Bỏ qua điều hướng
•

Tăng huyết áp có phòng ngừa được không?

Tăng huyết áp có phòng ngừa được không?
Nguồn ảnh: VnExpress

Tôi 32 tuổi, sức khỏe bình thường, có bố mẹ và anh trai đều tăng huyết áp. Tôi có nguy cơ mắc bệnh này không, làm thế nào phòng ngừa? (Hoàng Tú, Đồng Nai)

Trả lời:

Tăng huyết áp là bệnh lý mạn tính, diễn tiến âm thầm nhưng tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được kiểm soát kịp thời. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), có khoảng 46% người lớn có chỉ số huyết áp ở mức cao nhưng không biết bản thân mắc bệnh. Vì vậy, áp dụng những biện pháp phòng ngừa tăng huyết áp có thể giúp kiểm soát biến chứng tim mạch.

Đo huyết áp giúp theo dõi sức khỏe. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Đo huyết áp giúp theo dõi sức khỏe. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Chế độ dinh dưỡng khoa học: Đây là yếu tố đóng vai trò nền tảng trong việc kiểm soát huyết áp và phòng ngừa các bệnh tim mạch. Khi xây dựng thực đơn, bạn lưu ý giảm muối trong khẩu phần ăn, hạn chế thực phẩm nhiều đường, tăng cường rau xanh, tránh món giàu chất béo bão hòa, bổ sung các khoáng chất như kali, magie.

Tập luyện điều độ: Hoạt động thể chất thường xuyên giúp ổn định huyết áp, tăng cường sức khỏe tim mạch. Mỗi người nên duy trì thói quen vận động khoảng 30 phút mỗi ngày, ít nhất 5 buổi mỗi tuần. Chọn những bài tập phù hợp với tình trạng sức khỏe, không quá gắng sức.

Giảm cân có mục tiêu: Thừa cân béo phì là một trong những yếu tố nguy cơ cao dẫn đến tăng huyết áp. Do đó, các bác sĩ luôn khuyến cáo người bệnh thực hiện giảm cân khoa học nếu thừa cân.

Quản lý căng thẳng: Áp dụng các phương pháp như thiền, yoga, nghe nhạc, đọc sách, viết nhật ký... giúp cải thiện tinh thần. Đồng thời, bạn nên cân bằng thời gian giữa công việc và nghỉ ngơi nhằm duy trì mức huyết áp ổn định.

Ngủ đúng giờ: Thói quen thức khuya, làm việc về đêm và ngủ bù vào ban ngày có hại cho sức khỏe, làm tăng nguy cơ huyết áp cao và mắc các bệnh lý tim mạch. Để phòng bệnh, mỗi người nên xây dựng lịch sinh hoạt khoa học gồm ngủ sớm và thức dậy đúng giờ, tránh sử dụng các thiết bị điện tử trước khi ngủ, ngủ đủ và sâu giấc.

Hạn chế rượu, bia, thuốc lá: Sản phẩm có chứa chất kích thích như rượu, bia, cà phê, nước tăng lực, thuốc lá... là những tác nhân có thể làm tăng áp lực lên thành mạch, khiến chỉ số huyết áp tăng.

Kiểm soát bệnh nền: Người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ về các bệnh nền liên quan như đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, bệnh thận mạn, bệnh tuyến giáp... nhằm giảm gánh nặng cho tim và kiểm soát huyết áp hiệu quả.

Theo dõi huyết áp tại nhà: Đây là biện pháp hữu ích giúp phát hiện sớm các bất thường về chỉ số huyết áp, từ đó có hướng điều trị kịp thời.

Tuy nhiên, một số trường hợp bị tăng huyết áp gia đình, có yếu tố di truyền hoặc bệnh nền, vẫn sẽ có nguy cơ mắc bệnh. Do đó, nếu có người thân mắc tăng huyết áp, bạn nên chủ động tầm soát mỗi 6-12 tháng. Phát hiện sớm bất thường có thể ngăn bệnh tiến triển nhanh gây biến chứng nguy hiểm.

BS.CKI Phạm Phong Luân
Trung tâm Tim mạch
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh tim mạch tại đây để bác sĩ giải đáp
Tăng huyết áp là bệnh lý mạn tính tiến triển âm thầm và tiềm ẩn nhiều biến chứng tim mạch nguy hiểm nếu không được kiểm soát kịp thời. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), khoảng 46% người trưởng thành mắc bệnh lý này nhưng hoàn toàn không hay biết về tình trạng sức khỏe của bản thân. Đối với những trường hợp có yếu tố di truyền hoặc gia đình có tiền sử mắc bệnh, nguy cơ đối mặt với biến cố tăng huyết áp thường cao hơn so với người bình thường. Theo BS.CKI Phạm Phong Luân từ Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, việc áp dụng chế độ dinh dưỡng khoa học đóng vai trò nền tảng giúp kiểm soát huyết áp hiệu quả. Khẩu phần ăn hằng ngày cần giảm lượng muối, hạn chế thực phẩm nhiều đường hoặc chất béo bão hòa, đồng thời tăng cường rau xanh và bổ sung các khoáng chất thiết yếu như kali, magie. Bên cạnh đó, việc duy trì thói quen vận động thể chất khoảng 30 phút mỗi ngày và tối thiểu 5 buổi mỗi tuần sẽ giúp cải thiện đáng kể sức khỏe hệ tuần hoàn. Bên cạnh tập luyện, việc quản lý căng thẳng thông qua thiền, yoga hay đọc sách kết hợp với lối sống ngủ đủ giấc, hạn chế thức khuya cũng góp phần duy trì chỉ số huyết áp ổn định. Người dân cũng cần chủ động tránh xa các chất kích thích như rượu, bia, thuốc lá hay cà phê để giảm áp lực tác động lên thành mạch. Đồng thời, những người có bệnh lý nền như đái tháo đường, rối loạn mỡ máu hay bệnh thận mạn cần tuân thủ phác đồ điều trị nhằm giảm gánh nặng cho hệ tim mạch. Thói quen tự theo dõi chỉ số huyết áp tại nhà là giải pháp hữu ích giúp sớm phát hiện các bất thường để điều trị kịp thời. Chuyên gia y tế khuyến cáo những cá nhân có người thân từng mắc bệnh nên chủ động thực hiện tầm soát định kỳ mỗi 6 đến 12 tháng. Việc can thiệp sớm sẽ ngăn chặn tiến trình phát triển của bệnh, từ đó phòng ngừa hiệu quả các biến chứng nguy hiểm.