Ngày 29/9, phiên xét xử sơ thẩm 65 bị cáo vụ án xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương cùng một số đơn vị liên quan bước sang ngày làm việc thứ 2 và tiếp tục phần xét hỏi.
Tại tòa, HĐXX cùng đại diện Viện kiểm sát dành gần một giờ thẩm vấn "bà trùm" Nguyễn Thị Mai Anh (47 tuổi, trú tại phường Thanh Xuân, Hà Nội).
"Bà trùm" Mai Anh liến thoắng phủ nhận hầu hết các cáo buộc
HĐXX cho biết, bị cáo Mai Anh bị truy tố ba tội là Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Đưa hối lộ và Môi giới hối lộ.
Song ngay từ những câu hỏi đầu tiên, bị cáo Mai Anh đã phủ nhận phần lớn cáo buộc liên quan đến hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản và môi giới hối lộ.
Khi chủ tọa hỏi về việc dùng tiền tác động đến lãnh đạo, bác sĩ, điều dưỡng và bảo vệ tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương để được tự do ra, vào viện, Mai Anh nói những người này không đòi hỏi tiền của mình.
Bị cáo khẳng định chính mình đã ép họ nhận tiền.
Mai Anh khai vì muốn được ra ngoài về với con nhỏ, có lần bị cáo còn hành hung bảo vệ tại cổng, dùng vũ lực buộc họ phải mở cửa.
"Tôi ép người ta nhận, ép từ bảo vệ đến điều dưỡng”, Mai Anh nói.
Ngay sau đó, Chủ tọa Nguyễn Xuân Văn ngắt lời bị cáo, cho biết quá trình xét hỏi, từ lãnh đạo viện đến bác sĩ, điều dưỡng, bảo vệ đều thừa nhận đã nhận tiền của Mai Anh để tạo điều kiện cho bệnh nhân ra ngoài trái quy định.

Cựu Viện trưởng Trần Văn Trường được dẫn giải đến tòa (Ảnh: Hải Nam).
Các bị cáo này không có ai nhắc đến việc bị ép buộc nhận tiền hay bị ép để mở cổng cho vợ chồng Mai Anh ra, vào viện.
Quá trình thẩm vấn sau đó, ít nhất 3 lần Mai Anh nhắc lại việc mình là người ép nhân viên, điều dưỡng và bảo vệ nhận tiền.
Bị cáo còn đề nghị HĐXX xem xét cho những người này vì cho rằng họ bị mình ép buộc.
Một nội dung khác Mai Anh nhiều lần phủ nhận là cáo buộc chi tiền để được bố trí phòng riêng có điều hòa tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương.
Bị cáo khai trong viện vốn có 4 phòng lắp điều hòa. Do có con nhỏ, Mai Anh cho rằng mình được ưu tiên nên không có lý do phải bỏ ra hàng trăm triệu đồng chỉ để được ở phòng riêng có điều hòa.
Tuy nhiên, khi HĐXX hỏi về từng khoản tiền, Mai Anh thừa nhận đã chuyển 100 triệu đồng cho bà Đặng Thị Hòa (vợ bị cáo Trần Văn Trường, cựu Viện trưởng Viện pháp y tâm thần Trung ương) và từng mang một túi tiền đến nhà bà Hòa.

Quang cảnh phiên xét xử (Ảnh: Trung Phương).
Mai Anh khai túi tiền này có 198 triệu đồng, thiếu 4 tờ mệnh giá 500.000 đồng so với 200 triệu đồng. Bị cáo không phủ nhận việc đưa tiền nhưng cho rằng mục đích không giống nội dung cáo trạng quy kết là để được "ưu tiên" sử dụng phòng máy lạnh.
Cáo trạng thể hiện, trước khi trở lại Viện Pháp y tâm thần Trung ương điều trị vào tháng 10/2023, Mai Anh nhờ bà Hòa tác động ông Trường để được bố trí ở phòng riêng cùng 2 con và người giúp việc.
Cơ quan tố tụng cáo buộc Mai Anh đưa bà Hòa 100 triệu đồng và đưa ông Trường 198 triệu đồng để có thể được ở phòng riêng.
Trả lời thẩm vấn, Mai Anh cũng thừa nhận đã chuyển 100 triệu đồng cho Nguyễn Đức Hinh (cựu điều dưỡng trưởng Khoa chữa bệnh bắt buộc nữ thuộc Viện Pháp y tâm thần Trung ương) để nhờ đưa cho Lâm Văn Thành, khi đó là phó viện trưởng.
Tuy nhiên, bị cáo tiếp tục phủ nhận đây không phải là khoản tiền hối lộ để xin phòng riêng.
Không chỉ bác bỏ mục đích của những khoản tiền đưa cho người trong viện, Mai Anh còn không đồng ý với cáo buộc mình là đầu mối nhận tiền để “chạy” kết quả giám định tâm thần cho người khác.
Cáo trạng xác định riêng hành vi môi giới hối lộ, Mai Anh phải chịu trách nhiệm với số tiền gần 6 tỷ đồng, trong đó bị cáo hưởng lợi hơn 4,1 tỷ đồng.
Trước tòa, Mai Anh nói có một số người được nhắc tới trong hồ sơ mà bị cáo “còn chẳng biết là ai”, nên không thể nhận tiền của họ.
Với một số trường hợp khác, Mai Anh thừa nhận đã cầm tiền nhưng cho rằng mình chỉ nhận rồi “đưa hộ” cho người trong viện.

