Bỏ qua điều hướng
•

Nghiên cứu trên gần 400.000 người trong 13 năm: Cà phê có tốt cho gan?

Nghiên cứu trên gần 400.000 người trong 13 năm: Cà phê có tốt cho gan?
Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Kết quả nghiên cứu mới đây cho thấy người uống nhiều cà phê hơn có nguy cơ xơ gan, ung thư biểu mô tế bào gan và tử vong liên quan đến bệnh gan thấp hơn.

Nhóm uống nhiều cà phê có nguy cơ bệnh gan thấp hơn

Cà phê từ lâu nhận được nhiều sự quan tâm nhờ vai trò bảo vệ tiềm năng đối với sức khỏe gan. Các nghiên cứu cho thấy việc uống cà phê thường xuyên có thể liên quan đến giảm nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ do rối loạn chuyển hóa, xơ gan, bệnh gan mạn tính và ung thư biểu mô tế bào gan.

Vậy cà phê có tốt cho gan không? Theo Times of India, các chuyên gia cho rằng những lợi ích tiềm năng này có thể liên quan đến các hợp chất chống oxy hóa và chống viêm trong cà phê, đặc biệt là polyphenol, chứ không chỉ riêng caffeine.

Nghiên cứu mới công bố trên Clinical Gastroenterology and Hepatology  cung cấp thêm dữ liệu về mối liên quan này.

Nghiên cứu trên gần 400.000 người trong 13 năm: Cà phê có tốt cho gan? - 1

Uống cà phê có thể có lợi cho sức khỏe gan (Ảnh: Bảo Trung).

Các nhà nghiên cứu phân tích dữ liệu của 354.957 người tham gia UK Biobank, không mắc xơ gan hoặc ung thư biểu mô tế bào gan tại thời điểm bắt đầu nghiên cứu.

Sau thời gian theo dõi trung vị 13 năm, nhóm uống nhiều cà phê hơn có nguy cơ mắc một số bệnh lý và biến cố liên quan đến gan thấp hơn.

Đáng chú ý, so với người không uống cà phê, nhóm uống từ 5 tách/ngày trở lên có nguy cơ xơ gan thấp hơn khoảng 32%, nguy cơ ung thư biểu mô tế bào gan thấp hơn khoảng 47% và nguy cơ tử vong liên quan đến bệnh gan thấp hơn khoảng 42%.

Trong một nhóm gần 29.000 người được chụp cộng hưởng từ (MRI), những người uống nhiều cà phê hơn cũng có lượng mỡ gan, tình trạng viêm xơ thấp hơn.

"Điều thú vị là mối liên hệ này được ghi nhận ở cả cà phê có chứa caffeine và cà phê đã khử caffeine (decaf)”, BS Sudhir Kumar, chuyên khoa Thần kinh, Bệnh viện Apollo, Hyderabad (Ấn Độ) chia sẻ.

Không nên uống 5 tách cà phê mỗi ngày chỉ vì muốn bảo vệ gan

Về liều lượng, BS Sudhir Kumar cho biết hiện chưa có mức cụ thể nào về "liều lượng tối ưu" dành riêng cho gan, cũng như không có bằng chứng cho thấy nam giới và nữ giới cần lượng cà phê khác nhau.

Theo chuyên gia, cà phê mang lại lợi ích ngay cả khi uống từ 5 tách trở lên mỗi ngày, nhưng điều đó không có nghĩa là ai cũng nên uống 5 tách. Đây là một nghiên cứu quan sát và việc nạp quá nhiều caffeine có thể gây vấn đề cho những người có cơ địa nhạy cảm.

Ông nhấn mạnh thêm cà phê không phải là phương pháp điều trị bệnh gan nhiễm mỡ, xơ gan hay viêm gan.

Theo BS Sudhir, đối với hầu hết người trưởng thành khỏe mạnh 2-3 tách tiêu chuẩn mỗi ngày là mức hợp lý, đồng thời nên giữ tổng lượng caffeine nạp vào ở mức ≤400mg/ngày. Hàm lượng caffeine có thể chênh lệch rất lớn tùy thuộc vào loại cà phê và kích cỡ tách.

Bác sĩ Vineet Kumar Gupta, Giám đốc cấp cao tại Viện Khoa học Tiêu hóa, ShardaCare -Healthcity (Ấn Độ) cho biết không nên coi cà phê là biện pháp phòng ngừa hay phương pháp điều trị bệnh gan.

“Nhìn chung, lối sống đóng vai trò quan trọng hơn nhiều trong việc duy trì sức khỏe gan. Duy trì cân nặng hợp lý, tập thể dục thường xuyên, tuân thủ chế độ ăn uống cân bằng, tránh uống quá nhiều rượu bia, kiểm soát tốt lượng đường huyết và cholesterol là những biện pháp then chốt để giảm nguy cơ mắc bệnh gan", BS Gupta nói.

