Hiện nay, NĐT chỉ có thể nắm bắt được tỷ lệ sở hữu của cổ đông nội bộ, tương ứng với khối lượng CP nắm giữ chứ không thể biết khối tài sản này có sử dụng vốn vay (margin) từ công ty chứng khoán (CTCK) hay không. Vì vậy, trừ những lúc thị trường chung thuận lợi, trong các trường hợp khác, cần hết sức thận trọng khi đoán đáy hay ngưỡng hỗ trợ của CP. Chẳng hạn, khi TTCK diễn biến tích cực, nếu DN hoạt động bình thường, giá CP đột ngột giảm 10-15% có thể được NĐT cân nhắc. Tuy nhiên, nếu thị trường chung diễn biến không thuận lợi hay chưa xác định được chính xác tình hình hoạt động của DN thì việc “chậm một nhịp” để quan sát cũng là chiến thuật hợp lý cho NĐT.
Dù là cổ đông nhỏ lẻ hay cổ đông lớn, nếu giá CP giảm mạnh, ảnh hưởng đến tài sản bảo đảm cũng đều chỉ có hai lựa chọn là đóng thêm tiền hoặc bị bán giải chấp CP. Khác biệt sẽ nằm ở chỗ, lượng bán ra của NĐT nhỏ lẻ sẽ không ảnh hưởng đến cung cầu nhưng nếu các tài khoản lớn bị giải chấp thì tình thế sẽ rất khác. Đặt tình huống trong ngắn hạn, CTCK buộc phải giải chấp lượng lớn để thu hồi vốn margin thì lượng cung có thể tăng lên đột ngột trên thị trường gây áp lực cho thị giá CP. Khi CP giảm giá, vừa có thể xảy ra tình huống cổ đông nội bộ, cổ đông lớn đăng ký mua thêm, nhưng cũng không loại trừ khả năng nhóm này bị giải chấp. Và khi nguồn cung lớn xuất hiện, bên mua sẽ được quyền trả giá hoặc lựa chọn cách mua vào. Có những CP đủ hấp dẫn có thể bật tăng trở lại sau khi lượng giải chấp bị hấp thụ. Trường hợp nếu lượng hàng giải chấp chỉ được tiêu thụ từ từ thì giá có thể đi ngang, thậm chí tiếp tục giảm.
Thống kê sơ bộ cho thấy, việc cổ đông nội bộ bị giải chấp phần lớn xảy ra ở các CP thuộc nhóm mid cap (tầm trung) trở xuống. Một số CP mid cap vẫn có thể tăng giá mạnh, bất ngờ, đem lại lợi nhuận lớn, qua đó tạo ra kỳ vọng “lãi đậm” cho NĐT. Tuy nhiên, khi nghiên cứu mua vào nhóm CP này, NĐT cần tính toán kỹ lưỡng cả cơ hội và những rủi ro có thể đối mặt, trong đó có việc bị giải chấp. Và việc giải chấp đôi khi cũng không dừng lại ở nhóm cổ đông nội bộ, vì có thể xảy ra những tình huống theo kiểu sau khi nhóm này bị giải chấp, giá CP không thể tăng trở lại, khiến nhóm khác tiếp tục bán ra, giá CP sụt giảm, lại có thể khiến một nhóm khác nữa bị giải chấp. Như vậy, khi thông tin cổ đông nội bộ bị giải chấp xuất hiện, NĐT cần thận trọng quan sát cung-cầu của CP thêm một thời gian để ra quyết định thay vì vội vàng hành động.
thanh ngọc