Bị cáo Mai Anh tại tòa (Ảnh: Trung Phương).
Một trong những trường hợp được HĐXX làm rõ là Nguyễn Thị Hằng. Cáo trạng xác định người này giao cho Mai Anh 350 triệu đồng để nhờ tác động, giúp mình được kết luận mắc bệnh tâm thần và áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh nhằm tránh thi hành án tù.
Sau đó, Mai Anh bị cáo buộc đưa 300 triệu đồng cho cựu Viện trưởng Trần Văn Trường. Khi chủ tọa đặt vấn đề việc nhận tiền của người có nhu cầu rồi đưa cho người có khả năng giải quyết công việc có phải là môi giới hối lộ hay không, Mai Anh hỏi lại: “Đấy là môi giới hối lộ à? Bị cáo không biết”.
Đối với nhóm hành vi bị cáo buộc lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Mai Anh cũng khẳng định mình không chiếm đoạt tiền.
Cơ quan công tố cáo buộc Mai Anh đưa ra thông tin bản thân có khả năng tác động tới các cơ quan, người tiến hành tố tụng và hội đồng giám định để T.A. được kết luận mắc bệnh tâm thần, qua đó được áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh.
Tin tưởng lời Mai Anh, gia đình T.A. đã chuyển cho bị cáo gần 2,6 tỷ đồng. Một trường hợp khác là P.V.H..
Người thân của H. cũng tìm đến Mai Anh với mong muốn người này được đưa đi giám định tâm thần. Cơ quan tố tụng xác định gia đình H. đã chuyển cho Mai Anh hơn 1,1 tỷ đồng. Trong quá trình giải quyết vụ án, Mai Anh khai số tiền nhận được đã chuyển cho những người khác để lo công việc.
Chi 600 triệu đồng để chạy giám định cho chồng
Trong ngày làm việc thứ 2, HĐXX cũng xét hỏi bị cáo Nguyễn Thị Ngọc (37 tuổi), vợ của Trần Thái Hoàng, thường được biết đến với tên DJ Thái Hoàng. Trong vụ án này, Ngọc bị đưa ra xét xử về tội Đưa hối lộ.
Trước bục khai báo, Ngọc khai đã đưa cho Nguyễn Thị Mai Anh 600 triệu đồng nhằm tác động đến hội đồng giám định, để chồng được kết luận mắc bệnh tâm thần, qua đó có thể áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh.
Trước tòa, nữ bị cáo thừa nhận hành vi của mình là vi phạm pháp luật, đồng thời cho biết chồng đã chấp hành xong hình phạt và đang ở nhà. Ngọc khai khi chồng mới bị bắt, Mai Anh nói sau khoảng 2-4 tuần sẽ lo cho người này được đi giám định tâm thần.
Tuy nhiên, thực tế phải 6 tháng sau DJ Thái Hoàng mới được đưa đi giám định. Sau khi có kết quả, Mai Anh tiếp tục nói chồng Ngọc sẽ được về nhà.
Tuy nhiên, người này vẫn phải ở bệnh viện thêm 10 tháng. “Chồng bị cáo bị xử phạt 16 tháng. Trong đó, chồng bị cáo bị tạm giam 6 tháng và đi chữa bệnh 10 tháng không được về nhà”, Ngọc trình bày.
Nữ bị cáo nói bản thân rất ân hận, cho rằng do không hiểu biết pháp luật nên đã nghe và làm theo người khác.
“Đa số là tiền phạm tội”
Cũng tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát chất vấn cựu Viện trưởng Trần Văn Trường về số tài sản bị thu giữ khi cơ quan điều tra khám xét nhà bị cáo.
Ông Trường xác nhận cơ quan điều tra thu giữ một sổ tiết kiệm cùng các tài sản như thiết bị điện tử, camera giám sát, điện thoại, vàng, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và tiền mặt. Tại bục khai báo, cựu Viện trưởng lần lượt giải thích nguồn gốc số tài sản này.
Đối với vàng, ông Trường khai mỗi năm gia đình mua một “ông thần tài”. Còn sổ tiết kiệm trị giá 1 tỷ đồng bị cáo cho rằng là tài sản của hai vợ chồng.

Bị cáo Trần Văn Trường tại tòa (Ảnh: Trung Phương).
Với 8 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, ông Trường khai 4 bất động sản có được từ tiền tiết kiệm; một bất động sản là của hồi môn bố mẹ vợ cho vợ bị cáo; một bất động sản khác của bố mẹ vợ nhưng nhờ vợ chồng ông đứng tên. Đối với 55.000 USD, cựu Viện trưởng khai đây là tiền vay của bố mẹ vợ.
Tuy nhiên, bị cáo cho biết việc giao nhận tiền được thực hiện trực tiếp nhiều lần, không có giấy tờ, hóa đơn hay tài liệu chứng minh.
“Vậy tiền trong sổ tiết kiệm, trong két, vàng… là từ đâu mà có?”, kiểm sát viên chất vấn. “Đa số là tiền phạm tội”, bị cáo Trần Văn Trường trả lời.
Ngày 30/9, HĐXX tiếp tục làm việc.