Việc uống cà phê ở mức độ vừa phải có thể là một phần hợp lý trong lối sống cân bằng đối với hầu hết người trưởng thành khỏe mạnh. Tuy nhiên, cần lưu ý đến những thành phần được thêm vào cà phê như đường, kem…

Nghiên cứu trên gần 400.000 người trong 13 năm: Cà phê có tốt cho gan? - 2

Thêm sữa, đường hay kem vào cà phê có thể làm tăng đáng kể lượng calo (Ảnh: Tú Anh).

"Việc tiêu thụ lượng lớn đường, siro tạo hương hoặc kem có thể làm tăng đáng kể lượng calo và đường nạp vào cơ thể, đồng thời có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe chuyển hóa nếu dùng thường xuyên, đặc biệt là ở những người bị béo phì, kháng insulin hoặc gan nhiễm mỡ", BS Gupta nói.

Ông cũng lưu ý rằng những người mắc bệnh gan mạn tính không nhất thiết phải ngừng uống cà phê.

Trong khi đó, những người gặp tình trạng trào ngược axit, ợ nóng, hồi hộp, mất ngủ hoặc các khó chịu khác sau khi uống cà phê nên cân nhắc giảm lượng tiêu thụ và thảo luận với bác sĩ về việc sử dụng caffeine. Phụ nữ mang thai và những người mắc một số bệnh lý nhất định cũng có thể cần tuân thủ các giới hạn cụ thể về lượng caffeine.

Nhìn chung, các nghiên cứu cho thấy uống cà phê có mối liên quan với sức khỏe gan tốt hơn, nhưng chưa đủ cơ sở để khẳng định cà phê trực tiếp bảo vệ hoặc điều trị bệnh gan.

Uống cà phê ở mức vừa phải có thể là một phần của chế độ ăn uống và lối sống lành mạnh đối với nhiều người. Tuy nhiên, không nên xem đây là “lá chắn” chống lại bệnh gan.

Những phát hiện mới chủ yếu củng cố mối liên quan đã được ghi nhận giữa việc uống cà phê và sức khỏe gan, thay vì chứng minh cà phê có tác dụng điều trị hoặc phòng bệnh.

Một công trình nghiên cứu dài hạn quy mô lớn đăng tải trên tạp chí Clinical Gastroenterology and Hepatology vừa củng cố thêm bằng chứng về tác động tích cực của cà phê đối với sức khỏe gan. Dựa trên dữ liệu theo dõi 354.957 người tham gia UK Biobank trong khoảng thời gian trung vị 13 năm, các nhà khoa học ghi nhận nhóm tiêu thụ cà phê thường xuyên có tỷ lệ mắc các bệnh lý gan suy giảm rõ rệt. Đáng chú ý, cơ chế bảo vệ này xuất hiện ở cả dòng cà phê nguyên bản lẫn cà phê khử caffeine nhờ sự hiện diện của các hoạt chất chống viêm và chống oxy hóa mạnh mẽ như polyphenol. Phân tích dịch tễ học chuyên sâu chỉ ra rằng những người uống từ 5 tách mỗi ngày giảm tới 32% nguy cơ xơ gan, 47% nguy cơ ung thư biểu mô tế bào gan và 42% nguy cơ tử vong do biến cố gan so với nhóm không sử dụng. Dữ liệu đối chiếu hình ảnh chụp cộng hưởng từ ở gần 29.000 cá nhân cũng đồng thời xác nhận mức độ mỡ hóa và tình trạng viêm xơ tại nhu mô gan của nhóm này thấp hơn đáng kể. Những con số trên minh chứng cho mối liên hệ tỷ lệ nghịch giữa thói quen uống cà phê và tiến trình tổn thương tế bào gan mạn tính. Tuy nhiên, giới chuyên môn y khoa khuyến cáo cộng đồng không nên lạm dụng thức uống này như một giải pháp thay thế phác đồ điều trị hay biện pháp phòng bệnh độc lập. Bác sĩ Sudhir Kumar thuộc Bệnh viện Apollo cùng Bác sĩ Vineet Kumar Gupta tại ShardaCare nhận định đây thuần túy là nghiên cứu quan sát, do đó người trưởng thành chỉ nên duy trì mức tiêu thụ hợp lý từ 2 đến 3 tách mỗi ngày nhằm giới hạn lượng caffeine nạp vào dưới ngưỡng 400 miligam. Việc thiết lập lối sống lành mạnh thông qua dinh dưỡng cân bằng, kiểm soát cân nặng, vận động thể chất và hạn chế rượu bia vẫn là nền tảng cốt lõi để bảo tồn chức năng gan lâu dài.
amung