Thói quen ăn mặn của người Việt tăng nguy cơ bệnh tim mạch, đột quỵ

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Bệnh tim mạch thuộc nhóm nguyên nhân hàng đầu gây tử vong tại Việt Nam. WHO khuyến nghị giảm muối để giảm nguy cơ mắc và tử vong do bệnh tim mạch, đột quỵ.

Theo ước tính của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), các bệnh không lây nhiễm chiếm hơn 80% tổng số tử vong tại Việt Nam, trong đó bệnh tim mạch là nguyên nhân hàng đầu (39,5%).

Tiêu thụ thừa natri (thành phần chính cấu tạo nên muối ăn, tạo ra vị mặn của muối) là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu gây tăng huyết áp, đột quỵ bệnh thận, ung thư dạ dày và nhiều rối loạn sức khỏe.

Thói quen ăn mặn của người Việt tăng nguy cơ bệnh tim mạch, đột quỵ- Ảnh 1. — Ăn giảm mặn góp phần ổn định huyết áp, ngừa đột quỵ

WHO khuyến nghị người trưởng thành nên tiêu thụ dưới 2 mg natri/ngày (tương đương dưới 5 gram muối/ngày). Tuy nhiên, mức tiêu thụ natri tại Việt Nam vẫn ở mức 3.228 mg natri/ngày (tương đương 8,07 gram muối/ngày), cao gần gấp đôi so với khuyến nghị.

Ăn nhiều natri làm tăng huyết áp, qua đó làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, đặc biệt là nhồi máu cơ tim và đột quỵ. Tại Việt Nam, khoảng 26,2% người trưởng thành tăng huyết áp.

Hướng đến giải pháp phòng ngừa bệnh tim mạch, đột quỵ thông qua dinh dưỡng hợp lý, bản đồng thuận về thúc đẩy giảm natri ngừa bệnh tim mạch và đột quỵ được Hội Đột quỵ Việt Nam, Hội Tiết chế dinh dưỡng Việt Nam cùng các đối tác đã ký kết chiều 31.10, trong khuôn khổ hội nghị khoa học Đột quỵ Việt Nam 2026.

Theo một số điều tra tại Việt Nam, trong số người trưởng thành từ 18 - 69 tuổi, 78,2% cho biết luôn luôn hoặc thường xuyên thêm muối hoặc nước mắm, nước chấm mặn vào thức ăn trước hoặc trong khi ăn; 8,7% cho biết luôn luôn hoặc thường xuyên tiêu thụ các loại thực phẩm chế biến sẵn có hàm lượng muối cao.

Chuyên gia của WHO cho biết, cùng với thay đổi thói quen ăn nhiều muối, Việt Nam cần thực hiện ghi nhãn dinh dưỡng ở mặt trước thực phẩm, dễ hiểu giúp người tiêu dùng nhận biết thành phần dinh dưỡng để có lựa chọn và sử dụng phù hợp.

Lưu ý thêm về tiêu thụ muối, GS Lê Danh Tuyên, Chủ tịch Hội Tiết chế dinh dưỡng Việt Nam, cho biết, natri trong muối là chất điện giải thiết yếu của cơ thể, do đó với người có sức khỏe bình thường, nên ăn lượng muối theo khuyến nghị, chứ không phải loại bỏ muối hoàn toàn.

Bệnh tim mạch hiện là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam, chiếm tới 39,5% trong nhóm các bệnh không lây nhiễm theo ước tính của Tổ chức Y tế thế giới (WHO). Tiêu thụ thừa natri được xác định là tác nhân trực tiếp làm tăng huyết áp và thúc đẩy các biến cố nguy hiểm như nhồi máu cơ tim, đột quỵ. Hiện nay, khoảng 26,2% người trưởng thành trong nước đang đối mặt với tình trạng tăng huyết áp. Thực trạng tiêu thụ muối của người dân đang vượt xa ngưỡng an toàn khi đạt mức trung bình 3.228 mg natri mỗi ngày, tương đương 8,07 gram muối và cao gần gấp đôi khuyến cáo dưới 5 gram của WHO. Thói quen ẩm thực chính là nguyên nhân cốt lõi khi có đến 78,2% người từ 18 đến 69 tuổi thường xuyên thêm gia vị mặn trong bữa ăn. Bên cạnh đó, tỷ lệ 8,7% người dân tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn giàu muối cũng góp phần gia tăng gánh nặng bệnh tật. Nhằm ứng phó với thách thức này, Hội Đột quỵ Việt Nam và Hội Tiết chế dinh dưỡng Việt Nam đã ký kết bản đồng thuận thúc đẩy giảm natri vào chiều 31.10. Bên cạnh giải pháp truyền thông thay đổi hành vi ẩm thực, các chuyên gia WHO khuyến nghị Việt Nam sớm áp dụng quy định ghi nhãn dinh dưỡng rõ ràng ở mặt trước bao bì thực phẩm. Động thái này nhằm hỗ trợ người tiêu dùng chủ động nhận biết và lựa chọn sản phẩm lành mạnh hơn. Dưới góc độ chuyên môn, Giáo sư Lê Danh Tuyên nhấn mạnh natri vẫn là chất điện giải thiết yếu đối với các hoạt động sinh lý của cơ thể. Mục tiêu can thiệp y tế cộng đồng là điều chỉnh khẩu phần ăn về mức khuyến nghị, hoàn toàn không đồng nghĩa với việc loại bỏ muối ra khỏi bữa ăn hằng ngày. Sự cân bằng hợp lý này giúp bảo vệ tối ưu hệ tim mạch mà vẫn duy trì chức năng chuyển hóa tự nhiên.