Bệnh nhân đến Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Việt Pháp Hà Nội, trong tình trạng đau bắp chân phải kéo dài 4 ngày. Người bệnh không sốt, không có tiền sử chấn thương hay dấu hiệu nhiễm trùng tại chỗ. Trước khi nhập viện, ông đã sử dụng thuốc kháng viêm, giảm đau trong hai ngày nhưng triệu chứng không cải thiện.
Khám lâm sàng, bác sĩ ghi nhận bắp chân phải sưng nề, phù mắt cá chân. Xét nghiệm D-dimer tăng cao (6,3 mg/L so với mức tham chiếu 0-0,5 mg/L), làm tăng nghi ngờ huyết khối. D-dimer là một xét nghiệm máu giúp phát hiện các mảnh protein nhỏ hình thành khi cục máu đông trong cơ thể tan rã. Siêu âm Doppler sau đó xác định cục máu đông ở tĩnh mạch sâu chi dưới phải, kéo dài đến hai phần ba trên của tĩnh mạch đùi nông.
Bệnh nhân nhập viện, được dùng thuốc chống đông và điều trị triệu chứng, đồng thời kiểm tra thêm để đánh giá khả năng thuyên tắc phổi.
Bác sĩ Thủy thăm khám cho bệnh nhân. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Bác sĩ Phạm Thu Thủy, Khoa Tim mạch & Tim mạch can thiệp, cho biết bệnh nhân có tiền sử khỏe mạnh, chưa từng mắc vấn đề liên quan đến huyết khối. Việc phát hiện bệnh kịp thời giúp điều trị hiệu quả.
Sau 4 ngày điều trị tại viện và 5 ngày theo dõi sức khỏe tại khách sạn, du khách hồi phục ổn định. Kết quả chụp CT động mạch phổi cho thấy huyết khối giảm rõ rệt, chỉ còn tổn thương nhỏ. Nhờ vậy, ông đủ sức khỏe để bay về nước.
Thuyên tắc phổi xảy ra khi cục máu đông hình thành ở tĩnh mạch sâu chi dưới, tách ra, di chuyển theo dòng máu qua tim phải lên phổi, làm tắc một hoặc nhiều nhánh động mạch phổi. Bác sĩ Thủy giải thích cục máu đông gây giảm đột ngột dòng máu qua phổi, ảnh hưởng đến oxy máu, tăng áp lực trong lòng động mạch phổi. Điều này khiến tim phải làm việc nhiều hơn để bơm máu. Nếu không phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh nhân đối mặt với suy thất phải, tụt huyết áp, sốc, thậm chí tử vong.
Người dân nên đi khám sớm khi đau, sưng một bên chân không rõ nguyên nhân, xuất hiện đột ngột, tiến triển nhanh, thường sau chuyến bay dài hoặc bất động lâu ngày. Các biểu hiện nặng bao gồm khó thở đột ngột, đau ngực, ho ra máu hoặc ngất.
Nguy cơ hình thành huyết khối tăng khi máu trong tĩnh mạch lưu thông chậm, thành mạch bị tổn thương hoặc cơ thể có yếu tố tăng đông. Bệnh nhân ung thư, phụ nữ mang thai, người rối loạn yếu tố đông máu di truyền hoặc bất thường mạch máu, người thừa cân béo phì, hút thuốc lá có nguy cơ cao hơn.
Trước những hành trình dài, người có yếu tố nguy cơ nên sàng lọc và dự phòng thuốc chống đông phù hợp. Đồng thời, du khách nên chủ động cử động cổ chân, co duỗi bắp chân khi di chuyển bằng ô tô, máy bay trong hơn 6 giờ.
Lê Nga