Bỏ qua điều hướng
•

Trẻ nhiễm nhiều virus hô hấp cùng lúc có nguy hiểm?

Trẻ nhiễm nhiều virus hô hấp cùng lúc có nguy hiểm?
Nguồn ảnh: VnExpress

Con tôi 8 tháng tuổi, ho, sốt, khò khè, xét nghiệm phát hiện đồng thời nhiễm virus hợp bào hô hấp (RSV) và Rhinovirus. Trẻ đồng nhiễm nhiều virus hô hấp có nguy hiểm? (Dương, TP HCM)

Trả lời:

Con bạn 8 tháng tuổi, xét nghiệm phát hiện nhiễm đồng thời RSV và Rhinovirus không đồng nghĩa bệnh nặng hơn so với chỉ nhiễm một loại virus. Tuy nhiên, bé vẫn có nguy cơ viêm tiểu phế quản, viêm phổi, thậm chí suy hô hấp nếu tình trạng viêm đường thở diễn tiến nặng. Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào tác nhân gây bệnh, mức độ tổn thương đường hô hấp, độ tuổi và sức khỏe của trẻ.

Đồng nhiễm virus hô hấp là tình trạng cơ thể nhiễm từ hai loại virus trở lên trong cùng thời gian. Trẻ nhỏ có hệ miễn dịch đang hoàn thiện, chưa có miễn dịch đặc hiệu với nhiều tác nhân nên vẫn có thể nhiễm thêm virus khác khi đang mắc bệnh. Các virus như RSV, Rhinovirus, cúm, Adenovirus có thể lưu hành đồng thời và trẻ tiếp xúc với nhiều nguồn lây trong cùng khoảng thời gian.

Khi virus xâm nhập, chúng có thể gây tổn thương tế bào niêm mạc đường hô hấp, kích hoạt phản ứng viêm, làm niêm mạc phù nề và tăng tiết chất nhầy. Nếu nhiều virus cùng gây nhiễm trùng, phản ứng viêm có thể diễn ra đồng thời, làm tăng gánh nặng lên đường hô hấp.

Đồng nhiễm nhiều virus hô hấp không làm tăng rõ rệt nguy cơ nhập viện, cần hỗ trợ oxy, thở máy hoặc điều trị hồi sức tích cực so với nhiễm một virus. Số lượng virus được phát hiện không phản ánh trực tiếp mức độ nặng của bệnh.

BS.CKI Võ Thị Minh Tuyền khám cho trẻ tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh - Quận 8. Ảnh: Phương Đặng

BS.CKI Võ Thị Minh Tuyền khám cho trẻ tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh - Quận 8. Ảnh: Phương Đặng

Ở trẻ dưới một tuổi, nguy cơ biến chứng cần được chú ý hơn do đường thở có đường kính nhỏ, dễ bị thu hẹp khi niêm mạc phù nề và chất nhầy tích tụ. Trẻ phải tăng sức để thở, dễ mệt, bú kém và mất nước. Khi tình trạng tắc nghẽn đường thở hoặc tổn thương phổi nghiêm trọng, lượng oxy đi vào máu có thể giảm, dẫn đến suy hô hấp.

Trẻ sinh non, dưới ba tháng tuổi, mắc bệnh tim bẩm sinh, bệnh phổi mạn tính hoặc suy giảm miễn dịch có nguy cơ diễn tiến nặng. Nhiễm virus có thể làm tổn thương hàng rào bảo vệ niêm mạc và ảnh hưởng khả năng loại bỏ mầm bệnh của đường thở, tạo điều kiện cho vi khuẩn gây nhiễm trùng thứ phát. Nếu xuất hiện viêm phổi do vi khuẩn, bệnh có thể diễn tiến phức tạp hơn.

Phần lớn trẻ mắc bệnh hô hấp do virus được điều trị hỗ trợ, duy trì bú, cung cấp đủ dịch, vệ sinh mũi phù hợp và theo dõi hô hấp. Trường hợp giảm oxy máu, khó thở nhiều hoặc bú kém nghiêm trọng có thể cần nhập viện để hỗ trợ oxy, bù dịch và theo dõi sát. Kháng sinh không có tác dụng với virus, chỉ được sử dụng khi có căn cứ nghi ngờ hoặc xác định nhiễm trùng cần điều trị.

Trường hợp con bạn cần đặc biệt theo dõi diễn tiến khó thở, tình trạng bú và mức độ tỉnh táo. Nếu bé thở nhanh, rút lõm lồng ngực, bú giảm rõ rệt hoặc li bì, tím tái, bé cần được nhập viện ngay.

Để giảm nguy cơ nhiễm virus hô hấp, phụ huynh nên hạn chế cho trẻ tiếp xúc với người đang ho, sốt và tránh khói thuốc lá. Trẻ cần được tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch với các vaccine phòng cúm, phế cầu, RSV, ho gà và những bệnh phù hợp theo khuyến cáo.

BS.CKI Võ Thị Minh Tuyền
Khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh - Quận 8

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh trẻ em tại đây để được bác sĩ giải đáp
Tình trạng trẻ nhỏ đồng nhiễm từ hai loại virus đường hô hấp như RSV và Rhinovirus không đồng nghĩa với việc bệnh sẽ trở nên nghiêm trọng hơn so với đơn nhiễm. Theo BS.CKI Võ Thị Minh Tuyền thuộc Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh - Quận 8, số lượng virus được phát hiện không phản ánh trực tiếp mức độ nặng của ca bệnh. Các nghiên cứu lâm sàng chỉ ra việc cùng lúc mang nhiều tác nhân virus không làm tăng rõ rệt nguy cơ nhập viện, nhu cầu hỗ trợ oxy hay tỷ lệ phải điều trị hồi sức tích cực. Mức độ nguy hiểm thực tế phụ thuộc chủ yếu vào thể trạng, bệnh nền và độ tuổi, đặc biệt là nhóm trẻ dưới một tuổi có đường thở hẹp dễ bị tắc nghẽn khi niêm mạc phù nề. Sự tấn công đồng thời của các mầm bệnh có thể kích hoạt phản ứng viêm diện rộng, làm tăng tiết đờm nhớt và bào mòn hàng rào bảo vệ tự nhiên, dẫn đến nguy cơ bội nhiễm vi khuẩn thứ phát. Những trường hợp sinh non, dưới ba tháng tuổi, có tiền sử bệnh tim bẩm sinh hoặc suy giảm miễn dịch đối mặt nguy cơ diễn tiến suy hô hấp cao hơn. Quy trình can thiệp chủ yếu tập trung vào điều trị hỗ trợ như bù dịch, thông thoáng đường thở và chỉ dùng kháng sinh khi có bằng chứng nhiễm khuẩn thứ phát. Phụ huynh cần lập tức đưa trẻ nhập viện nếu xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm gồm thở nhanh, rút lõm lồng ngực, bú kém rõ rệt hoặc li bì tím tái. Việc cách ly nguồn lây, tránh khói thuốc lá và tiêm chủng đầy đủ vaccine phòng cúm, phế cầu, RSV cùng ho gà là giải pháp dự phòng then chốt giúp bảo vệ sức khỏe hô hấp cho trẻ.
amung