Bỏ qua điều hướng
•

Loại cây mọc dại dành cho người khó chịu khi đi tiểu

Loại cây mọc dại dành cho người khó chịu khi đi tiểu
Nguồn ảnh: VietnamNet

Mọc phổ biến ở ven đường, bãi đất trống và vườn nhà, mã đề là loại cây quen thuộc trong y học cổ truyền. Lá và hạt mã đề được sử dụng trong một số bài thuốc hỗ trợ lợi tiểu, cải thiện triệu chứng đường tiết niệu.

Tôi hay bị tiểu buốt và có sỏi thận nhỏ. Tôi dùng cây mã đề sắc nước uống được không thưa bác sĩ? Tôi xin cảm ơn! (Lê Thu Trang - Hà Nội).

Lương y Bùi Đắc Sáng - Hội Đông y Hà Nội tư vấn

Mã đề (xa tiền) là cây thân thảo sống lâu năm, lá mọc thành cụm sát mặt đất, có cuống dài, gân lá nổi rõ. Hoa nhỏ mọc thành bông dài trên cuống vươn lên từ giữa cụm lá.

Cây thường mọc ở những nơi ẩm, ven đường, vườn nhà hoặc bãi đất trống. Trong y học cổ truyền, lá và hạt mã đề là những bộ phận được sử dụng làm thuốc.

Theo y học cổ truyền, mã đề có vị ngọt, tính hàn, thường được dùng với công năng thanh nhiệt, lợi tiểu, thông lâm. Dược liệu này xuất hiện trong các bài thuốc dân gian nhằm cải thiện một số biểu hiện như tiểu buốt, tiểu rắt, phù thũng và ho.

Để hỗ trợ viêm đường tiết niệu, bạn có thể dùng mã đề, bồ công anh, hoàng cầm, lá chi tử, kim tiền thảo, nhọ nồi, ích mẫu, rễ cỏ tranh, cam thảo,… sắc uống khoảng 7-10 ngày.

Cây mã đề có thể hỗ trợ lợi tiểu
Cây mã đề có thể hỗ trợ lợi tiểu. Ảnh: Mai Hoa.

Trong kinh nghiệm dân gian, lá mã đề thường được phối hợp với các dược liệu khác để hỗ trợ những vấn đề liên quan đến đường tiết niệu. 

Tuy nhiên, đây là công thức theo kinh nghiệm dân gian, không đồng nghĩa với phương pháp đã được chứng minh có thể làm tan hoặc đào thải sỏi thận. Hiệu quả còn phụ thuộc vào kích thước, vị trí, thành phần viên sỏi và tình trạng sức khỏe của từng người. Người bệnh không nên tự phối hợp hoặc sử dụng các vị thuốc trên thay cho việc thăm khám và điều trị.

Với sỏi thận, việc uống đủ nước nếu không có chống chỉ định, điều chỉnh chế độ ăn theo loại sỏi và theo dõi y tế đóng vai trò quan trọng. Một số viên sỏi nhỏ có thể tự thoát ra ngoài, nhưng những viên sỏi lớn hoặc gây tắc nghẽn cần can thiệp y tế.

Lưu ý, mã đề không phải loại cây có thể tùy ý hái về sắc uống để chữa bệnh. Dược liệu cần được nhận diện chính xác, bảo đảm sạch và không nhiễm hóa chất. Người mắc bệnh thận, tim mạch, đang dùng thuốc hoặc phải hạn chế lượng nước cần hỏi ý kiến nhân viên y tế trước khi sử dụng các bài thuốc có tác dụng lợi tiểu.

Mã đề, hay còn gọi là xa tiền, là loại cây thân thảo quen thuộc thường mọc hoang tại các vùng đất ẩm, ven đường và vườn nhà. Trong y học cổ truyền, bộ phận lá và hạt của cây có vị ngọt, tính hàn, mang công năng thanh nhiệt, lợi tiểu và thông lâm. Dược liệu này từ lâu đã được nhân dân phối hợp với bồ công anh, hoàng cầm, kim tiền thảo hay rễ cỏ tranh trong các bài thuốc sắc từ 7 đến 10 ngày nhằm giảm nhẹ tình trạng tiểu buốt, tiểu rắt. Trước thắc mắc về việc dùng mã đề trị sỏi thận, Lương y Bùi Đắc Sáng thuộc Hội Đông y Hà Nội khẳng định đây chỉ là kinh nghiệm dân gian hỗ trợ triệu chứng chứ chưa thể thay thế phác đồ làm tan hoặc đào thải sỏi. Hiệu quả can thiệp thực tế phụ thuộc lớn vào kích thước, vị trí, cấu trúc sỏi cũng như thể trạng của từng cá nhân. Bệnh nhân tuyệt đối không tự ý phối thuốc bỏ qua thăm khám y khoa, bởi sỏi kích thước lớn hoặc gây tắc nghẽn bắt buộc phải có can thiệp y tế chuyên sâu. Đáng chú ý, việc tự ý hái cây mọc hoang về sắc nước tiềm ẩn nguy cơ nhầm lẫn thực vật hoặc nhiễm hóa chất độc hại từ môi trường. Nhóm người mắc bệnh lý tim mạch, suy thận, đang điều trị thuốc chuyên khoa hoặc nằm trong diện chỉ định hạn chế nước cần tham vấn bác sĩ trước khi sử dụng. Bên cạnh theo dõi y tế định kỳ, duy trì lượng nước uống hợp lý và điều chỉnh khẩu phần ăn phù hợp mới là yếu tố quyết định để kiểm soát sỏi thận an toàn.
amung