Bộ Y tế trả lời đề nghị mở rộng chế độ BHYT cho người bệnh ung thư di căn

Trước kiến nghị của cử tri Tây Ninh về mở rộng quyền lợi bảo hiểm y tế cho người mắc ung thư di căn, Bộ Y tế cho biết đang rà soát chính sách và đánh giá khả năng điều chỉnh. Cơ quan này chưa công bố quyết định mở rộng cụ thể, mà sẽ nghiên cứu phạm vi cùng mức hưởng phù hợp với nguồn lực của Quỹ bảo hiểm y tế. Thông tin được Bộ Y tế nêu trong phản hồi kiến nghị, trong bối cảnh nhiều người bệnh ung thư phải đối mặt với chi phí điều trị lớn và kéo dài. Theo Bộ Y tế, Việt Nam nằm trong số ít quốc gia có danh mục thuốc bảo hiểm y tế tương đối đầy đủ, toàn diện và rộng so với mức đóng. Danh mục theo Thông tư số 20/2022 gồm 1.037 hoạt chất, thuốc hóa dược và sinh phẩm, được chia thành 27 nhóm lớn, cùng 59 thuốc phóng xạ và chất đánh dấu. Trong số đó, 76 hoạt chất, thuốc hóa dược và sinh phẩm thuộc nhóm điều trị ung thư, điều hòa miễn dịch, phục vụ các phương án điều trị khác nhau. Danh mục ghi thuốc theo hoạt chất hoặc thành phần, chứ không liệt kê hàm lượng, dạng bào chế hay tên thương mại của từng sản phẩm. Do đó, số thuốc thành phẩm thực tế được Quỹ bảo hiểm y tế thanh toán có thể nhiều hơn số lượng được thể hiện trong danh mục. Thuốc cũng chiếm tỷ trọng lớn nhất trong chi trả của quỹ, khiến việc cân đối quyền lợi người bệnh với nguồn tài chính trở thành vấn đề quan trọng. Riêng điều trị ung thư, Quỹ bảo hiểm y tế chi trả hơn 7.500 tỷ đồng trong năm 2023, tương đương 15,8% tổng chi khám chữa bệnh bảo hiểm y tế. Một năm trước đó, khoản chi này đã vượt 6.600 tỷ đồng, chiếm 14,5% tổng chi khám chữa bệnh bảo hiểm y tế. Sang năm 2024, thuốc ung thư và điều hòa miễn dịch chiếm 16,2% tổng chi tiền thuốc bảo hiểm y tế, đồng thời chiếm 41,3% khoản chi cho biệt dược gốc. Một số thuốc ung thư có giá cao hiện được quỹ thanh toán một phần, gồm Bevacizumab, Trastuzumab, Rituximab, Imatinib và Cetuximab. Mức hưởng với những thuốc này là 30%, 50% hoặc 70%, tùy hoạt chất và chỉ định điều trị, phần chi phí còn lại do người bệnh đồng chi trả. Bộ Y tế đang rà soát, sửa đổi và bổ sung thông tư về danh mục thuốc hóa dược thuộc phạm vi thanh toán của Quỹ bảo hiểm y tế. Trong quá trình sửa đổi, Bộ dự kiến bổ sung một số thuốc điều trị ung thư thế hệ mới và thuốc sinh học, như kháng thể đơn dòng cùng thuốc miễn dịch có hiệu quả điều trị cao. Cơ quan này cũng xem xét tỷ lệ thanh toán phù hợp với khả năng chi trả của người bệnh và khả năng cân đối của Quỹ bảo hiểm y tế. Một số thuốc đã có trong danh mục được cân nhắc điều chỉnh tỷ lệ thanh toán, với mục tiêu giảm bớt gánh nặng tài chính cho người bệnh. Bộ Y tế đồng thời nghiên cứu xây dựng nghị định về lộ trình tăng mức hưởng và phạm vi hưởng, có tính đến nhóm ưu tiên, mức đóng và khả năng cân đối quỹ. Việt Nam hiện có hơn 99 triệu người tham gia bảo hiểm y tế, với ba mức hưởng là 80%, 95% và 100% trong phạm vi được hưởng. Theo đề xuất, người đang hưởng mức 80% sẽ được nâng lên 85% từ ngày 1/7/2027, rồi tăng lên 90% từ ngày 1/7/2029. Một đề xuất khác nêu thời điểm từ ngày 1/7/2028, người hưởng mức 80% tăng lên 85%, sau đó từ ngày 1/7/2030 được hưởng 90% khi khám chữa bệnh ở cấp ban đầu, cấp cơ bản. Riêng từ ngày 1/7/2030, mức hưởng tại hai cấp này được đề xuất nâng lên 95% cho người từ 75 tuổi, người khuyết tật nhẹ suy giảm khả năng lao động từ 35% đến 60%, người dưới 18 tuổi và người thuộc hộ có mức sống trung bình, trừ nhóm đã được hưởng cao hơn. Trong quá trình hoàn thiện chính sách, Bộ sẽ đánh giá tác động đối với người mắc bệnh hiểm nghèo và người ung thư đã di căn, từ đó đề xuất quyền lợi phù hợp khả năng cân đối của quỹ.