Vật lạ xuất hiện trong đường tiêu hóa
Bà H.T.H (48 tuổi, trú tại Lai Châu) đến Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) khám sức khỏe tổng quát dù trước đó hầu như không có biểu hiện bất thường về tiêu hóa.
Ngày 30/9, trong quá trình nội soi đại trực tràng có gây mê, ThS.BSNT Vũ Thị Ngọc Bích - Viện Tiêu hóa Bạch Mai cùng ê-kíp bất ngờ phát hiện một dải ký sinh trùng màu trắng, dẹt tại đoạn cuối hồi tràng, kéo dài sang đại tràng ngang của bà H.
Các bác sĩ sử dụng dụng cụ nội soi để kéo và lấy ra ngoài một đoạn thân sán dài khoảng 70cm. Mẫu bệnh phẩm sau đó được chuyển đến Khoa Vi sinh, Viện Xét nghiệm Y học, Bệnh viện Bạch Mai để kiểm tra, định danh. Kết quả cho thấy mẫu phù hợp với sán dây bò.
Sau thủ thuật, người bệnh được chuyển đến Phòng khám Bệnh nhiệt đới và Viêm gan để đánh giá và điều trị đặc hiệu bằng thuốc theo chỉ định. Theo đó, người bệnh cũng có thói quen ăn các món từ thịt bò tái như phở bò, gỏi bò cuốn.
Thạc sĩ Bích cho biết, người nhiễm sán dây bò thường có ít triệu chứng, thậm chí không nhận thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào. Vì vậy, bệnh có thể tồn tại trong thời gian dài mà người bệnh không biết mình đã nhiễm ký sinh trùng.
Đáng lưu ý, việc lấy được một đoạn sán qua nội soi không đồng nghĩa ký sinh trùng đã được loại bỏ hoàn toàn. Phần đầu sán có thể vẫn bám trong ruột non và tiếp tục phát triển nếu chưa được điều trị đầy đủ.
“Những người có thói quen ăn thịt bò tái, nếu phát hiện các đốt sán màu trắng trong phân hoặc trên quần áo, nên đi khám sớm”, bác sĩ khuyến cáo.
Thịt bò tái, chưa chín kỹ tiềm ẩn nguy cơ nhiễm sán
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), con người có thể nhiễm sán dây bò khi ăn thịt bò sống hoặc chưa được nấu chín kỹ chứa ấu trùng sán. Sau khi vào cơ thể, ấu trùng phát triển thành sán trưởng thành trong ruột non.
Tại Việt Nam, các món ăn như bò tái, bò nhúng tái, gỏi bò hoặc thịt bò chưa chín kỹ có thể tiềm ẩn nguy cơ nếu nguyên liệu nhiễm ấu trùng sán.
Bác sĩ Thủy cho biết thêm, sán dây bò có thể phát triển thành ký sinh trùng trưởng thành trong đường ruột nhưng không gây biểu hiện rầm rộ. Người bệnh đôi khi chỉ nhận thấy những bất thường nhẹ như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn hoặc thay đổi thói quen đại tiện. Một số trường hợp chỉ phát hiện bệnh khi thấy các đốt sán màu trắng trong phân hoặc tự bò ra ngoài qua hậu môn.
Việc chẩn đoán sán dây bò thường dựa vào xét nghiệm phân tìm trứng hoặc đốt sán. Trong một số trường hợp, mẫu đốt sán được lấy để hỗ trợ xác định loài. Người bệnh cần được bác sĩ đánh giá và lựa chọn phương pháp xét nghiệm phù hợp.
Praziquantel là một trong những thuốc được sử dụng để điều trị sán dây bò. Người bệnh không nên tự mua thuốc điều trị mà cần tuân thủ chỉ định của bác sĩ và tái khám khi được yêu cầu để đánh giá hiệu quả, bảo đảm ký sinh trùng đã được xử trí phù hợp.
Để phòng bệnh, bác sĩ Thủy khuyến cáo người dân hạn chế ăn thịt bò tái, gỏi bò và các món thịt chưa chín kỹ. Thịt cần được nấu chín hoàn toàn, có nguồn gốc rõ ràng và được kiểm soát vệ sinh thú y.
Trong quá trình chế biến, mọi người cần sử dụng riêng dụng cụ cho thực phẩm sống và thực phẩm chín, rửa tay sạch sau khi tiếp xúc với thịt sống, đồng thời bảo đảm vệ sinh môi trường và sử dụng nhà tiêu hợp vệ sinh.
Nếu phát hiện các đốt sán màu trắng trong phân, có biểu hiện rối loạn tiêu hóa kéo dài hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân, người dân nên đến cơ sở y tế để được thăm khám.