Nang thận có cần phẫu thuật?

Nguồn ảnh: VnExpress

Tôi khám sức khỏe, siêu âm phát hiện nang thận trái kích thước 8 cm. Tôi có cần phẫu thuật không? (Trường, 57 tuổi, Vĩnh Long)

Trả lời:

Nang thận là những túi chứa dịch hình thành trong thận, hầu hết xuất hiện đơn độc, lành tính nên không ảnh hưởng đáng kể đến chức năng thận. Nang thường được phát hiện tình cờ khi siêu âm, chụp CT khi kiểm tra sức khỏe.

Nhiều người lo lắng nang thận càng lớn thì cần phẫu thuật do nguy cơ biến chứng cao. Tuy nhiên, kích thước nang thận không phải là yếu tố duy nhất quyết định có cần can thiệp hay không.

Bác có nang thận đơn độc, kích thước 8 cm cần xác định là nang đơn giản hay không. Trên hình ảnh học, nang đơn giản thường có thành mỏng, bờ đều, chứa dịch đồng nhất, không có vách dày, nốt đặc hay các dấu hiệu bất thường khác. Nếu không đau, không nhiễm khuẩn, không chảy máu, không gây tắc nghẽn đường tiểu hoặc chèn ép các cấu trúc xung quanh, bác có thể chưa cần phẫu thuật mà chỉ cần theo dõi định kỳ.

ThS.BS.CKII Phạm Thanh Trúc (giữa) trong một ca phẫu thuật nội soi cắt nang thận. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh — ThS.BS.CKII Phạm Thanh Trúc (giữa) trong một ca phẫu thuật nội soi cắt nang thận. Ảnh minh họa: *Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh*

Nếu nang lớn gây đau tức vùng hông lưng, cảm giác nặng bụng, chèn ép thận hoặc niệu quản, gây ứ nước thận, nhiễm khuẩn, chảy máu hoặc ảnh hưởng đến chức năng thận cần cân nhắc điều trị. Tùy đặc điểm nang và thể trạng của người bệnh, phương pháp can thiệp có thể gồm chọc hút dịch nang hoặc phẫu thuật nội soi cắt nang thận. Việc lựa chọn phương pháp nào cần được cá thể hóa, bởi nang có thể tái phát sau chọc hút đơn thuần.

Nếu nang có thành dày, có vách, vôi hóa, phần đặc hoặc cấu trúc bất thường, người bệnh có thể được chỉ định chụp CT hoặc MRI để bác sĩ đánh giá cụ thể hơn. Dựa vào đặc điểm hình ảnh của nang, bác sĩ phân loại nguy cơ và quyết định có cần theo dõi, can thiệp hay điều trị theo hướng khác.

Trường hợp của bác, để biết có cần phẫu thuật hay không bác cần khám chuyên khoa Tiết niệu để bác sĩ đánh giá triệu chứng, đặc điểm nang trên hình ảnh học, chức năng thận và mức độ chèn ép của nang và đưa ra hướng điều trị phù hợp.

Hiện chưa có biện pháp phòng ngừa nang thận do nguyên nhân hình thành chưa được xác định rõ. Nang thận thường gặp hơn khi tuổi càng cao và có thể tăng kích thước hoặc số lượng theo thời gian. Vì vậy, bác nên khám sức khỏe định kỳ để theo dõi chức năng thận và sự thay đổi của nang. Song song, bác cần duy trì lối sống lành mạnh, kiểm soát huyết áp, đường huyết và cân nặng, hạn chế ăn quá nhiều muối, uống đủ nước. Bác không tự ý sử dụng thuốc không kê đơn, đặc biệt thuốc có thể ảnh hưởng chức năng thận.

ThS.BS.CKII Phạm Thanh Trúc
Trung tâm Tiết niệu - Thận học - Nam khoa
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM

Độc giả đặt câu hỏi về bệnh thận tại đây để bác sĩ giải đáp

Nang thận là các túi chứa dịch hình thành tại thận, đa số xuất hiện đơn độc, mang tính chất lành tính và không gây ảnh hưởng đáng kể tới chức năng vận hành của cơ quan này. Nhiều trường hợp nang chỉ được phát hiện tình cờ thông qua các đợt kiểm tra sức khỏe định kỳ bằng phương pháp siêu âm hoặc chụp cắt vi tính (CT). Đối với trường hợp người bệnh phát hiện nang thận kích thước 8 cm, việc có cần can thiệp phẫu thuật hay không không chỉ dựa vào kích thước mà còn phụ thuộc vào bản chất cấu trúc và mức độ ảnh hưởng thực tế. Theo đánh giá chuyên môn từ ThS.BS.CKII Phạm Thanh Trúc thuộc Trung tâm Tiết niệu - Thận học - Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, nang đơn giản có thành mỏng, bờ đều, chứa dịch đồng nhất và không có dấu hiệu bất thường có thể chỉ cần theo dõi định kỳ nếu không gây triệu chứng. Tuy nhiên, khi tổn thương gây đau tức hông lưng, chèn ép niệu quản gây ứ nước, nhiễm khuẩn, chảy máu hoặc suy giảm chức năng thận, các biện pháp như chọc hút dịch hoặc phẫu thuật nội soi cắt nang sẽ được xem xét. Những nang có thành dày, xuất hiện vách ngăn, vôi hóa hoặc phần đặc cần được chụp CT hoặc MRI để phân loại nguy cơ tổn thương. Do nguyên nhân hình thành chưa được xác định rõ và tần suất xuất hiện có xu hướng tăng theo tuổi tác, hiện chưa có giải pháp phòng ngừa triệt để tình trạng này. Người bệnh được khuyến cáo duy trì lịch khám sức khỏe định kỳ, theo dõi sát sao sự thay đổi của nang cũng như các chỉ số chức năng thận. Bên cạnh đó, việc thiết lập lối sống lành mạnh, kiểm soát tốt huyết áp, đường huyết, cân nặng và không tự ý sử dụng các loại thuốc không kê đơn đóng vai trò then chốt trong việc bảo vệ sức khỏe hệ tiết niệu.