Huyết áp cao nhưng không triệu chứng: Vì sao dễ bị bỏ sót?

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Nhiều người dù bị huyết áp cao nhưng không biết. Họ vẫn sinh hoạt bình thường, không nhức đầu hay chóng mặt. Người mắc chỉ phát hiện huyết áp cao khi khám sức khỏe định kỳ hoặc xuất hiện triệu chứng lúc huyết áp tăng rất cao.

Huyết áp cao không phải lúc nào cũng gây ra triệu chứng

Không phải cứ huyết áp tăng vượt mức bình thường là người mắc sẽ cảm thấy nhức đầu, chóng mặt hoặc mệt mỏi ngay lập tức. Trên thực tế, phần lớn trường hợp huyết áp cao không biết mình có bệnh, theo chuyên trang sức khỏe Verywell Health (Mỹ).

Điều này có nghĩa là một người vẫn có thể ăn uống, làm việc, đi bộ và tập thể dục như thường ngày dù huyết áp đang ở mức cao. Cảm giác khỏe mạnh không phản ánh chính xác áp lực bên trong các động mạch.

Cơ thể không có dấu hiệu cảnh báo rõ ràng

Một lý do khiến huyết áp cao dễ bị bỏ qua là tình trạng này không nhất thiết gây đau đớn hay khó chịu ngay khi xuất hiện. Huyết áp phản ánh áp lực của máu lên thành động mạch, trong khi nhức đầu và chóng mặt có thể liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe khác.

Khi huyết áp tăng trong thời gian dài, áp lực lên thành mạch sẽ làm tổn thương lớp lót bên trong mạch máu, khiến tim phải làm việc nhiều hơn. Những quá trình này diễn ra mà không gây ra triệu chứng rõ rệt. Không cảm thấy khó chịu do người bệnh chưa nhận thấy triệu chứng rõ ràng, chứ không phải là tim và mạch máu không bị ảnh hưởng.

Làm sao phát hiện bệnh khi cơ thể chưa có dấu hiệu?

Vì huyết áp cao ban đầu thường không có triệu chứng rõ ràng, nên cách chủ động nhất là kiểm tra huyết áp định kỳ, ngay cả khi cảm thấy khỏe mạnh. Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA), chẩn đoán huyết áp cao cần dựa trên các lần đo phù hợp, thay vì chỉ dựa vào một kết quả đơn lẻ.

Một lần đo cao chưa đủ để kết luận mắc huyết áp cao. Nguyên nhân là vì kết quả dễ bị ảnh hưởng bởi tâm trạng lo lắng, vận động gần thời điểm đo, uống caffeine hoặc tư thế không đúng.

Tuy nhiên, nếu nhiều lần đo đều cho kết quả cao, người bệnh không nên trì hoãn mà cần đến gặp bác sĩ, bác sĩ Daniel Jones, chuyên gia huyết áp cao và giảng viên tại Trung tâm Y khoa thuộc Đại học Mississippi (Mỹ), cho biết.

Đặc biệt, nếu huyết áp trên 180/120 mmHg, hãy chờ ít nhất một phút rồi đo lại. Nếu chỉ số vẫn ở mức này, cần liên hệ nhân viên y tế ngay để được hướng dẫn. Nếu đồng thời xuất hiện đau ngực, khó thở, yếu hoặc tê đột ngột..., cần đến bệnh viện ngay vì đây là tình trạng cấp cứu do huyết áp tăng quá cao, theo Verywell Health.

Tình trạng huyết áp cao thường tiến triển âm thầm mà không gây ra bất kỳ dấu hiệu cảnh báo rõ rệt nào như nhức đầu hay chóng mặt. Theo chuyên trang sức khỏe Verywell Health của Mỹ, phần lớn người bệnh vẫn sinh hoạt, lao động bình thường do cảm giác khỏe mạnh bên ngoài không phản ánh đúng áp lực dòng máu tác động lên thành mạch. Sự thiếu vắng triệu chứng ban đầu khiến nhiều trường hợp chủ quan, dẫn đến việc bỏ sót bệnh lý nguy hiểm này. Dưới góc độ sinh lý học, huyết áp phản ánh trực tiếp áp lực của máu lên thành động mạch qua từng nhịp đập. Khi chỉ số này duy trì ở mức cao kéo dài, lớp lót bên trong mạch máu sẽ liên tục bị tổn thương và buộc tim phải làm việc quá tải. Quá trình bào mòn thành mạch cùng cơ chế suy giảm chức năng tim mạch diễn ra âm thầm, không hề gây đau đớn hay khó chịu trước mắt cho người bệnh. Để nhận biết kịp thời căn bệnh tiềm ẩn, Hiệp hội Tim mạch Mỹ khuyến cáo người dân cần chủ động kiểm tra chỉ số định kỳ thay vì chờ đợi cơ thể phát tín hiệu. Bác sĩ Daniel Jones từ Trung tâm Y khoa thuộc Đại học Mississippi lưu ý việc chẩn đoán phải căn cứ trên nhiều lần đo phù hợp, bởi một kết quả đơn lẻ rất dễ dao động do tâm lý lo lắng, vận động, tư thế sai hoặc việc sử dụng caffeine. Đặc biệt, trường hợp kết quả đo vượt ngưỡng 180/120 mmHg sau khi đã nghỉ ngơi một phút đo lại đòi hỏi người bệnh phải liên hệ nhân viên y tế ngay lập tức. Nếu tình trạng tăng huyết áp kịch phát này đi kèm các biểu hiện nguy cấp như đau ngực, khó thở hoặc yếu tê đột ngột, bệnh nhân cần được đưa đến bệnh viện cấp cứu khẩn cấp để phòng ngừa biến chứng đe dọa tính mạng.