Bỏ qua điều hướng
•

Tiểu đường lâu năm: 3 dấu hiệu cảnh báo tổn thương thần kinh

Tiểu đường lâu năm: 3 dấu hiệu cảnh báo tổn thương thần kinh
Nguồn ảnh: Thanh Niên

Ở người mắc bệnh tiểu đường lâu năm, tổn thương thần kinh có thể phát triển âm thầm. Tình trạng này được gọi là bệnh thần kinh tiểu đường. Bàn chân và cẳng chân thường là những vùng bị ảnh hưởng đầu tiên.

Ngoài ra, tổn thương cũng xuất hiện ở bàn tay, hệ tiêu hóa, bàng quang và hệ tim mạch. Điều đáng lo là người bệnh không chỉ bị đau hoặc tê bì mà còn gặp tình trạng mất cảm giác. Hệ quả là bị trầy xước nhưng không hay biết mình đang bị, khiến vết thương không sớm được chăm sóc đúng cách và dễ bị nhiễm trùng, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).

Tiểu đường lâu năm: 3 dấu hiệu cảnh báo tổn thương thần kinh  - Ảnh 1.

Đường huyết cao trong thời gian dài có thể làm tổn thương thần kinh, gây cảm giác tê bì ở bàn chân

ẢNH MINH HỌA: N.Quý tạo từ ChatGPT

Với người tiểu đường lâu năm, tổn thương thần kinh thường sẽ xuất hiện với những dấu hiệu sau:

Cảm giác tê bì, châm chích bàn chân

Tê bì, châm chích và nóng rát ở bàn chân là những biểu hiện thường gặp của bệnh thần kinh ngoại biên do tiểu đường. Người bệnh cảm thấy các ngón chân tê như bị kim châm, kiến bò hoặc bỏng rát. Một số người lại xuất hiện cảm giác đau nhói, đau buốt hoặc khó chịu ngay cả khi chỉ chạm nhẹ vào bàn chân.

Các triệu chứng thường bắt đầu ở ngón chân và bàn chân, sau đó lan lên cẳng chân. Cảm giác đau rát cũng rõ hơn vào ban đêm, khiến người bệnh khó ngủ hoặc thường xuyên thức giấc, bác sĩ thần kinh Khosro Farhad, làm việc tại hệ thống y tế Mass General Brigham (Mỹ), cho biết.

Giảm cảm giác bàn chân, khó nhận biết vết thương

Một dấu hiệu đáng lo ngại khác là bàn chân không còn cảm nhận rõ những kích thích như trước đây. Người bệnh không nhận ra nước quá nóng khi ngâm chân, không cảm thấy viên sỏi nhỏ trong giày hoặc chỉ phát hiện vết phồng rộp sau khi vùng da đã bị tổn thương đáng kể.

Tình trạng này xảy ra khi các dây thần kinh cảm giác suy giảm chức năng, đặc biệt là những dây thần kinh giúp nhận biết đau, nhiệt độ và đè nén. Khi cảm giác bảo vệ giảm, cơ thể không còn phát tín hiệu cảnh báo trước tổn thương. Người bệnh sẽ tiếp tục đi lại với vùng da bị tổn thương mà không biết, khiến vết thương ngày càng nghiêm trọng.

Yếu cơ, đi lại mất thăng bằng

Khi tổn thương thần kinh ảnh hưởng đến khả năng điều khiển cơ hoặc cảm nhận vị trí của bàn chân, người bệnh sẽ nhận thấy sức cơ yếu hơn, khả năng phối hợp động tác cũng giảm. Những thay đổi này thường diễn ra từ từ nên dễ bị nhầm với tình trạng lão hóa hoặc mệt mỏi thông thường.

Một số biểu hiện có thể gặp gồm chân yếu khi bước đi, khó nhấc bàn chân, dễ vấp vào bậc cửa hoặc gặp khó khăn khi đi trên bề mặt không bằng phẳng. Người bệnh cũng cảm thấy đứng không vững, dễ mất thăng bằng khi di chuyển trong điều kiện thiếu ánh sáng.

Khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ, người bệnh nên đi khám thay vì chờ triệu chứng tự hết. Đặc biệt, người mắc tiểu đường nên khám bàn chân ít nhất 1 lần/năm, hoặc thường xuyên hơn nếu đã bị mất cảm giác, biến dạng bàn chân hay từng có vết loét, theo Healthline.

Ở người mắc bệnh tiểu đường lâu năm, tổn thương thần kinh thường tiến triển âm thầm và bàn chân là khu vực chịu ảnh hưởng đầu tiên. Theo chuyên trang sức khỏe Healthline của Mỹ, lượng đường huyết tăng cao kéo dài sẽ phá hủy các dây thần kinh, không chỉ gây đau đớn mà còn làm suy giảm nghiêm trọng khả năng cảm nhận tự nhiên của cơ thể. Dấu hiệu cảnh báo sớm nhất là tình trạng tê bì, châm chích và nóng rát ở các ngón chân rồi lan dần lên cẳng chân. Bác sĩ thần kinh Khosro Farhad từ hệ thống y tế Mass General Brigham ghi nhận các cơn đau buốt này thường trở nên dữ dội hơn vào ban đêm, trực tiếp gây rối loạn giấc ngủ cho bệnh nhân. Nguy hiểm hơn, sự suy giảm chức năng thần kinh khiến người bệnh mất cảm giác đau đớn, nhiệt độ hoặc đè nén, dẫn tới việc không phát hiện kịp thời các vết trầy xước hay phồng rộp để điều trị đúng cách. Khi các tổn thương tiếp tục lan rộng, bệnh nhân sẽ đối mặt với tình trạng yếu cơ và suy giảm phản xạ giữ thăng bằng. Người mắc bệnh thường khó nhấc bàn chân, dễ vấp ngã khi bước qua bậc cửa hoặc chao đảo lúc di chuyển trong điều kiện thiếu sáng. Để phòng tránh nguy cơ nhiễm trùng và hoại tử, các chuyên gia y tế khuyến cáo bệnh nhân cần chủ động kiểm tra bàn chân định kỳ tối thiểu một lần mỗi năm ngay khi nhận thấy những biểu hiện bất thường.
amung