Bé trai tràn khí màng phổi sau 4 giờ chào đời

Bé trai sinh mổ ở tuần thai 37 tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM ban đầu khỏe mạnh, được áp da kề da với mẹ ngay trong phòng sinh. Khoảng bốn giờ sau, trẻ bất ngờ tím tái, thở co lõm lồng ngực và giảm nồng độ bão hòa oxy trong máu, khiến êkíp phải chuyển bé vào Đơn vị Hồi sức Sơ sinh. Tại đây, các bác sĩ lập tức hỗ trợ hô hấp, theo dõi sát nhịp thở, màu da và chỉ số SpO2 của bệnh nhi. Bác sĩ Nguyễn Minh Thanh Giang, Trung tâm Sơ sinh, nhận định trẻ sinh mổ chủ động ở tuần thai 37, đặc biệt trong trường hợp suy dinh dưỡng bào thai, có thể chưa trải qua quá trình chuyển dạ tự nhiên. Khi thiếu tác động từ các cơn co tử cung cùng hormone tiết ra lúc chuyển dạ, dịch trong phổi trẻ có thể được hấp thu chậm hơn, làm ảnh hưởng chức năng hô hấp. Trẻ sinh trong hoàn cảnh này cũng có nguy cơ thiếu surfactant, chất giúp duy trì độ mở cần thiết của các túi khí trong phổi. Thông thường, tình trạng hô hấp ở những trẻ như vậy có thể cải thiện sau khoảng 24 đến 48 giờ nếu được chăm sóc và hỗ trợ phù hợp. Tuy nhiên, bé trai vẫn phụ thuộc oxy, thở nặng, nên các bác sĩ chụp X-quang ngực và phát hiện không khí tích tụ trong khoang giữa phổi với thành ngực. Tình trạng tràn khí màng phổi có thể khiến phổi xẹp một phần hoặc hoàn toàn, từ đó nhanh chóng gây suy hô hấp ở trẻ sơ sinh. Bệnh nhi đồng thời có dấu hiệu viêm, được chẩn đoán viêm phổi chưa rõ nguyên nhân, nên êkíp phải triển khai nhiều biện pháp điều trị cùng lúc. Bé được đặt nội khí quản, thở máy để ổn định hô hấp, nhưng tình trạng không cải thiện, trong khi lượng khí tiếp tục tăng và chèn ép nhu mô phổi. Sau hội chẩn khẩn, các bác sĩ Trung tâm Sơ sinh quyết định đặt ống dẫn lưu màng phổi nhằm giải phóng áp lực đang đè lên phổi. Dưới hướng dẫn của siêu âm, bác sĩ đưa ống dẫn lưu chuyên dụng vào khoang màng phổi rồi nối với hệ thống dẫn lưu kín, giúp đưa khí ra ngoài an toàn. Cách làm này vừa giải phóng áp lực trong lồng ngực, vừa hạn chế nguy cơ không khí từ bên ngoài đi ngược trở lại khoang màng phổi. Sau can thiệp, êkíp liên tục kiểm tra SpO2, nhịp thở, thông số máy thở và lượng khí thoát qua hệ thống dẫn lưu. Bé được nuôi ăn qua đường tiêu hóa kết hợp điều trị kháng sinh, nhằm bảo đảm dinh dưỡng và kiểm soát tình trạng viêm nhiễm trong thời gian hồi phục. Sau khoảng bốn ngày, hệ thống không còn ghi nhận khí thoát ra, trẻ hết thở co lõm lồng ngực, nên bác sĩ rút ống dẫn lưu và nội khí quản. Bệnh nhi sau đó chuyển sang hỗ trợ hô hấp không xâm lấn, tập bú tốt hơn và tiếp tục được da kề da với mẹ mỗi ngày. Đến ngày thứ mười sau sinh, bé tự thở hoàn toàn, sức khỏe ổn định, được tiêm phòng đầy đủ trước khi xuất viện và hẹn tái khám định kỳ. Bác sĩ Phạm Lê Mỹ Hạnh, Trưởng khoa Sơ sinh, cho biết tràn khí màng phổi có thể tự phát ở trẻ đủ tháng khỏe mạnh hoặc xuất hiện như biến chứng của bệnh phổi, hỗ trợ hô hấp. Những trẻ sinh non hoặc mắc nhiều bệnh lý thường có nguy cơ gặp biến chứng này trong quá trình điều trị và cần được theo dõi chặt chẽ hơn. Theo Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, trẻ bị tràn khí màng phổi có thể thở nhanh, thở gắng sức, thở rên, co lõm lồng ngực, tím tái, giảm oxy máu, da xanh, nhịp tim chậm hoặc huyết áp thấp. Một số trường hợp nhẹ lại gần như không biểu hiện rõ, vì vậy việc theo dõi trẻ sau sinh và phát hiện thay đổi bất thường có ý nghĩa quan trọng. Phụ huynh cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi thấy bé thở nhanh, khó thở, co lõm lồng ngực, tím tái hoặc có dấu hiệu giảm oxy máu, bởi phần lớn trẻ có thể hồi phục nếu được xử trí kịp thời.