Sản phụ 30 tuổi mang thai tự nhiên sau 7 năm kết hôn, trải qua 3 lần thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) thất bại. Niềm vui lớn nhưng cũng song hành với rất nhiều nỗi lo với người mẹ vốn có nhiều bệnh lý và tiền sử phẫu thuật phức tạp.
Sản phụ mắc phình đại tràng bẩm sinh, có dị dạng đường sinh dục, từng trải qua 3 lần phẫu thuật trong ổ bụng và hiện mang hậu môn nhân tạo. Trong thai kỳ, chị phải sử dụng thuốc dưỡng thai theo chỉ định của bác sĩ. Tình trạng nghén nặng cũng khiến việc di chuyển xa gặp nhiều khó khăn.
Gia đình lựa chọn theo dõi thai kỳ tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình để thuận tiện đi lại và được các bác sĩ đánh giá tình trạng sức khỏe của mẹ, thai nhi.
Khi thai được 38 tuần 1 ngày, sản phụ nhập viện để kiểm tra và lựa chọn phương pháp sinh phù hợp. Với tình trạng thai ngôi mông cùng tiền sử bệnh lý phức tạp, các bác sĩ xác định đây là trường hợp cần chuẩn bị kỹ lưỡng trước phẫu thuật.
Ca mổ phức tạp với tiền sử bệnh lý và 3 lần phẫu thuật trước đó (Ảnh: BVCC)
Thách thức lớn nhất của ca mổ không chỉ nằm ở tình trạng ngôi mông mà còn ở những thay đổi trong ổ bụng sau 3 lần phẫu thuật trước đó.
Theo các bác sĩ, sau nhiều lần can thiệp, các cơ quan trong ổ bụng có thể hình thành những dải dính, khiến ruột và các cơ quan lân cận bám vào nhau. Điều này gây khó khăn khi tiếp cận tử cung để lấy thai, đồng thời làm tăng nguy cơ tổn thương ruột trong quá trình phẫu thuật.
Kết quả siêu âm trước mổ gợi ý tử cung có thể dính với ruột non và đại tràng. Vì vậy, ê-kíp phải đánh giá kỹ tình trạng người bệnh, dự kiến những tình huống có thể xảy ra và thống nhất phương án phối hợp giữa các chuyên khoa.
Ca mổ được thực hiện dưới sự chỉ đạo trực tiếp của TS.BS Nguyễn Ngọc Hùng, Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, phụ trách khối ngoại khoa. BSCKII Trần Đức Hùng, phụ trách Khoa Phụ Sản, là phẫu thuật viên chính. Các bác sĩ chuyên khoa Sản, Phẫu thuật Tiêu hóa, Gây mê hồi sức và Nhi cùng tham gia xử trí.
Trong quá trình phẫu thuật, các bác sĩ ghi nhận tình trạng dính giữa các quai ruột và các cơ quan trong ổ bụng khá phức tạp, khiến việc tiếp cận tử cung gặp nhiều trở ngại.
Ê-kíp phải xác định vị trí dính, thận trọng gỡ dính ruột để tạo khoảng trống cần thiết, đồng thời hạn chế nguy cơ tổn thương các cơ quan lân cận. Sự phối hợp giữa bác sĩ sản khoa và phẫu thuật viên tiêu hóa đóng vai trò quan trọng trong việc xử trí tình trạng này.
Sau khi tạo được đường tiếp cận phù hợp, các bác sĩ tiến hành lấy thai. Sau khoảng 1,5 giờ phẫu thuật, em bé nặng 2,8kg chào đời an toàn, người mẹ ổn định sau mổ.
Em bé chào đời an toàn, người mẹ vỡ òa hạnh phúc sau 7 năm hiếm muộn (Ảnh: BVCC)
Theo BSCKII Trần Đức Hùng, sản phụ có nhiều yếu tố khiến ca mổ trở nên phức tạp, gồm dị dạng đường sinh dục, tiền sử phình đại tràng bẩm sinh, 3 lần phẫu thuật ổ bụng và tình trạng mang hậu môn nhân tạo. Những thay đổi về giải phẫu sau các lần phẫu thuật trước khiến việc tiếp cận tử cung khó khăn hơn.
Việc đánh giá toàn diện trước mổ, dự kiến nguy cơ và chuẩn bị phương án phối hợp liên chuyên khoa giúp ê-kíp chủ động xử trí các tình huống phát sinh, hạn chế nguy cơ đối với người mẹ và em bé. Ca bệnh cũng cho thấy vai trò của việc đánh giá toàn diện, chuẩn bị phương án sinh phù hợp và phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa đối với những thai phụ có bệnh lý bẩm sinh và tiền sử phẫu thuật ổ bụng phức tạp.