Trẻ viêm phổi có thể trở lại trường học khi không khó thở, ăn uống, sinh hoạt bình thường.
BS.CKI Nguyễn Thị Hạnh Trang, Phó khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết trẻ sau điều trị viêm phổi có thể đã hết sốt nhưng vẫn còn ho, mệt hoặc ăn uống chưa tốt. Thời điểm trẻ có thể trở lại trường phụ thuộc vào mức độ hồi phục, tình trạng sức khỏe của từng trẻ và hết thời gian lây bệnh.
Không còn khó thở
Viêm phổi ảnh hưởng trực tiếp đến hô hấp. Do đó, đây là yếu tố quan trọng trước khi trẻ quay lại trường. Bác sĩ Trang khuyến cáo phụ huynh quan sát trẻ khi nằm nghỉ và khi vận động nhẹ. Trẻ có thể trở lại hoạt động thông thường khi thở thoải mái, không thở nhanh bất thường, không rút lõm lồng ngực, không tím tái hoặc mệt nhiều khi đi lại.
Trẻ vẫn còn khó thở, thở gắng sức, đau ngực nhiều hoặc nhanh mệt khi chỉ thực hiện hoạt động nhẹ, nên tiếp tục nghỉ và được bác sĩ đánh giá. Những trường hợp từng viêm phổi nặng phải thở oxy hoặc nằm viện cần thời gian phục hồi lâu hơn.
Bác sĩ Trang khám sức khỏe cho trẻ. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Không cần chờ hết ho hoàn toàn
Ho có thể kéo dài sau khi các triệu chứng khác của viêm phổi đã cải thiện. Trẻ viêm phổi do vi khuẩn thường cải thiện trong khoảng 48 giờ sau khi bắt đầu dùng kháng sinh phù hợp, nhưng ho còn kéo dài đến khoảng ba tuần.
Nếu trẻ không sốt, không khó thở, ăn ngủ tốt, có đủ sức tham gia học tập và cơn ho không ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt, phụ huynh có thể trao đổi với bác sĩ về thời điểm trẻ trở lại trường.
Ngược lại, trẻ ho ngày càng tăng, kèm khó thở, đau ngực, mệt nhiều hoặc sốt trở lại cần được tái khám. Đây có thể là dấu hiệu bệnh chưa hồi phục hoặc xuất hiện biến chứng.
Ăn uống, sinh hoạt gần như bình thường
Theo bác sĩ Trang, nếu trẻ chưa thể ăn uống đủ, còn lừ đừ hoặc chỉ vận động nhẹ đã mệt, phụ huynh nên cho con nghỉ thêm. Trẻ đi học trở lại cần đủ tỉnh táo, tự ăn uống và tham gia hoạt động phù hợp với lứa tuổi mà không cần giáo viên phải chăm sóc đặc biệt.
Trong những ngày đầu trở lại trường, phụ huynh hạn chế cho trẻ vận động gắng sức, chạy nhảy hoặc tham gia các hoạt động thể chất cường độ cao nếu sức khỏe chưa hồi phục hoàn toàn.
Vẫn tiếp tục dùng thuốc theo chỉ định
Trẻ được bác sĩ kê kháng sinh cần uống đúng liều, đủ thời gian, kể cả khi hết sốt và đi học trở lại. Phụ huynh không tự ý ngừng thuốc khi thấy con khỏe vì có thể làm giảm hiệu quả điều trị.
Viêm phổi do nhiều nguyên nhân như virus hoặc vi khuẩn. Khả năng lây nhiễm phụ thuộc chủ yếu vào tác nhân gây bệnh, không phải tất cả trường hợp viêm phổi đều có khả năng lây như nhau. Vì vậy, nếu viêm phổi liên quan cúm hoặc các virus đường hô hấp khác, phụ huynh cần lưu ý thêm hướng dẫn phòng lây bệnh của bác sĩ.
Khi quay lại lớp, trẻ nên che miệng khi ho, hắt hơi, rửa tay thường xuyên, không dùng chung ly nước hoặc đồ dùng cá nhân với các bạn. Nếu trẻ sốt trở lại hoặc triệu chứng hô hấp nặng lên sau khi đi học, phụ huynh nên cho con tiếp tục nghỉ học.
