Phát hiện cây thuốc của người H'Mông ở độ cao hơn 1.500 m
Nguồn ảnh: Thanh Niên
Các nhà khoa học Viện Dược liệu lần đầu ghi nhận loài Kinh quốc seguin có giá trị làm thuốc tại Lai Châu, nâng số loài thuộc chi Kinh quốc được xác định ở Việt Nam lên 3.
Viện Dược liệu (Bộ Y tế) vừa công bố kết quả xác định loài Kinh quốc seguin (Colquhounia seguinii Vaniot), thuộc họ Hoa môi, tại xã Tủa Sín Chải, tỉnh Lai Châu.
Mẫu cây được nhóm nghiên cứu thu thập ở độ cao 1.548 m trong quá trình điều tra tài nguyên cây thuốc thuộc đề tài nghiên cứu bảo tồn nguồn gen cây thuốc đặc hữu, quý, hiếm ở vùng núi cao Tây Bắc, thực hiện từ tháng 1.2023 - 12.2025.
Loài Kinh quốc seguin tại Lai Châu mới được công bố, là cây thuốc được người H'mông sử dụng lâu đời
ẢNH: VIỆN DƯỢC LIỆU
Loài Kinh quốc seguin được người H'Mông sử dụng làm thuốc
Qua nghiên cứu đặc điểm hình thái, nhóm khoa học xác định mẫu thu được là Kinh quốc seguin. Trong các năm 2023 - 2024, cây tiếp tục được trồng tại Sa Pa, Lai Châu ở độ cao 1.350 m để theo dõi quá trình phát triển, ra hoa, đối chiếu hình thái và so sánh với tiêu bản chuẩn gốc.
Cuối tháng 8.2026, kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí khoa học chuyên ngành, bổ sung Kinh quốc seguin vào khu hệ thực vật Việt Nam và nâng số loài thuộc chi Kinh quốc (Colquhounia Wall.) được ghi nhận tại Việt Nam lên 3.
Theo nhóm nghiên cứu, từ lâu người H'Mông tại Tủa Sín Chải đã sử dụng loài cây này làm thuốc dân gian. Ngọn và lá non được giã nhỏ, sao nóng để đắp lên các vết bầm tím, tụ máu; cành mang lá tươi được nấu nước ngâm, rửa khi dị ứng, mẩn ngứa ngoài da.
Việc xác định Kinh quốc seguin tại Việt Nam cung cấp thêm cơ sở khoa học cho nghiên cứu, bảo tồn nguồn gen và khai thác tiềm năng của nguồn cây thuốc vùng núi Tây Bắc.
Các nhà khoa học thuộc Viện Dược liệu vừa công bố việc ghi nhận loài Kinh quốc seguin tại xã Tủa Sín Chải, tỉnh Lai Châu ở độ cao 1.548 m. Phát hiện này nằm trong khuôn khổ đề tài nghiên cứu bảo tồn nguồn gen cây thuốc đặc hữu, quý, hiếm vùng núi cao Tây Bắc giai đoạn 2023 - 2025. Kết quả công bố chính thức vào cuối tháng 8.2026 đã nâng tổng số loài thuộc chi Kinh quốc được xác định tại Việt Nam lên 3 loài.
Quá trình xác minh hình thái loài thực vật họ Hoa môi này được nhóm nghiên cứu thực hiện nghiêm ngặt qua nhiều bước khảo sát và đối chiếu tiêu bản chuẩn gốc. Loài cây cũng được đưa vào trồng thực nghiệm tại Sa Pa và Lai Châu ở độ cao 1.350 m để theo dõi chu kỳ phát triển cũng như đặc tính ra hoa. Những dữ liệu thu thập được giúp bổ sung hoàn chỉnh thông tin khoa học về loài Kinh quốc seguin vào hệ thực vật quốc gia.
Trong đời sống bản địa, cộng đồng người H'Mông tại Tủa Sín Chải đã áp dụng tri thức dân gian sử dụng loài Kinh quốc seguin làm dược liệu từ lâu đời. Ngọn và lá non của cây thường được giã nhỏ, sao nóng để đắp điều trị các vết bầm tím, tụ máu hiệu quả. Bên cạnh đó, phần cành mang lá tươi được dùng nấu nước ngâm rửa nhằm chữa trị các hiện tượng dị ứng và mẩn ngứa ngoài da.
Việc xác định thành công loài Kinh quốc seguin mang lại cơ sở khoa học quan trọng cho công tác bảo tồn nguồn gen dược liệu quý hiếm tại khu vực Tây Bắc. Phát hiện mới này mở ra tiềm năng lớn trong việc nghiên cứu ứng dụng và khai thác bền vững các giá trị y học của tri thức bản địa. Đây là tiền đề quan trọng giúp bảo tồn đa dạng sinh học đi liền với phát triển dược liệu vùng cao.