuẩn gây bệnh vẫn đáp ứng hiệu quả với phác đồ kháng sinh thông thường nếu được điều trị sớm hoặc dùng dự phòng sau phơi nhiễm. Đánh giá về tầm quan trọng của việc nghiên cứu vi khuẩn sống, Tiến sĩ Zania Stamataki thuộc Đại học Birmingham khẳng định đây là cơ sở thiết yếu để chẩn đoán, giám sát kháng thuốc và phát triển vaccine. Hoạt động nghiên cứu chuyên sâu trong phòng thí nghiệm đóng vai trò then chốt giúp hệ thống y tế thế giới chủ động chuẩn bị các kịch bản ứng phó trước nguy cơ bùng phát dịch bệnh.