Người tăng huyết áp nên ăn gì? Nghiên cứu trên hơn 15.000 người có câu trả lời

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Tăng huyết áp là bệnh lý phổ biến, ảnh hưởng chất lượng sống, tuổi thọ. Các nhà nghiên cứu tìm hiểu liệu vi sinh vật sống trong thực phẩm có thể giúp giảm thiểu rủi ro, tăng cường sức khỏe cho người mắc bệnh này hay không.

Nghiên cứu hơn 15.000 người tăng huyết áp

Các nhà nghiên cứu phân tích dữ liệu của hơn 15.000 người trưởng thành mắc tăng huyết áp tại Mỹ, từ Khảo sát Sức khỏe và Dinh dưỡng quốc gia (NHANES), nhằm đánh giá mối liên quan giữa lượng vi sinh vật sống trong khẩu phần ăn, thời gian ngồi mỗi ngày và nguy cơ tử vong, theo Eatingwell.

Người tham gia ghi lại toàn bộ thực phẩm đã tiêu thụ trong 24 giờ, từ đó được chia thành 3 nhóm theo lượng vi sinh vật sống trong khẩu phần: thấp, trung bình và cao. Thực phẩm chế biến hoặc tiệt trùng thường chứa ít vi sinh vật sống; rau quả tươi còn vỏ có lượng trung bình, trong khi sữa chua, rau củ lên men và một số thực phẩm chưa qua chế biến có lượng cao.

Thời gian ngồi mỗi ngày được đánh giá bằng Bộ câu hỏi hoạt động thể lực toàn cầu (GPAQ), bao gồm thời gian ngồi làm việc tại bàn, di chuyển bằng ô tô hoặc phương tiện công cộng, xem tivi, đọc sách và sử dụng máy tính. Người tham gia được chia thành 3 nhóm: dưới 5 giờ, 5 - 8 giờ và trên 8 giờ/ngày.

Nhóm nghiên cứu sử dụng dữ liệu sức khỏe để xác định tình trạng sống hoặc tử vong của người tham gia đến cuối năm 2019. Phân tích đồng thời tính đến các yếu tố khác như chế độ ăn, việc sử dụng men vi sinh và lượng muối tiêu thụ.

Nhóm thực phẩm nào đáng chú ý?

Kết quả cho thấy người tiêu thụ ít thực phẩm chứa vi sinh vật sống nhất có nguy cơ tử vong do các nguyên nhân và do bệnh tim cao hơn. Nhóm tiêu thụ ở mức trung bình hoặc cao có nguy cơ tử vong thấp hơn rõ rệt so với nhóm tiêu thụ ít. Về thời gian ngồi, nhóm ngồi dưới 5 giờ/ngày có nguy cơ tử vong thấp nhất, trong khi 2 nhóm ngồi 5 - 8 giờ và trên 8 giờ/ngày có nguy cơ tương tự nhau.

Với người tăng huyết áp, nghiên cứu gợi ý việc giảm thời gian ngồi và tăng cường thực phẩm chứa vi sinh vật sống như sữa chua, rau củ lên men, rau quả tươi còn vỏ có thể mang lại lợi ích cho sức khỏe tim mạch. Những thực phẩm này có thể dễ dàng bổ sung vào chế độ ăn, chẳng hạn thêm sữa chua hoặc kefir (sữa lên men) vào sinh tố; ăn bánh mì kèm kim chi, bắp cải lên men; hoặc dùng sữa chua Hy Lạp nguyên vị thay kem chua trong món khoai tây nướng.

Không cần thay đổi tất cả cùng lúc, mọi người có thể bắt đầu bằng những việc đơn giản như đứng dậy, đi lại thường xuyên hơn và thêm một phần rau củ lên men vào bữa ăn. Tuy nhiên, vai trò cụ thể của vi sinh vật trong thực phẩm và khả năng áp dụng kết quả nghiên cứu cho các nhóm dân số khác vẫn cần được làm rõ qua các nghiên cứu tiếp theo.

Tăng huyết áp không chỉ làm suy giảm chất lượng sống mà còn gia tăng nguy cơ tử vong do bệnh tim, khiến chế độ ăn và vận động trở thành những yếu tố cần được quan tâm lâu dài. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu của hơn 15.000 người trưởng thành mắc tăng huyết áp tại Mỹ trong Khảo sát Sức khỏe và Dinh dưỡng quốc gia (NHANES) để đánh giá mối liên quan giữa thực phẩm chứa vi sinh vật sống, thời gian ngồi và nguy cơ tử vong. Dựa trên thực phẩm được ghi nhận trong 24 giờ, người tham gia được chia thành ba nhóm có lượng vi sinh vật sống trong khẩu phần thấp, trung bình hoặc cao. Thực phẩm chế biến, tiệt trùng thường thuộc nhóm thấp; rau quả tươi còn vỏ có lượng trung bình; còn sữa chua, rau củ lên men và một số thực phẩm chưa qua chế biến có lượng cao. Phân tích cũng tính đến chất lượng chế độ ăn, việc sử dụng men vi sinh, lượng muối tiêu thụ và tình trạng sống hoặc tử vong đến cuối năm 2019. Kết quả cho thấy nhóm tiêu thụ ít thực phẩm chứa vi sinh vật sống nhất có nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân và bệnh tim cao hơn, trong khi nhóm tiêu thụ ở mức trung bình hoặc cao ghi nhận nguy cơ thấp hơn rõ rệt. Thời gian ngồi được đánh giá bằng Bộ câu hỏi hoạt động thể lực toàn cầu (GPAQ), bao gồm lúc làm việc tại bàn, di chuyển, xem tivi, đọc sách và sử dụng máy tính. Nhóm ngồi dưới 5 giờ mỗi ngày có nguy cơ tử vong thấp nhất, còn hai nhóm ngồi từ 5 đến 8 giờ và trên 8 giờ có mức nguy cơ tương tự nhau. Những dữ liệu này gợi ý người tăng huyết áp có thể ưu tiên sữa chua, kefir, rau củ lên men và rau quả tươi còn vỏ, đồng thời chủ động đứng dậy, đi lại thường xuyên hơn. Tuy nhiên, đây là mối liên quan quan sát được, chưa chứng minh vi sinh vật sống trực tiếp làm giảm tử vong; vai trò cụ thể của chúng và khả năng áp dụng kết quả cho các dân số khác vẫn cần được nghiên cứu thêm.