Phương Đặng
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh trẻ em tại đây để được bác sĩ giải đáp
Sau khi điều trị viêm phổi, nhiều trẻ đã hết sốt nhưng vẫn ho, mệt hoặc ăn uống chưa ngon miệng, khiến cha mẹ băn khoăn khi nào con có thể trở lại lớp. Theo bác sĩ Nguyễn Thị Hạnh Trang, Phó khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, không có mốc chung áp dụng cho mọi trẻ. Thời điểm đi học trở lại cần dựa trên mức độ hồi phục, tình trạng sức khỏe riêng và thời gian lây bệnh của tác nhân gây viêm phổi.
Hô hấp là điều cần được quan sát kỹ vì viêm phổi tác động trực tiếp đến khả năng thở, kể cả khi trẻ đã bớt các triệu chứng khác. Cha mẹ có thể để ý nhịp thở của con lúc nằm nghỉ, sau đó quan sát khi trẻ vận động nhẹ trong sinh hoạt thường ngày. Trẻ có thể cân nhắc quay lại các hoạt động thông thường nếu thở thoải mái, không thở nhanh bất thường, không rút lõm lồng ngực hay tím tái.
Nếu con vẫn khó thở, phải gắng sức để thở, đau ngực nhiều hoặc nhanh mệt chỉ sau hoạt động nhẹ, cha mẹ nên cho trẻ nghỉ thêm. Những biểu hiện này cần được bác sĩ đánh giá, thay vì chỉ dựa vào việc trẻ đã hết sốt để quyết định cho đi học. Trẻ từng viêm phổi nặng, phải thở oxy hoặc nằm viện thường cần thêm thời gian phục hồi trước khi trở lại nhịp sinh hoạt bình thường.
Cơn ho có thể dai dẳng sau khi các triệu chứng khác đã cải thiện, nên cha mẹ không nhất thiết phải chờ trẻ hết ho hoàn toàn mới trao đổi về việc đi học. Với viêm phổi do vi khuẩn, trẻ thường cải thiện trong khoảng 48 giờ sau khi bắt đầu dùng kháng sinh phù hợp, nhưng ho có thể kéo dài đến khoảng ba tuần. Nếu trẻ không sốt, không khó thở, ăn ngủ tốt và đủ sức học tập, gia đình có thể hỏi bác sĩ về thời điểm trở lại trường.
Điều đáng lưu ý là xu hướng triệu chứng: ho ngày càng tăng, khó thở, đau ngực, mệt nhiều hoặc sốt trở lại đều cần được đưa đi tái khám. Đây có thể là dấu hiệu trẻ chưa hồi phục hoặc đã xuất hiện biến chứng, nên không nên xem nhẹ chỉ vì con từng có lúc khỏe hơn. Quyết định cho trẻ nghỉ hay đi học cần theo sát tình trạng hiện tại, thay vì chỉ nhìn vào số ngày đã qua từ khi bắt đầu điều trị.
Bên cạnh hô hấp, khả năng ăn uống và sinh hoạt cũng giúp cha mẹ nhận biết trẻ đã đủ sức trở lại lớp hay chưa. Nếu con chưa ăn uống đầy đủ, còn lừ đừ hoặc mệt chỉ sau vận động nhẹ, bác sĩ Trang khuyên phụ huynh cho trẻ nghỉ thêm. Khi đi học, trẻ nên đủ tỉnh táo, tự ăn uống và tham gia hoạt động phù hợp lứa tuổi mà không cần giáo viên chăm sóc đặc biệt.
Trong những ngày đầu trở lại trường, gia đình nên hạn chế để trẻ chạy nhảy, vận động gắng sức hoặc tham gia hoạt động thể chất cường độ cao nếu sức khỏe chưa hồi phục hoàn toàn. Trẻ được kê kháng sinh cần uống đúng liều và đủ thời gian theo chỉ định, kể cả khi hết sốt hoặc đã đi học trở lại. Cha mẹ không nên tự ý ngừng thuốc vì thấy con khỏe hơn, bởi việc đó có thể làm giảm hiệu quả điều trị.
Viêm phổi có thể do virus hoặc vi khuẩn, và khả năng lây nhiễm phụ thuộc chủ yếu vào tác nhân gây bệnh, chứ không phải mọi trường hợp đều lây như nhau. Nếu bệnh liên quan đến cúm hoặc virus đường hô hấp khác, phụ huynh cần lưu ý thêm hướng dẫn phòng lây của bác sĩ. Khi trở lại lớp, trẻ nên che miệng lúc ho, hắt hơi, rửa tay thường xuyên, không dùng chung ly nước hay đồ dùng cá nhân; nếu sốt lại hoặc triệu chứng hô hấp nặng lên, trẻ cần nghỉ học và được theo dõi.
