U ác tính nhỏ bằng hạt gạo ở phổi người phụ nữ

Kết quả chụp CT của bà Mỹ tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM phát hiện nốt bán đặc ở thùy trên phổi trái, kích thước 9x4 mm, nằm gần các mạch máu lớn và hệ thống thần kinh. PGS.TS.BS Vũ Hữu Vĩnh, Giám đốc Trung tâm Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, cho biết nốt phổi dạng kính mờ (GGO/GGN), kích thước dưới 3 cm đa số lành tính. Tuy nhiên, khối u của bà Mỹ có tỷ lệ đặc (CTR) trên 0,5 - dấu hiệu u xâm lấn thay vì chỉ là tổn thương dạng kính mờ, nguy cơ ác tính trên 85%.

Theo phó giáo sư Vĩnh, khối u phổi rất nhỏ (dưới 1 cm) nếu sinh thiết chọc kim thường khó thực hiện chính xác, dễ dẫn đến chọc kim nhiều lần, gây đau đớn, ảnh hưởng cấu trúc phổi. Lượng mẫu thu được có thể không đủ để khẳng định chắc chắn bản chất khối u.

Sau hội chẩn, các bác sĩ quyết định phẫu thuật loại bỏ triệt để khối u kết hợp sinh thiết lạnh trong cuộc mổ để xác định chính xác bản chất tổn thương, từ đó có phương hướng điều trị tiếp theo.

Nhờ phát hiện khối u khi còn nhỏ, dù ác tính, bác sĩ vẫn có thể phẫu thuật triệt căn bằng cách cắt bỏ một phần phổi chứa u (khoảng 10% dung tích phổi), không cần cắt toàn bộ thùy phổi.

Bà Mỹ được phẫu thuật nội soi bằng robot Da Vinci Xi. Nhờ hệ thống camera 3D phóng đại kết hợp cùng 4 cánh tay robot xoay linh hoạt, êkíp quan sát rõ ràng ranh giới mô lành và phần mô phổi cần cắt bỏ, bóc tách chính xác khối u trong khoang lồng ngực chật hẹp.

Sau khi bóc tách thành công, mẫu bệnh phẩm được gửi sinh thiết lạnh, kết quả xác định ung thư biểu mô tuyến.

Êkíp kẹp các mạch máu dẫn đến phân thùy S1, S2 chứa u và tiêm thuốc nhuộm huỳnh quang ICG. Vùng phổi lành ngấm thuốc và phát ra ánh sáng xanh, trong khi phân thùy phổi bệnh (do đã bị kẹp mạch máu) không phát sáng. Sự tương phản giúp êkíp xác định rõ ranh giới giữa phần phổi bệnh và phổi lành, cắt bỏ chính xác gần như 100% phân thùy phổi tổn thương.

Nhờ phẫu thuật robot kết hợp công nghệ ICG, khối u được loại bỏ hoàn toàn, diện cắt sạch tế bào ác tính, người bệnh ít đau, xuất viện sau hai ngày và không cần điều trị bổ trợ thêm.

Theo phó giáo sư Vĩnh, tích hợp công nghệ huỳnh quang ICG trên robot Da Vinci Xi (Da Vinci Firefly) giúp camera ghi nhận tín hiệu ICG và hiển thị trực tiếp trên màn hình, từ đó bác sĩ đánh giá tưới máu và ranh giới giải phẫu trong mổ thuận lợi. Công nghệ này được áp dụng phổ biến trong phẫu thuật ung thư phổi, đại trực tràng, gan - mật - tụy, tiết niệu, phụ khoa, lồng ngực và mạch máu...

Globocan 2022 ghi nhận Việt Nam có hơn 24.400 ca mắc mới và gần 22.600 trường hợp tử vong do ung thư phổi. Người lớn tuổi, người hút thuốc lá, làm việc trong môi trường độc hại hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh... có nguy cơ cao hơn. Ung thư phổi có xu hướng trẻ hóa và xuất hiện ở cả phụ nữ không hút thuốc.

Ở giai đoạn đầu, bệnh thường không có triệu chứng rõ ràng, dễ bị bỏ qua. Phó giáo sư Vĩnh khuyến cáo mọi người, nhất là nhóm nguy cơ cao nên khám sức khỏe định kỳ mỗi năm và tầm soát theo tư vấn của bác sĩ. Phát hiện sớm bệnh giúp tăng cơ hội chữa khỏi, đồng thời có thể thực hiện các kỹ thuật ít xâm lấn, bảo tồn phổi tối đa, duy trì thể trạng, chức năng hô hấp sau điều trị.

Bảo Anh

* Tên người bệnh đã được thay đổi